Evaluatie telen in strobalen

In maart van dit jaar (het lijkt gisteren en tegelijkertijd heel lang geleden) schreef ik hier iets over een projectje van dit jaar, gelezen in de Groei & Bloei; een Amerikaanse meneer heeft een manier van groenten telen die ongebruikelijk is; in strobalen. Hij heeft er zelfs een boek over geschreven en een website er over: Straw bale gardens.

Dat zag er zo leuk uit dat we dat ook eens gingen proberen. Dus kochten we in de herfst 10 strobalen, hebben die de hele winter in de kas droog gehouden en ze in maart buiten gezet. Gevoed en water gegeven zoals in de voorschriften, en zo begon ons project.

Kort samengevat; het werd niks, helemaal niks :-). En dat is dan wel erg kort, en wellicht iets te kort door de bocht. Iets uitgebreider:

Op onderstaande foto zie je zaailingen van de Eschscholzia californica in de volle grond, foto gemaakt op 2 juni:

Eschscholzia in grond

En dan deze foto, ook van Eschscholzia californica, hetzelfde ras, op dezelfde dag gezaaid, gekiemd, uitgeplant, etc., maar dan geplant in een strobaal:

Eschscholzia in stro

Even ter verduidelijking, de Eschscholzia op de bovenste foto zijn wel 7 of 8 zaailingen, op de onderste foto slechts 1 zaailing, dus dat vertekent wel wat. Maar het gaat om de grootte van de zaailingen, die in de volle grond staan er gezond en groot en groen bij, die in de strobaal is nog net zo klein als bij het uitplanten een maand eerder. En het blad begint te verkleuren, de roodachtige verkleuring links duidt op een tekort aan voeding.

We hadden de strobalen water en voeding gegeven zoals in de handleiding staat, maar blijkbaar was dat hier niet genoeg. Ik heb later nog wel wat extra voeding gegeven, maar dat was eigenlijk al te laat, en wellicht ook niet voldoende. Het feit dat de lente en begin van de zomer zo droog was zal wellicht ook niet hebben meegeholpen want ik heb elke week tientallen gieters water gegeven maar zelfs dat zal in die extreem droge periode niet voldoende zijn geweest.

Voorbeeld 2, Tomaat Tumbling Tom mix, 3 zaailingen bij elkaar in een pot, foto op dezelfde dag gemaakt, 2 juni:

Tomaat Tumbling Tom Red in pot

Zoals gezegd, dat zijn wel 3 zaailingen, in dit geval in een pot met potgrond, nog geen voeding gegeven (maar dat hoeft ook de eerste 7 weken niet want dan zit er nog voldoende voeding in de potgrond). Maar dit is 1 zaailing van de Tumbling Tom maar dan in een strobaal:

Tomaat Tumbling Tom Yellow in stro

Heel veel kleiner (terwijl wel met een flink kluitje potgrond geplant in de strobaal). Ook hier zie je weer dat het blad anders van kleur is, en helaas moet ik erbij zeggen dat de plant gedurende het seizoen ook niet heel veel groter werd. Ze heeft uiteindelijk wel 2 rijpe tomaten gegeven.

En daar moet ik dan weer bij zeggen dat dat ongetwijfeld ook gedeeltelijk mijn eigen schuld is. Want ergens eind juni zag ik in dat project wel gedoemd was te mislukken. En ben ik gestopt er veel energie en tijd in te steken in de vorm van zaailingen planten, extra vaak en veel water geven., etc..

Mijn ervaringen:

  • ik heb in maart 6 aardbeiplanten in strobalen geplant, dat werden nog redelijke plantjes, de opbrengst was echter zeer matig, hooguit 1 bakje aardbeien van de hele strobaal gehaald. Ik had ook nog zaailingen met flinke potgrondkluit aan de zijkanten van de strobalen geplant – die gingen dood (want dat ziet er op foto’s geweldig leuk uit maar stro aan de zijkanten neemt helemaal geen water op dus ik gaf braaf elke 2 dagen water maar toch verdroogden en verdorden de zaailingen en het water sijpelde door het stro op de grond (dat geldt niet voor de aardbeizaailingen die bovenin werden geplant hoor). Maar uiteindelijk was het dus allesbehalve een succes
  • ik heb in dezelfde periode zo’n 10 tot 12 sla- en andijviezaailingen in strobalen geplant. Zonder kluitje grond geplant hebben de zaailingen het niet gered, bleven nog wel een week of 4 leven maar gingen vervolgens dood, nog niet 2 keer zo groot als toen ze werden uitgeplant. Zaailingen met kluitje deden het iets beter, ze werden uiteindelijk nog wel een centimeter 6 tot 7 groot, toen begon het blad geel te worden en de planten af te sterven.
  • 2 strobalen met paddenstoelenbroed gevuld (bovenop en aan de zijkanten gaten gemaakt en gevuld), afgedekt met een potgrond en vervolgens plastic erover om te kunnen broeien.

