Van hot naar haar

Zijn blijkbaar oude koetsierstermen. Een koetsier stuurde vroeger met ‘HOT!’ zijn paarden naar rechts, en met ‘HAAR’ (of verbasterd ‘HER’) naar links. Grappig. Van links naar rechts dus. En dat zijn we nu ook aan het doen.

Er is weinig lijn meer te vinden in wat we op de tuin doen, gaan vaak met plannen en ‘targets’ naar de tuin maar hebben aan het einde van de dag heel andere dingen gedaan. En dat komt omdat er gewoon zoveel is, er moet geoogst worden, maar ook gewied, opgeruimd, opgebonden, afgebroken, gezaaid en geplant, water gegeven en gediefd……… tuinieren is nog best ingewikkeld als je er over nadenkt 🙂

Straks weer naar de tuin, en nu al weten dat we niet af krijgen wat we willen doen (in de verste verte niet zelfs). Maar gelukkig zijn er prioriteiten; oogsten gaat altijd voor wieden (een goed excuus om het wieden – niet onze meest favoriete bezigheid – uit te stellen). Maar het is nu zo lang uitgesteld dat het wel stijgt in het prioriteitenlijstje.

Tomaat Marianna s Peace tros

Tomaat Marianna’s Peace, ooit de duurste tomaat ter wereld. Van alle tomatenplanten in de kassen hopen en denken we vandaag weer een kleine 2 emmers te moeten (of te kunnen) plukken. Maar je kunt op de foto ook zien dat er wel aardig onkruid aan het groeien is. Oh ja, en we moeten ook wel water geven (na het oogsten, zodat de groene tomaten kunnen groeien, water geven terwijl er rijpe tomaten aan de planten hangen betekent vaak dat die rijpe tomaten scheuren, letterlijk uit hun velletje barsten). Dus eerst wieden, dan oogsten, dan water geven (en tussendoor ook nog even tikken, eventueel wat blad weghalen en dieven en toppen en opbinden waar nodig).

En dat zijn dan alleen de tomaten in de kas. De paprika’s moeten we ondertussen op gaan binden want worden topzwaar van de vruchten.

Paprika Doe Hill rijpt

Paprika Doe Hill geeft al rijpe vruchten (3 geplukt en 2 onderweg). Komkommers en meloenen groeien alle kanten op en moeten een beetje worden geleid en opgebonden, en elke dag komkommers mee naar huis natuurlijk.

En dan naar buiten, daar moet nog veel meer worden gedaan, wieden, oogsten, noem maar op, maar ook weer uitplanten.

Zaailingen kool

Op de foto de zaailingen van rode paksoi, spitskool, savooikool, paarse boerenkool, Chinese kool. Na het kiemen pot ik ze altijd nog op in 9-centimeter potjes, zodat ze nog even goed kunnen groeien voor ze de grond in gaan (daar waar zoveel slakken op de loer liggen). Maar ze zijn nu groot genoeg en mogen de grond in. Wel gelijk afdekken met een net om vraat door vogels tegen te gaan.

En als dat allemaal is gedaan is onze dag wel klaar. Of eigenlijk niet, want dan naar huis met 2 emmers tomaten, een stel komkommers, wat boontjes, blauwe bessen, alweer nieuwe courgettes, een paar aubergines, en de eerste uien die we kunnen oogsten. En die springen allemaal niet vanzelf in de vriezer, dus vanavond ook nog wel een paar uurtjes zoet in de keuken.

Even heel iets anders, in het vorige tuindagboek zag ik een vraag van Brecht over Brugmansia’s die slecht en laat bloeiden. En daar wil ik wel iets over zeggen. Brugmansia’s zijn grote tropische planten. Ze kunnen amper of geen graad vorst verdragen. En dat betekent dus echt voor de eerste vorst naar binnen, dan hoeven ze in het voorjaar ook niet te herstellen van teveel kou in de late herfst. Ik snoei ze terug tot op 50 centimeter van de bovenkant van de pot. En het zijn grote planten, en grote planten verdienen een grote pot, om een evenredig groot wortelgestel te kunnen maken.