Stro en paddestoel dekgrond

Maar helaas naast wat oneetbare ‘onkruidpaddenstoelen’ niets van kunnen oogsten.

  • In een strobaal een peperplant geplant, die ging helaas snel dood, met dank aan slakken die dus niet zo veel problemen hadden met het stro dan ik had gehoopt.
  • 2 Tropaeolum-zaailingen in strobalen geplant. Uiteindelijk bloeien deze planten  nu (begin september) nog steeds. Ze zijn slechts een centimeter of 40 groot (in de vollegrond kruipen ze nu ondertussen zo’n 90 tot 100 centimeter rond de plantplaats), maar ze bloeien wel prima.
  • 1 plant Oregano uitgeplant in een strobaal en die leeft nog, maar is niet 2 keer zo groot als bij het planten eind april.

Dat laatste kan ook voor een deel mijn eigen schuld zijn geweest. Want met alle bovengenoemde ervaringen was ik er wel klaar mee, toen ik zag dat planten niet goed groeiden durfde ik er ook geen bijzondere, mooie of lekkere planten meer in te planten, er simpelweg geen vertrouwen meer in. En zo stopte ik op een gegeven moment ook met water geven. En ziet het er nu allemaal een beetje sneu uit. Maar toch was het een leuk project, om gewoon een te proberen. En dit zijn mijn ervaringen, misschien dat andere mensen in een andere zomer met anders weer en andere voeding, etc. wel een goed resultaat halen.

Ik vond het vooral veel werk om het zoveel water te geven, en de verhoging die ik zo leuk vond (waarbij je planten in de zijkanten kunt planten die dan zo vrolijk naar beneden tuimelen en bloeien) bleek niet te werken. Yvonne heeft een volkstuin 60 meter verderop bij onze vereniging en zij deed hetzelfde project met strobalen. En bij haar ging het wel een stuk beter dan bij mij. Zeker niet beter dan in de vollegrond, eerder minder, maar zij had in ieder geval een leuk maaltje aardappelen, wat kleine kropjes sla en een kleine oogst aardbeien:

Aardbeien in strobaal Yvonne

Zo zie je dat ervaringen op 1 tuincomplex in 1 zomer al kunnen verschillen. In ieder geval ga ik volgend jaar geen strobalen meer zetten om in te telen. En Yvonne trouwens ook niet.

Strobaal uit elkaar gehaaldEn de strobalen? Die zouden volgens de handleiding van binnen volledig gecomposteerd moeten zijn. Maar dat zijn ze niet (wellicht ook een teken dat ik iets niet goed heb gedaan of er iets niet goed heeft gewerkt). Wellicht niet goed te zien op de foto maar de buitenkant van de strobalen is droog en grijs, van binnen is ze heel donker, het lijkt bijna compost maar als er wat vanaf plukt zijn het nog steeds strootjes, erg donkere en natte strootjes .

Aardbeienbed met stroEn dus beginnen ze aan een tweede leven. Want vrijdag het nieuwe aardbeienbed schoongemaakt, en het stro rond de planten gelegd, als mulchlaag, tegen onkruid, houdt vocht vast in de bodem, beschermt de jongen stekken komende winter wellicht tegen vorst.

Hoe lang dit stro nog mee gaat durf ik niet te zeggen, wellicht tot na de winter of nog wat langer, we zien het wel, we zijn er voor nu blij mee. We kunnen het altijd nog op de composthoop gooien, daar is het ook heel nuttig. Maar je kunt zien dat stro uit de strobalen al wat begint op te drogen en het inderdaad dus nog steeds stro is.

En dit wordt trouwens een nieuw projectje voor 2015; we gaan weer nieuwe strobalen kopen maar gaan het nu als mulchlaag gebruiken; op plaatsen waar hier vaak onkruid groeit en we niet vaak wieden (onder de bessenstruiken, achter de kas, onder de fruitbomen, etc.). Dus niet zozeer tussen rijen prei, al wil ik dat ook wel gaan proberen maar moet Ruud nog even zien te overtuigen, en daar heb ik nog een hele herfst en winter de tijd voor :-).

Tot slot nog even voor de mensen die van een lekker recept houden, gisteren rodekooltaart gemaakt, en die was zo lekker dat ik dat hier graag nog even wil melden (met walnoten, geitenkaas, balsamicoazijn, etc. echt heel bijzonder en niet moeilijk te maken en heerlijk van smaak).

Het recept zal ik vanmiddag even op de pagina van de rodekool plaatsen. Datzelfde geldt trouwens voor een risotto met de eerste pompoen van eigen tuin (met Parmezaanse kaas, peterselie en citroen), ook een aanrader! En een heerlijke yoghurt-frambozentaart. En meloen-sorbetijs.

Rode kooltaart

 

Andere oogst

Steeds meer vakken komen leeg (al staan ze soms wel nog vol met laag onkruid als gras, vogelmuur en dat soort spul). Als het nog droog wordt zullen we het schoffelen maar nu het zo vochtig is laten we het maar groeien (want A: geen tijd, en B: als we het allemaal weg willen halen zit er zoveel grond aan elk onkruidje dat dan wordt weggegooid dat een heel jaar mesten en composteren voor niks is geweest).

Per vak oogsten we nu, maken we min of meer schoon en harken we wat glad. Klaar om over een maand of 3 gespit te worden. Gisteren de mais geoogst. Ik heb jaren geen mais gezet (op siermaïs na), want eigenlijk wist ik nooit goed wat ik eens mee moest doen. Ik lust geen boter en ik ken die filmpjes waarin mensen zo’n met klodders boter ingesmeerde maïskolf weg zaten te werken en tot achter hun oren glommen. Brrrr, niks voor mij.

Maiskolven

Maar ik kreeg wat zaailingen aangeboden van een tuinbuurman, en er werd me verteld dat ze toch echt heel lekker zijn.

Met wat opmerkingen erbij: pluk ze op tijd, wanneer de maiskorrels nog lichtgeel zijn, als je er met je vingernagel in duwt moet er wat melkachtig sap uitkomen. Want dan zijn ze het lekkerst, dan zijn de suikers nog niet omgezet in zetmelen en zijn ze sappig en zoet. En dus sinds vandaag 24 maiskolven rijker. Morgen gaan we ze eens proberen. En door de andere tip van de tuinbuurman gaan we de maiskolven rauw invriezen. Als we ze eten zou ik ze het beste bevroren in kokend water kunnen doen en dan een minuut of 10 koken. Ik ben benieuwd, als het bevalt ga ik ze volgend jaar zelf weer eens zaaien.

Ook de appels beginnen nu te rijpen. En de stoofpeertjes van het ras Gieser Wildeman beginnen langzaam te rijpen. Ze zijn door alle regen van de afgelopen 2 weken alsnog flink gegroeid.

Appel Gloster

Voor de appels kwam de regen te laat, de appels zijn wel een kwart kleiner dan normaal. Dat mag de pret niet drukken, want het zijn er zoveel dat ik toch nog moet zoeken of ik genoeg potten heb voor de appelmoes die ik er van wil gaan maken. Op de foto zie je de appels van het ras Gloster, we gaan ze komend weekend oogsten.

De tomaten in de kas lopen zo op hun eind. Ik top planten wanneer ze zo’n 2 tot 2.10 meter hoog zijn (tot ik er met mijn armen omhoog niet meer bij kan). En dat blijkt ook altijd wel een mooie hoogte te zijn, want nu de tomaten in de bovenste trossen hangen zien de planten er ondertussen ook wel uitgeput uit. De eerste planten zijn leeg en klaar en kunnen we verwijderen. En dat moeten we wel voorzichtig doen want tussen alle tomatenplanten staan natuurlijk ook nog paprikaplanten, peperplanten en aubergineplanten die nu juist op hun top zijn, of gaan beginnen.

Paprika palet 25 aug 2014Op de foto zie je wat paprika’s en pepers van dit jaar.

Linksboven de Piment d’Espelette (eigenlijk een pepeper met zoet vruchtvlees maar behoorlijk pittig rond de zaadlijsten), vervolgens de Purpurnij Kolokol, Pimiento de Piquillo. Volgende rij; Jalapeño Dulce (is een Jalapeño maar dan zonder enige heetheid), Super Yellow Heavyweight, Strawberry, Jimmy Nardello en Golden Marconi. En de onderste rij; Mini Bell mixed, Ozark Giant, Golden Treasure en Elephant Ear.

En dat is dan voor dit jaar wel echt heel veel paprika’s, en veel minder pepers, want dit is natuurlijk maar een klein deel van de oogst (en er hangen nog heel veel kleine paprika’s in de planten, het hangt van het weer af of deze vruchten nog voor de kou begint voldoende kunnen groeien en af kunnen rijpen).

Ik heb nog iets verzonnen voor de paprika’s die ik niet meer in de vriezer kwijt kan; ik kocht vorige maand bij de Makro Chili-Explosion. Prijzig, ik betaalde euro 9,65 voor deze (wel grote) molen met daarin een lekker mengsel. Ik kocht het vooral om eens te proeven, en eigenlijk met het idee of ik het zelf ook zou kunnen maken, en misschien dan nog wel lekkerder?