Brugmansia wit

En grote planten die zo rijk bloeien hebben veel voeding nodig. En zelf ben ik daar in het verleden nog wel eens zuinig in geweest. Want goede voeding is duur. En ik heb ook nog wel wat andere planten dan Brugmansia’s, heb best een hoop potten/planten om voeding te geven. Maar als je zo je best doet om planten te overwinteren, op te potten, te versjouwen, ze hebben in de zomer om de dag water nodig, etc., bezuinig dan niet op voeding.

Ik gaf vroeger Osmocote, een voeding in bolletjesvorm, waarbij de voeding in 6 maanden tijd langzaam wordt afgegeven. Lekker makkelijk want je kunt het niet vergeten zoals dat wel eens gaat bij voeding die je eens per week in water op moet lossen bijvoorbeeld, je geeft het gewoon 1 keer in mei en dat is het. En dat werkte hier altijd echt heel erg goed. Maar omdat het best prijzig is heb ik ook eens andere merken geprobeerd, van MiracleGrow en Plantcote tot de goedkope vergelijkbare korrels van de Lidl (die niet eens zo slecht zijn maar slechts 3 maanden voeding geven, dus de helft goedkoper maar je moet het 2 keer geven = even duur).

Om een lang verhaal kort te maken, ik ben er wel mee klaar geëxperimenteerd, ik blijf nu bij Osmocote (die tegenwoordig geen Osmocote meer heet maar Pokon Terras & Balkonvoedingskorrels). En voor alle duidelijkheid, dat is niet omdat ik dit jaar de korrels van Pokon heb gehad, het is gewoon echt zo.

Oftewel; grote plant = grote pot + goede potgrond + goede overwintering + de afgemeten hoeveelheid goede voeding + goede verzorging zoals water geven en warme standplaats. En voor Brecht persoonlijk: misschien heb je een gewoon zwakke plant. Dan zou je kunnen overwegen om stekken te nemen, de moederplant weg te doen als de stekken eenmaal goed zijn aangeslagen, en kies daar dan de gezondste en groeikrachtigste van, pot die op in goede potgrond en verzorg zoals genoemd, wellicht geeft zo’n nieuwe plant wel het gewenste resultaat.

En dan krijg je dit:

Brugmansia 2

Kun je je voorstellen wat een geur deze hoeveelheid bloemen verspreiden? Voor wie de Brugmansia niet kent; als je 1 plekje in huis hebt waar je een kuipplant zou kunnen overwinteren, en 1 plekje in je tuin of op je balkon waar je een kuipplant zou kunnen zetten; koop een Brugmansia, zulke geweldige planten. Makkelijk te stekken trouwens ook, knip een niet bloeiende tak af, snijd schuin af en zet in de schaduw in een doorzichtige vaas met water, binnen 2 weken verschijnen de eerste worteltjes en binnen 4 weken kun je haar oppotten.

Oh ja, en heb je 2 plekjes binnen en buiten beschikbaar, kies dan deze er nog bij: Cassia corymbosa. ook niet winterhard, dus ook in pot houden en binnen overwinteren. Maar bloeit van eind mei tot ze ergens in de late herfst naar binnen moet omdat het gaat vriezen. Niet te verwarren trouwens met de Cassia didymobotrya die ook heel mooi is maar korter bloeit en minder makkelijk overwintert.

Cassia corymbosa

De Cassia op deze foto hebben we al meer dan 10 jaar, en elk jaar betrouwbaar, zoveel plezier van de lange bloei, nooit ziek, nooit problemen met overwinteren, altijd uitbundig en lang bloeien.

En dan ga ik nu afsluiten, Ruud staat al in tuintenue bij de deur te wachten. Dus snel naar de tuin, want daar hebben we, zoals gezegd, enorm veel te doen. Tot slot nog even de link naar het stukje dat ik heb geschreven op de Pokon-website, en daar laat dit keer in beeld zien hoe onze kruidenbak in 1 enkel jaar is gegroeid tot een overvolle bak met heerlijke kruiden, in de achtertuin, lekker dichtbij de keuken: Kruiden in de moestuinbak

Oh ja, nog snel even, maak dit:

Blauwe bessen witte chocolade

Het is niet eens een recept, maar wel erg lekker, eens gelezen in de Delicious. Smelt 100 gram witte chocolade au bain-marie (in een schaaltje op een steelpannetje met een flinke laag kokend water, het water mag het schaaltje niet raken). En prik dan met een tandenstoker of satéprikker je vers geplukte blauwe bessen aan en dompel ze in de gesmolten witte chocolade, en laat ze daarna op een stukje bakpapier in de koelkast afkoelen. Heerlijk, als chocoladerozijnen, maar dan anders, en lekkerder 🙂

 

Rondje achtertuin

Ik heb 2 tuindagboeken geleden beloofd om de achtertuin eens te laten zien. Bij deze.