Chili explosion

Want het is heel lekker. Maar er zitten wel veel zaden in, en de kleur is niet mooi helder, maar wat dof. En er zit toch ook iets bitters in de smaak. Zouden er wat steeltjes bij gemalen zijn? Of gewoon paprika’s die niet zoet genoeg zijn?

Voor wie er interesse in heeft: het bestaat uit 37% zout (en dat ga ik er zeker niet in doen, zout voeg ik liever naar smaak zelf toe maar niet in zo’n mengsel maar gewoon apart. Daarnaast zit er 8% gemalen gedroogde tomaten in (en dat proef je ook echt en dat is echt heel erg lekker). Verder nog 21% paprika en 20% pepers. 2% zwarte peper en wat mosterdzaad. Tot slot Guindilla-extract (en Guindilla is een mildhete Spaanse peper), en een vleugje Chipotle (en dat is dan gerookte pepers). Ik tel dan 78%, en kom dus nog 22% tekort, van wat dan ook 🙂

En dus ga ik mijn best doen om ook zoiets te maken. Op dit moment staan er tomaten te drogen in het droogapparaat. En dat duurt lang, na 8 uur op 68 graden zijn ze nog lang niet klaar en moet er zeker nog 4 uur bij. En paprika’s heb ik gedroogd, en ook al wat pepers (die drogen in een uur of 6 tot 7, ook op 68 graden). Ik moet nog pepers roken om erdoor te mengen. Maar dan hoop ik ook echt iets heel lekkers te hebben. Voor wie geen droogapparaat heeft; je kunt ook drogen in de oven (op 60 tot 70 graden, met een pollepel tussen de deur zodat de vochtige lucht weg kan, en uiteraard op roosters zodat de lucht goed door de vruchten heen kan waaien).

En dat wordt dan samen met de appelmoes en de peren in rodewijnsiroop mijn laatste inmaak voor dit jaar. En niet te vergeten de ‘suppengewurz, want dat is hier wel een groot succes gebleken.

Hieronder nog een foto van de Tropaeolum. Ze bloeit nog steeds volop, sommige planten zijn ondertussen meterslang. En ik kan de eerste zaden oogsten (ze zijn knapperig en zo heet als radijsjes), je kunt trouwens ook het blad (iets minder pittig) en de bloemen (nog iets minder pittig) eten.

Tropaeolum mix

En dan tot slot een huishoudelijke mededeling; ik krijg al regelmatig mailtjes met vragen of ik nog een zadenlijst maak dit jaar. Ja, die ga ik maken, ik ben op dit moment heel erg druk met alle zaden te oogsten, drogen, beschrijvingen maken, etc.. Ik heb de mensen die me mailden beloofd in dit tuindagboek af en toe te laten weten wat de vorderingen zijn. Nou, bij deze, ik heb nog veel tijd nodig, en er zijn ook soorten die helemaal nog niet rijp zijn. Vanaf half oktober zal ik in dit tuindagboek melden wanneer ik hoop de zadenlijst klaar te hebben, ik verwacht dat dat zo ongeveer half november zal zijn. En er zullen dan vooral tomaten, paprika’s, pepers en eenjarige bloemen in staan, en daarnaast nog wat kruiden of andere eetbare soorten.

 

Barbecue

Deze week niet zoveel tijd gehad voor de tuin en website, want 1 keer per jaar organiseert onze tuinbouwvereniging een barbecue. En wij doen daar ook altijd aan mee. En dat geeft uiteindelijk nog best veel voorbereidingen.

En dus moet er worden gezorgd voor schone stoelen, een schone koelkast, een plaats voor het veilig ontdooien van vlees, water moet allemaal van thuis worden meegenomen, er moeten genoeg stoelen zijn, dranken moeten gekoeld worden in speciekuipen met schoon water en blokken ijs. Etc., etc.. En het weer leek ook niet mee te zitten, en dus moest er een overkapping worden gemaakt met zeilen. Afijn, we hadden het er druk mee :-).

Uiteindelijk viel het weer mee, ’s ochtends veel regen, ’s avonds veel regen maar tijdens de barbecue slechts één bui. En het was gezellig, en met rond de 45 aanwezigen ook behoorlijk druk. Het is altijd leuk om met zo weinig voorzieningen toch wat leuks te maken.

Courgette met kaarsjes

We hebben de tafels ‘versierd’ met vrolijke tafelzeilen, wat gevallen kleine appeltjes, kleine vaasjes met wat vers geplukte moestuinbloemen. En we hadden op Pinterest een leuk idee opgedaan; bij een uit de kluiten gewassen courgette de onderkant afsnijden zodat de courgette vlak en veilig op tafel kan liggen. En dan een paar ronde gaten erin maken waar waxinelichtje in passen. Erg leuk, en heel erg ‘moestuin’, want dit soort courgettes kun je nergens kopen, dit kun je alleen maken als je courgettes kweekt :-).

Verder voor de 2e keer een cake gemaakt uit het tijdschrift Delicious, en voor de 2e keer erg goed gelukt. Vandaar hier dan maar gelijk het recept, ik kan niet echt heel goed koken, maar vind het wel leuk om te doen. En ik heb geen kook-/receptenwebsite maar dit is wel echt heel erg leuk en lekker als je van tuinieren en van koken houdt, en makkelijk te maken:

Plaatcake met zomerfruit

Ingrediënten (officieel voor 24 stukken maar hier gaat de taart met 16 personen schoon op 🙂

  • 200 gram roomboter op kamertemperatuur
  • 400 gram suiker
  • 2 zakjes vanille suiker (of een half vanillestokje leeggeschrapt)
  • 6 eieren
  • 500 gram ricotta (te vinden in het kaasassortiment in de supermarkt, bij de mozzarella en mascarpone in de buurt)
  • 350 gram bloem
  • 20 gram bakpoeder
  • rasp van 2 citroenen (alleen het gele, het witte is bitter)
  • optioneel 3 eetlepels fijngehakte tijmblaadjes
  • 500 gram perziken en nectarines
  • 200 gram blauwe bessen
  • 125 gram poedersuiker

Ik had zelf geen citroenen in huis en heb in plaats daarvan een flinke eetlepel marmelade gebruikt.

En eigenlijk horen er 2 tot 3 eetlepels fijngehakte tijmblaadjes in het beslag. Dat heb ik de eerste keer wel gedaan en dat was erg lekker, gaf een heerlijke geur en een warme, kruidige smaak aan de taart, beetje ‘Provencaals’. Maar omdat ik het nu niet als taart maakte maar als een soort toetje na een stevige barbecue koos ik er nu voor om de tijm weg te laten, en dat was ook heel lekker.

En ik ga natuurlijk geen perziken en nectarines kopen als ik een tuin vol met fruit heb. En dus heb ik in plaats van het fruit in het recept zelf fruit gekozen: pruimen, blauwe bessen, frambozen, bramen, aalbessen en een paar laatste aardbeien. Maar je kunt het dus in principe met allerlei soorten fruit gebruiken (bedenk wel dat als je peren en/of appels gebruikt je die waarschijnlijk wel eerst even voor moeten garen.

Plaatcake met zomerfruit voor het bakken

Recept:

Verwarm de oven voor op 180 graden. Bekleed een bakvorm van 30 bij 40 centimeter met bakpapier (of maak zelf een vorm van bakpapier in dat formaat door 30 x 40 centimeter op een stuk bakpapier uit te tekenen, dat met een rand van zo’n 5 centimeter daarbuiten aan alle kanten uit te knippen, die randen omhoog te vouwen en op de hoeken vast te zetten met een metalen paperclip – als je goed kijkt op de foto kun je een beetje zien hoe dat werkt).

Neem een grote kom en een mixer of gebruik de keukenmachine. Klop de boter 2 tot 3 minuten tot die helemaal zacht en romig is. Voeg de suiker en vanille of vanillesuiker toe en klop dat nogmaals 2 tot 3 minuten. Voeg dan vervolgens de eieren toe, 1 voor 1 en klop na elk ei 1 minuut. (dus 1 ei 1 minuut kloppen, weer 1 ei erbij en weer 1 minuut kloppen, etc., tot alle 6 de eieren zijn toegevoegd). Voeg dan de ricotta en de citroenrasp of marmelade toe, en de tijmblaadjes als je die wilt gebruiken, en mix dat nog even door tot het goed is opgenomen. En voeg tot slot de gezeefde bloem en bakpoeder toe en mix dat tot het goed is opgenomen.

Stort het zachte beslag in de met bakpapier beklede vorm en strijk het wat gelijkmatig uit. Beleg dan met alle vruchten die je hebt (uiteraard gewassen, ontpit, gedroogd) en duw ze iets in het beslag.

Bak de cake in ongeveer 30 tot 35 minuten in de oven. Meng ondertussen in een kommetje de poedersuiker met 2 eetlepels water tot een glazuur. Als de cake gaar kun je dat voelen door met een satéprikker tot in het diepste deel van de cake te prikken, als de prikker er weer schoon uitkomt, dan is de cake gaar (als er nog nat beslag aan de prikker zit, dan moet de taart dus nog een paar minuten doorbakken).

Haal de taart uit de oven als die gaar is en bedruip die na een kwartiertje  (dus heel warm maar niet heel heet meer) met het glazuur. Laat in de vorm afkoelen.

En dan ziet het er zo uit:

Plaatcake met zomerfruit na het bakken

Ik heb 2 cakes gemaakt en die gingen schoon op. En het werd niet alleen lekker maar ook leuk gevonden, de cake werd gelijk ‘moestuintaart’ genoemd.