We zijn daar wel snel klaar mee hoor, we hebben niet voor niets een volkstuin, want in onze kleine achtertuin van 5,5 x 8,5 meter passen echt geen pootaardappelen en rijen met prei en boerenkool. We wonen in een rijtjeshuis, alle tuintjes rechttoe-rechtaan. En aangezien we een houtkachel hebben is een hoek van de tuin ook gereserveerd voor een houthok.

Maar zo was het dus in maart:

Achtertuin 18-03-16

Bestrating eruit, nieuwe staat al klaar, planten eruit, buxussen van 20 jaar oud eruit, tuinset krijgt tweede leven op de volkstuin. En zo is het nu:

Achtertuin 2

We zijn er ondertussen al aan gewend, de nieuwe bestrating, nieuwe tuinset, planten in potten, etc.. We hebben veel meer ruimte (tot afgelopen voorjaar konden we alleen opstaan van onze stoel als de ander ook op stond, te weinig ruimte om de stoel naar achteren te schuiven 🙂 ). De palmen en bamboe zijn wintergroen en zorgen ervoor dat er in de winter ook nog iets te zien blijft.

Achtertuin vert

De oudste palm (14 jaar geleden als plantje van 30 centimeter hoog gekocht), neemt veel plaats in in de tuin, vinden wij niet erg (we kunnen er op een warme, zonnige dag al lekker onder zitten, in de schaduw, en de bladeren ‘klapperen’ dan wat in de wind).

En verder hebben we nog steeds veel potten met planten, elk jaar zeggen we dat we wat minderen maar om de één of andere reden lukt het gewoon niet.

Favoriet is wel de Brugmansia:

Brugmansia

We hebben een witte, een gele en een abrikooskleurige. Ze hebben een grote pot nodig en moeten in de winter vorstvrij staan, hebben veel voeding en veel water nodig. Maar dan heb je ook wat. De grote kelken (wel 20 tot 25 centimeter lang) bloeien ombeurten bij elkaar wel wekenlang en geuren vooral in de avonduren heerlijk zwaar en zoet.

Achtertuin 3

In de verte zie je tegen de muur aan ook de witbloeiende Brugmansia staan. En je ziet hier ook  de tweede palm, die is nu zo’n 8 of 9 jaar oud. Beiden zijn trouwens Trachycarpus fortunei, de in onze ogen nog steeds meest winterharde palm die er bestaat. Aan de rechterkant zie je de Zantedeschia Green Goddess, ook zo’n bijna tropische plant die hier zeker al 10 jaar gewoon zonder bescherming in de volle grond staat en elk jaar weer terug komt, met telkens weer grotere en meer bladeren en groene bloemen. En natuurlijk potten, altijd en overal potten 🙂

Achtertuin rechts boven

Andere kant van de tuin, je kunt zo goed zien hoe hoog de Trachycarpus al is , en ook de ‘winterharde’ banaan (Musa basjoo). Wel erg verwaaid dit jaar, met dank aan alle storm en hagel en slagregens. Vroeger vond ik dat lelijk, vreemd toch dat dat soort voorkeuren veranderen en ik het nu eigenlijk wel erg charmant vind.

Dezelfde foto maar dan iets meer naar onderen gemaakt:

Achtertuin rechts onder

Dat is nog niet af, er staan wat planten die nog jong en klein zijn (zoals een Trachelospermum jasminoïdes en een Gardenia), maar we hebben er nu wat eenjarigen staan, en ook kruiden (en potten natuurlijk 🙂 ).

Achtertuin 1

Ik hou ook erg van Fuchsia’s, en één van mijn favoriete kuipplanten, naast de Brugmansia, is de Cassia corymbosa – mooi donker blauwgroen blad en van juni tot het gaat vriezen gele boterbloemachtige bloemen. Ook zij gaat in de wintermaanden naar zolder voor overwintering.