Maar nu is de barbecue voorbij, als zo direct de regen voorbij is kunnen we gaan opruimen, want daar hadden we gisteravond laat geen zin meer in. En dan is de barbecue 2014 van de tuin weer voorbij. En kunnen we weer gaan tuinieren. En dat is hard nodig, want het einde van de zomer nadert, er groeit bijna meer onkruid in de tuin dan groenten. En er raken groenten op. Maar in de plaats daarvan komen er weer andere groenten.

Geen aardbeien en aalbessen meer, maar komende week kan de eerste pompoen worden geoogst. En we hebben zo links en rechts nog wat gezaaid; winterrammenas, winterandijvie, veldsla, mosterdblad, rucola. Volgende week niet vergeten om aan de weeuwenteelt te gaan denken; ik ga bloemkool en spitskool zaaien (en dan rassen die geschikt zijn voor weeuwenteelt; eind augustus zaaien, in de kas uitplanten en dan rond april oogsten.

De tomaten lopen op hun eind, al kan ik nog meer dan genoeg oogsten voor de maaltijd (alleen niet meer genoeg voor grote hoeveelheden pastasaus en soep voor in pot of vriezer).

En de tijd van de paprika’s en pepers is aangekomen.

Paprika Purpurnij Kolokol plant

Dit jaar voor het eerst de Purpurnij Kolokol, erg mooi, onrijp donkerpaars, en ze kleurt naar bijna zwart en vervolgens rood. De smaak weet ik nog niet, maar nog een paar dagen zon en dan kan ik de eerste paprika’s oogsten.

Ik kan dit jaar geen ‘pepperflakes’ maken want ik heb simpelweg niet genoeg peperplanten staan. Maar ik ga natuurlijk wel zelf sambal maken, en peperolie. Nog genoeg te oogsten dus, en nog genoeg te doen. En nu maar hopen dat we nog een beetje mooi weer krijgen.

Tot slot nog een foto van de zonnebloemen, Helianthus annuus Evening Sun. Geen optimale foto maar dat komt omdat met een flinke bemesting in de zomer de planten nu zo’n 2,5 meter hoog zijn en ik tegen het licht in moest fotograferen. De eerste bloemen zijn uitgebloeid, en de koolmezen kijken af en toe al of de zaden rijp genoeg zijn om te eten.

Helianthus annuus Evening Sun

 

Bijzonder

Solanum aethipicum Aubergine Striped TogaIk hou heel erg van ‘gewone’ planten. Hier staat in de tuin altijd een gewone donkergroene courgette, en oranje zomerworteltjes, groene herfstprei. Ik sla nooit krulandijvie of kropsla over. Maar ik vind het ook heel leuk om eens iets bijzonders te kweken.

En wat dan bijzonder is mag ik zelf invullen, en hoe ik dat teel ook. Soms zijn dat soort gewassen voor herhaling vatbaar, soms valt het tegen en was het eenmalig, soms was het leuk maar voor verbetering vatbaar.

En dus staan ook dit jaar tussen de gewone donkerrode bietjes en groene boerenkool weer een aantal bijzondere groentesoorten of -rassen.

Op de foto rechts zie je een kleine aubergine. Maar dan niet een aubergine uit de Solanum melongena-groep (dat is de bekende donkerpaarse aubergine, al zijn ze er ook in wit, lilaroze, groen, etc.). Dit is een aubergine uit de Solanum aethiopicum-groep. De aubergines zijn eetbaar, vaak iets pittiger/bitterder van smaak. Ze worden veel gebruikt in Afrika, aethiopicum betekent uiteraard dat ze oorspronkelijk uit Ethiopië afkomstig is.

En toch doet ze het hier erg goed in de kas, grote planten, witte bloempjes, en veel vruchtjes. Ze zijn eetbaar als ze crème/lichtgroen met donkergroene streepjes zijn, op de foto is ze rijp en niet lekker meer (bitterder en al vol met zaden). Je schijnt ze ook te kunnen drogen en voor decoratie te gebruiken (je vindt de rassen binnen deze groep dan soms onder de naam ‘pumpkin on a stick’, dat ga ik misschien eens proberen. In ieder geval leuk om na jaren weer eens telen, ze doet het even goed als toen.