Helemaal rechts zie je nog een Fatsia japonica, veel mensen hebben die plant in huis als kamerplant staan, maar ze kan gemakkelijk tot -10 graden vorst verdragen. In een pot ook nog een Salvia elegans Honey Dew melon – heeft een beetje van de ananasgeur ingeleverd ten opzichte van de Salvia elegans, maar in ruil daarvoor bloeit ze veel eerder en langer, met felrode lange buis-/lipbloempjes.

Oh ja, Salvia’s, net als tomaten, pepers en eenjarigen een grote liefde:

Salvia Royal Bumble en argentea

Op de achtergrond de felrood bloeiende Salvia Royal Bumble waar ik al over schreef in het blog op de website van Pokon. En ervoor de Salvia argentea, een tweejarige of kortlevende Salvia met heel groot zilvergrijs blad met een heel dik en fluweelzacht dek van zachte donsharen. Als ze gaat bloeien (volgend jaar, hoop ik) wordt ze ruim hoger dan de Royal Bumble en bloeit ze met witte lipbloemen).

En dat was dan een rondje achtertuin, klein maar wij zijn er blij mee. Het blog voor de pokonwebsite heb ik ook al geschreven en gaat over het enige stukje dat je niet op deze foto’s hebt gezien; een verhoogde bak met kruiden die direct rechts achter het raam staat. Eind van de week wordt dat stukje geplaatst en vermeld ik hier even de link.

Verder niks te beleven? Jawel, oogsten! En gisteren een heerlijk taart gemaakt uit het boek van Janneke Philippi; de witte chocolademousse-taart met frambozen – maar ik heb er blauwe bessen op gedaan. Recept zet ik vandaag nog even op de website.

Tot slot nog 1 foto, van de houten tafel in de achtertuin, maar dan bezaaid met tomaten.

Tomaten oogst

Ondertussen al 3 emmers tomaten geoogst, na alle cherry’s beginnen nu ook de vleestomaten te rijpen en dan gaat het snel (1 tomaat = 1 kop soep 🙂 ).

En juist nu begeeft onze vriezer het. Gelukkig hadden we er twee, maar met deze hoeveelheden tomaten (waar ik soep, sap en saus van maak) gaan we snel op zoek naar een nieuwe. Want binnenkort kunnen we ook kilo’s bietjes oogsten, en paprika’s, en we oogsten al komkommers, we hebben al veel courgettes ingevroren. Blauwe bessen uit de vriezer kunnen prima worden gebruikt voor bijvoorbeeld blauwe bessencake, of -saus, we oogsten de laatste aardbeien, de eerste snijbonen komen eraan. En noem maar op. Een vriezer is voor een moestuinder eigenlijk wel onontbeerlijk 🙂

 

Na regen komt zonneschijn

Maar we hebben wel lang op die zonneschijn moeten wachten. En nu ze eindelijk schijnt, schijnt ze wel erg hevig. Zo hevig dat we gisteren hebben besloten om te gaan kalken.

Kas 2 gekalkt

Niet iedereen kalkt hoor, dat ligt zeker ook aan de planten die je in de kas hebt staan. Van komkommers en meloenen is het bijvoorbeeld bekend dat ze slecht tegen felle zon kunnen. Van pepers is het daarentegen bekend dat ze juist heel goed tegen de hitte en zon in de kas kunnen. En daarnaast is de standplaats heel belangrijk, onze kasjes staan in de volle zon, van ’s ochtends vroeg tot een uur voor de zon ondergaat.

Gisteren kwam de temperatuur al op meer dan 50 graden in de kas. En de komende dagen wordt het nog wat warmer, een open deur en raam is dan (hier in ieder geval) niet voldoende meer.

We hoeven niet alles te kalken hoor, alleen de ruiten die de volle zon krijgen. Het dak doen we ook nooit, ooit moet het er ook weer af gesopt worden, en zo handig zijn wij niet op een ladder half boven glazen ruiten. Dus aan 2 kanten kalken, ramen open, deur open, water geven. En daar moeten de planten het mee redden.

Kas 3 van binnen

Het gaat in ieder geval nu nog prima met ze. Het lijkt vanaf zo’n foto in de kas altijd alsof er niet zoveel gebeurt, er niet zo veel tomaten hangen, zelfs het blad lijkt maar klein en iel. Maar dat vertekent blijkbaar want het gaat best goed. Links en rechts tussen de planten staan nog zaaibakjes, met voorgezaaide stamboontjes, herfstandijvie, paksoi en Chinese kool.

Een leuke tomaat:

Tomaat Striped Roman tros

Striped Roman (ook bekend onder de naam Speckled Roman). Echte roma’s, maar dan duidelijk wat groter, en mooi door de felle rode kleur en de streepjes. Niet heel geschikt om zo te eten, want wel wat droog (zoals een goede roma betaamt), maar tegelijkertijd een heerlijke volle tomatensmaak met extra zoetje.

Ook leuk!! En wellicht ook gelijk handig om te laten zien wanneer een groene tomaat rijp is:

Tomaat Lange Aermer tros

Toevallig ook een romatomaat. Bijzonder omdat het blad voor een deel bont is (lichtgroen met donkergroen gestreept). Ook de kroontjes en de tomaten zelf zijn gestreept. En ze rijpt dus naar groen. Er zijn wel mensen die zich afvragen hoe je dan kunt zien wanneer ze rijp is. Op de foto kun je zien dat de tomaat links achteraan rijp of bijna rijp is (de kleur verandert dan van koud bijna mintgroen naar warm geelgroen). En als dat eenmaal gebeurt kun je gaan voelen, en als de tomaat dan zacht genoeg is bij voorzichtig indrukken kun je haar oogsten. Deze mag nog 1 of 2 dagen blijven hangen want je ziet dat de tomaat bovenin wel al rijp is maar helemaal onderaan nog niet (en dat zie je wel vaker bij  roma’s, dat ze van boven naar onderen een paar dagen over het rijpen doet).

En nu de meeste tomatenplanten tomaten geven beginnen ook de paprika’s en pepers te groeien, sommige planten moeten nog gaan bloeien, maar andere planten dragen zelfs al vruchten:

Paprika Kaboutermutsen plant

De kaboutermutsenpaprika. Ik zaaide haar alleen al voor de naam, en nu ze er ook nog echt op lijkt wordt ze alleen maar leuker. En ze behoort samen met de Mini Bell en Lipstick tot de eerste rijpe paprika’s van dit jaar. De planten en ook de paprikaatjes zijn maar klein , een centimeter of 6, maar dat is logisch, anders zouden ze ook niet op een kabouterhoofd passen.

Salvia Amistad

En zo waren we dus vanmorgen op de tuin, voor de middag waren we weer thuis. Toen hadden we al ruim 50 gieters water de kassen in gesjouwd (door de vakantieperiode houden we buiten onze eigen 3 kassen en 2 mini’s ook nog 2 kassen bij van tuinburen/-vrienden). En na die 50 gieters de bloedhete kassen insjouwen liep het zweet zo ongeveer onze schoenen in en zijn we naar huis gevlucht.

Op de foto zie je de Salvia Amistad uitbundig bloeien met donkerpaarse bloemen en bijna zwart-purperen kelken en stelen. En daar is dus ook ons terrasje, waar we zitten. Met, als je goed kijkt op de foto, achter de parasol de grote kas, en rechts het kleine kasje. Dus we zitten weliswaar in de schaduw, maar ook uit de wind, en met onze 5 kasjes om ons heen. Tel dan nog maar een graad of 5 op bij de temperatuur. Niet uit te houden!

Tot slot van dit tuindagboek nog een tip voor alle mensen die nu ook tomaten kunnen oogsten – maak dit:

Tomatentaart groot gaar

Want het is echt heerlijk!! Een tomatentaart; hartige bodem, en daarin een mengsel van vooral tomaten, maar ook wat vijgenjam, balsamicoazijn en een romige blauwaderkaas. Warm of lauw geserveerd met goede buffelmozzarella, Parmaham en vers brood is ze ideaal voor deze warme dagen. Je kunt hier het recept vinden: Tomatentaart met vijgenjam

En verder; het klinkt alsof ik in dit tuindagboek wat aan het klagen ben over de warmte, maar als ik dan nog even mijn tuindagboeken van de afgelopen 3 maanden teruglees stop ik direct met mopperen en ga ik stilletjes buiten zitten, in de schaduw, genieten van eindelijk mooi weer en minimaal een hele week nul millimeter regen!