De volgende foto van de Allium ameloprasum, oerprei:

Allium ampeloprasum Oerprei oogst

Vind ik persoonlijk ook echt nog steeds heel bijzonder. Je stopt bolletje in formaat zilveruitje in de grond in september. Je kunt er dan in de winter sprieten van oogsten (zoals grove bieslook of lenteui). En in de zomer verdwijnt het blad en kun je de uitjes oogsten. Elke uitje is een groter bolletje geworden, met nakomelingen eraan vast. Je eet wat je wilt, en je plant kleinere en grotere bolletjes weer uit voor de oogst in winter en het jaar erop. Grappig. En lekker, want de uitjes smaken fris, zacht, meer naar prei en lenteui dan echt naar ui. Ik heb een tas vol geoogst, misschien ga ik er eens wat van in zoetzuur inmaken. En natuurlijk weer een deel uitplanten.

De volgende foto van de Capsicum pubescens Turbo Pube:

Peper Turbo Pube bloem

Een peper. Eigenlijk wel een redelijk gewone peper, maar toch ook anders. Want ze kan niet kruisen met welke andere peper dan ook, en dus ook niet met paprika. En ze heeft ook ander blad, wat wolliger. En ze heeft bij de opkweek veel warmte nodig. Maar kan als volwassen plant veel meer koude verdragen. Ze doet het niet goed in de kas, want daar is de luchtvochtigheid te hoog (ze groeit en bloeit er prima maar zet slecht vrucht). En dus staat ze hier normaal gesproken buiten, in een pot. Dit jaar toch in de kas, maar met de ramen gekalkt en ze staat direct naast de deur. En jawel, naast deze mooie paarse bloempjes zitten er ook pepers in. De pepers zijn vaak behoorlijk heet en ze hebben zwarte zaden, ook bijzonder.

Ipomoea batatas Zoete aardappelEn dan nog een nieuw soort dit jaar. Eindelijk dit jaar eens een zoete aardappel telen.

En dan is het nog best lastig om uit te vinden hoe dat zou moeten, want op internet vind ik er veel tegenstrijdige informatie over.

En dat is alles wat ik er nu over kan vertellen, want ik heb geen idee hoe dit afloopt. Ik heb haar in een plastic pot, want dat is warmer dan de volle grond. En ze heeft wat kali gehad voor de ontwikkeling van de knol.

En nu is het wachten. De plant groeit prima (eigenlijk zijn het er 3 in deze grote pot).

Wat jammer toch dat ik zo lang moet wachten, ik heb de knollen al in maart laten spruiten, en na al die maanden kan ik niet eens kijken of er knollen in de pot groeien. En zo ja, hoeveel dan, en hoe groot zijn ze. Ik wacht het maar af, geef braaf water en laat de planten maar groeien zoals ze willen.

Als het wat wordt zal ik er een pagina over maken, want je kweekt de planten niet op van de aardappel zelf (zoals je een gewone aardappel laat spruiten en die plant), maar je hangt de knol met prikkers boven een glas water en zet ze warm. De ‘spruiten’ vormen al snel blaadjes en zodra ze worteltjes maken snijd je ze voorzichtig af en pot je ze op. Elke zoete aardappel kan dus voor meerdere planten zorgen.

Tot slot dan nog iets bijzonders.

Cyperus esculentus AardamandelDeze Cyperus esculentus, aardamandel, teelde ik een jaar of 3 geleden ook al. Toen in een te kleine pot, in een vergeten hoekje in de kas. En toen oogstte ik haar te vroeg, met een matige opbrengst. Maar nu een nieuwe poging, niet in de kas, want zoveel warmte schijnt ze helemaal niet nodig te hebben. Maar wel voor de kas (lekker warm en beschut en zonnig). En in een grotere pot (want ze kan behoorlijk woekeren, dan vind ik een pot altijd een goede oplossing). En met wat Culterra als voeding. En minder vergeten, dus wat vaker water. En ik ga haar dus later oogsten, ga zeker nog anderhalve maand wachten.

De planten maken knolletjes onder de grond, ze smaken vers naar amandelen. Als ze langer liggen worden ze taai maar dan kun je er Horchata de Chufa van maken, een in Spanje geliefd drankje. Zou ik ze ook kunnen bakken? Dan worden ze wellicht weer wat knapperiger. Of misschien moet ik gewoon niet alles in 1 keer oogsten, maar alleen oogsten wat ik nodig heb en de rest laten zitten en groeien. Als het bevalt laat ik haar wellicht in de kas overwinteren. We zullen het zien…

Tot zover iets over wat bijzondere soorten van dit jaar. En dan heb ik de Melothria scabra nog niet genoemd, en de pompoen Pink Banana, en de klimcourgette (die ondertussen al zo’n 4 meter lang is en ondertussen wat irritant door de tuin heen woekert), etc., de knolcapucien in pot, etc.. Leuk om allemaal eens te proberen!

 

Daar ben ik weer :-)

Bramen 9-8-2014Afgelopen 48 uur is de website niet te bezoeken geweest. Ik had daar zelf geen schuld aan, het was een storing bij mijndomein. En dus moest ik geduldig wachten tot zij het probleem hadden verholpen. Gelukkig is alles ‘gerepareerd’.