Tot slot nog even over de reacties in het vorige tuindagboek, ik heb over hoeveel blad je weg kunt knippen bij tomatenplanten op de pagina met teeltzorgen bij tomaten wat geschreven. En dat geldt ook voor waarom je liever geen jodiumhoudend zout gebruikt bij inmaak (op de pagina met algemene informatie over inmaken). Ook hier geeft de Amistad Salvia geen zaden – maar ze stekt echt enorm makkelijk, dus als je haar hebt; de moeite waard om wat stekken te nemen voor bijvoorbeeld overwintering (of uitdelen 🙂 ).

p.s.: na de opmerking van Willem vermeld ik nog even dat wij onze kassen kalken met Temperzon (te koop in elk tuincentrum maar ook via internet), het heeft de fijne eigenschap dat het makkelijk een jaar blijft zitten, het wit is als de zon schijnt, maar tijdelijk doorzichtig wordt als het regent (na de regen wordt het dus weer gewoon wit). Wij verwijderen de Temperzon altijd zo rond september/oktober, en doen dat met een droge schuurspons, of met water met wat spiritus (met alleen water blijft het gewoon weer wit worden als het droog wordt).

 

Link

Eigenlijk is dit geen tuindagboek. Maar ik wil even de link geven naar mijn blog op de website van Pokon: Grote liefde

En daarin roep ik iedereen op om minimaal één Salvia microphylla in de tuin te planten. Uiteraard met foto’s.

En dat zou dan wel een heel erg kort tuindagboekje zijn 🙂 . Maar eigenlijk even niets te melden over de moestuin, morgen gaan we weer, met nieuwe moed de zaailingen van Chinese kool, paksoi, knolvenkel, boerenkool, herfstandijvie, etc. uitplanten. En op de valreep nog even wat nieuwe basilicum gezaaid voor in de kas. Uiteindelijk hadden we 7 dode tomatenplanten door de regenoverlast van 3 weken geleden, maar morgen gaan de nieuwe stekken op die plaatsen de grond in, het is wel laat maar de plekken leeg laten is ook zonde, wellicht kunnen we er toch nog iets van oogsten.

Maar vandaag een makkelijke dag, gewoon eens even uitrusten. De zon scheen, zowaar, dus even van genieten:

Uitzicht terras achtertuin

Met een glas Albariño, en het cadeautje dat ik van Ruud kreeg:

Dessertboek

Waar ik dus morgen gelijk de Prosecco-jellypudding met zomerfruit uit ga maken (maar dan met een cava in plaats van prosecco).

Ik hoop dat het meer succes wordt dan deze taart die ik vorig weekend bakte:

Aalbessentaart

Aalbessen-uit-eigen-tuin-taart. Helaas, ze was niet lekker (nou ja, niet vies, maar niet zo lekker als ze eruit ziet – want ze is wel fotogeniek, vind ik zelf). Misschien gaat de taart nog eens in de herhaling, maar dan met een andere bodem, andere crème, moet ook echt zoeter, en ook zeker meer stevigheid. Eigenlijk een andere taart dus 🙂

Tot slot nog even een melding: als ik een reactie lees (ja, ik leer het al, zonder te reageren dus) waar ik iets mee zou kunnen, dat ga ik dat voortaan even opschrijven en er dan wellicht later iets mee doen.

1 potje augurken plus komkommer en rode ui ingemaakt, nog bloedheet, staat nog ondersteboven af te koelen
1 pot augurken plus witte komkommer en rode ui ingemaakt, nog bloedheet, staat nog ondersteboven af te koelen

 

En dus bij deze:

  • ik heb vanavond mijn eerste augurken ingemaakt, recept volgt dan hopelijk komend weekend, onder Inmaakrecepten.
  • Ik heb op de pagina van de tomaten een stukje geschreven over de plantafstand bij tomaten wanneer je er zaden van wilt oogsten
  • en ik ga zeker in een volgend tuindagboek meer van onze achtertuin laten zien (ik ben dan wel snel klaar hoor, ons achtertuintje is slechts 8 x 5 meter), en iets schrijven over Salvia’s.

Tot slot van dit ministukje een foto van een deel van de eerste tomatenoogst (de hele oogstfoto staat op de website van Pokon), ik verwacht komend weekend meer dan een emmer tomaten te kunnen oogsten, en dan wordt het tijd voor het inmaken van pastasaus.

Stukje tomatenoogst

 

Vieze plaatjes

Het was niet echt een ongelukje, de reacties, meer een stiekem probeersel. Ik miste jullie gewoon, en jullie verhalen over je eigen tuin, de successen en mislukkingen, de tips en aanvullingen!!

Tegelijkertijd heb ik me voorgenomen niet te reageren, bij deze wil ik iedereen hartelijk danken voor alle reacties, allemaal heel waardevol!! En ik zie dat jullie elkaar helpen en antwoord geven, en dat gaat heel goed. Ik lees elke reactie, en kan misschien eens bedenken dat als een vraag of opmerking vaak voorbij komt ik er iets mee in een tuindagboek zou kunnen doen. Voor nu ben ik er op deze manier heel blij mee, ik hoop jullie ook!

Ondertussen heb ik elke pagina die bij de bladgewassen hoort aangepast, nieuwe en meer en grotere foto’s geplaatst, en afgelopen weekeinde hetzelfde gedaan bij de pagina’s over aardappelen, rabarber, asperges en artisjok.

Maar dan nu, zoals beloofd, vieze plaatjes. Mocht je een zwakke maag hebben, scroll dan voorzichtig.

We wilden vandaag naar de tuin gaan. Maar dat ging niet door:

Regen achtertuin

Niet zonder zuidwester en lieslaarzen in ieder geval. En dus een mooie dag voor de zadenlijst waar ik aan ben begonnen. De eerste beschrijvingen (achter de schermen uiteraard) zijn gemaakt:

Schermafdruk zadenlijst

Dit is het scherm zoals ik dat zie als ik in de administratie pagina’s maak. Als je heel goed kijkt zie je rechts staan; ‘Zichtbaarheid: Privé’. En dat gaat nog tot ongeveer november zo blijven 🙂

De eerste tomaten zijn geoogst:

Tomaat Liguria tros

Op de website van Pokon heb ik de eerste overzichtsfoto van de tomaten van dit jaar geplaatst, die staat er donderdag of vrijdag op, ik zal hier nog even de link vermelden als het geplaatst is.

Op deze foto zie je de Liguria, misschien wel mijn allerliefste tomaat (in smaak, vlezigheid, zoetheid, opbrengst, grootte, bijna geldbuidelachtige vorm en felrode kleur).

Starten met de zadenlijst is dus ook starten met het selecteren van tomaten en het oogsten van zaden. Voor wie het nog niet kent; tomatenzaden zitten in een kiemremmende gelei. En dat is heel handig in de natuur. Het betekent dat als mensen geen zaden zouden oogsten de tomaten overrijp op de grond zouden vallen. Het zou weken tot maanden duren voor de tomaat zou gaan rotten en de zaden bloot komen te liggen en het kiemremmende laagje oplost, en de zaden vervolgens in een nieuwe lente zouden gaan kiemen onder invloed van vocht en licht en warmte.

En dat boots ik dus na als ik tomatenzaden oogst. Nu zijn er meer manieren om tomatenzaden te oogsten. Je kunt bijvoorbeeld de zaden tussen 2 laagjes keukenpapier leggen en ze later van het papier af pulken (of met papier en al zaaien). Of je kunt bijvoorbeeld de tomatengelei met zaden door wat zilverzand mengen. Het zand laat je goed drogen en dan kun je de zaden er makkelijk met een zeefje uit zeven.

Maar ik doe het op deze manier, de meest natuurlijke manier, en vooral voor grotere hoeveelheden geschikt (want als ik maar een kleine portie hoefde te oogsten, dan wist ik het wel, dan werd het zilverzand, zonder een spoortje twijfel).

Maar mocht iemand eens nieuwsgierig zijn hoe ik de tomatenzaden oogst, dan volgt hier ‘mijn manier’. Mocht je er geen interesse in hebben, klik lekker weg, vanaf nu wordt het er niet frisser op.