Gelukkig heb ik me niet verveeld de afgelopen 48 uur :-).

Het mooie weer schijnt voorlopig voorbij te zijn, een periode van regen en minder warme temperaturen breken aan.

Sommige groenten zijn daar blij mee (denk aan prei, sla, andijvie, peterselie). Sommige soorten juist niet, de laatste aardbeien liggen nu ongetwijfeld te verpieteren op de grond, en voor bramen is zoveel regen al helemaal niet goed.

Door alle droogte merken we wel dat bijvoorbeeld de appeltjes dit jaar wat kleiner blijven, en ook de pruimen zijn niet zo groot.

Het kan de pret allemaal niet drukken, de vriezers zitten vol, en de tuin staat nog vol met van alles en nog wat dat geoogst kan worden, hetzij nu, hetzij komende weken of komende herfst.

En het laatste zaaien gaat voorzichtig beginnen, winterandijvie, nog wat laatste pluksla, rucola, mosterdblad, gokje met Chinese kool.

Ceratotheca trilobaHet betekent ook wel dat de zomer heel voorzichtig ten einde loopt (en dat is dan heel jammer voor ons, maar wel goed voor de tuin, dat ze een aantal maanden rust krijgt). De eerste vakken komen voorzichtig leeg, daar helpen wat andijvieplanten, rucola, etc. niet veel aan.

Ook in de bloementuin bloeit het ondertussen wat minder uitbundig. De eerste soorten zijn uitgebloeid, de eerste zaden zijn geoogst, er komen wat plekjes (en potten) leeg.

En zoals elk jaar zie ik dan in reclamefolders de eerste bolchrysanten te koop aangeboden worden. En zoals elk jaar vertik het om die al te kopen.

Voor m’n gevoel zijn bolchrysanten herfstbloemen, en ik wil ze niet in pot en/of tuin hebben voor half september. Uit principe (of niet willen accepteren dat er een herfst aan komt :-)).

Op de foto zie je Ceratotheca triloba, een eenjarige die oorspronkelijk uit Zuid-Afrika komt.

Ik zaai haar zo elke 3 jaar, maar zeker niet elke keer gaat dat goed. Omdat ze graag veel warmte heeft bloeit ze hier in een koele zomer soms te laat.

Maar dit jaar, met dank aan het zachte voorjaar en de warme zomer, bloeit ze al een week of 2, gewoon in de volle grond.

Stoksperzieboon Melissa bloeitGrote planten, tot 150 centimeter, met erg mooie zacht lila bloemen. Vorig jaar bloeide ze pas in oktober, nu ben ik blij dat ik haar weer zie, en ik hoop nog een flink aantal weken van haar te mogen genieten.

En dan nog een foto van de stoksperzieboon Melissa. We hebben echt al enorm veel bonen gegeten. En we hebben ze ingevroren.

Maar zoals ik in het vorige tuindagboek al schreef, na alle stokbonen en stambonen komt er oogst van 22 dubbele stokken Melissa aan.

En als ik dan toch nog bonen moet eten (Ruud met nog steeds evenveel plezier, ik ook, maar 3 keer per week vind ik wel al wat veel worden :-)), dan maar Melissa.

Want het zijn erg mooie planten, met donkerpaarse stelen, extra donkergroen blad dat in de zon een wat paarsige gloed krijgt.

De bloemen zijn eerder roze dan lila en steken mooi af bij het donkere blad en stelen. En dan zijn daarna de bonen ook nog eens echt heel lekker, diep donkerpaars van kleur, kaarsrecht, wel zo’n 20 centimeter lang, zonder draad, en met een goede bonensmaak. Nou, vooruit dan, dan lust ik ze nog wel een keer….

Tot slot nog een foto van de tafel waar we afgelopen donderdag van hebben gegeten. Een wellicht wat te krap tafeltje in onze overvolle tuin. Maar wat is er nou leuker dan met vrienden op een warme zomeravond buiten te eten, met een goed glas wijn, en eten van eigen tuin…

Ik vond op deze pagina een erg leuk recept/idee voor Gazpacho (koude soep van tomaten, komkommer, etc.): Keukenatelier. Dat zag er zo lekker en vrolijk uit dat ik gelijk mijn oude fondueborden heb afgestoft en het recept heb gemaakt.

Gazpacho aan tafel

Alle groenten en kruiden van eigen tuin; tomaten, komkommer, knoflook, ui, peterselie, basilicum, groene paprika, rode paprika, alleen de avocado moest ik in de winkel kopen. Het was heerlijk, en gezellig, met moussaka met eigen aubergines, uien, etc. als hoofdgerecht, en als dessert een taartje met eigen kruisbessenjam met kokos. Het leek wel vakantie :-).