Stap 1: snijd de tomaat doormidden en druk met je vingers de gel met daarin de tomatenzaden eruit en vang dat op in een bakje. Doe er zoveel water bij dat het niet uit kan drogen.

En zet het bakje (uiteraard labeltje met rasnaam eronder of ernaast) op een warme plaats. En dit is het dan na een dag of 5:

Tomatenzaden fermenteren

Jammer dat er nog geen geurinternet is, want ik zou jullie dit graag eens laten ruiken. En dit is natuurlijke niet het enige bakje tomatenzaden dat hier staat te rotten, er staan hier in de komende 2 maanden tientallen van dit soort bakjes, in verschillende stadia van net geoogst tot volledig gefermenteerd en klaar om te spoelen.

Mocht je van deze foto al niet zo lekker worden, sla dan de volgende foto maar over.

Want dit is zo niet te spoelen, er blijven dan heel veel resten van die dikke schimmellaag tussen de zaden zitten. Dus dat vel moet er even af:

Tomatenzaden schimmelvel

En dat gaat heel handig en makkelijk. Ik heb er een plastic theelepeltje voor dat aan het einde van het seizoen zo weggegooid kan worden.

Sorry voor de wat wazige foto maar zie maar eens een foto met alleen je linkerhand te maken terwijl je met je rechterhand een theelepeltje vol schimmelvel vasthoudt. En je met je neus best dicht boven die massa hangt. En je wilt echt niet morsen op het aanrecht, kan ik je verzekeren. Ik vind het nog best knap van mezelf.

Vel in vuilnisbak, dan kan de rest van het sap/gelei/tomatenzaden in een zeef.

Tomatenzaden om te spoelen

Ik heb voor de komende 2 maanden mijn eigen spoelbak, met in het keukenkastje eronder een fles bleekmiddel en de waterkoker. En ik heb mijn eigen zeef, deze is alleen voor het spoelen van zaden, ik beloof iedereen die hier ooit eens komt eten dat ik er geen sla in zal wassen 🙂

Nou, prut ligt in de zeef, volgende stap is het spoelen. En dat gaat helaas echt niet zonder handen en vingers, je moet nu eenmaal de vergane gelei door de zeef wrijven zodat je alleen schone zaden overhoudt. Ik was altijd eerst het bakje af, met een metalen pannensponsje (dat is ook mijn pannensponsje voor ze over 2 maanden de vuilnisbak in gaat) en wat afwasmiddel. En dat water met afwasmiddel giet ik altijd eerst over de tomatenprut heen. Optisch bedrog maar het is toch iets minder erg om er nu met mijn vingers in te gaan wrijven 🙂

Tomatenzaden sopje

Na het spoelen gaan de ondertussen dan schone tomatenzaadjes weer met labeltje in een bakje

Tomatenzaden gespoeld

Door ze een beetje te verspreiden in het bakje drogen ze wat makkelijker. Ze gaan nu een dag of 5 tot 7 naar een warm en zonnig kamertje om te drogen.

En dit is dan het resultaat, in closeup

Tomatenzaden closeup

Op deze manier gefermenteerde en geschoonde tomatenzaden zijn lichtbeige van kleur en hebben een soort van bontjasje.

Ik doe dit dus al jaren lang en toch vind ik het nog steeds heel bijzonder om te zien dat het fermenteren = rotten zulke mooie tomatenzaden geeft, en zo schoon, en zonder de zaden zelf aan te tasten. Een zaadje zit eigenlijk heel ingenieus in elkaar, mensenbaby’s worden wel eens een wonder genoemd, maar eigenlijk is dit op een heel andere manier maar met toch ook wat kleine overeenkomsten ook een wonder, zo klein en toch zo sterk, niet levensvatbaar zonder rijping, tijd, bescherming, etc..

Zonder nou heel emotioneel te worden stop ik met dit tuindagboek; ik moet nog wat attributen en een gootsteen ontsmetten 🙂 . Mocht je zelf eens tomatenzaden van eigen planten willen oogsten, probeer het eens, of koop zilverzand. Erg leuk om volgend jaar je zelfgeoogste tomatenzaden te zaaien!

Tot slot nog een mooie:

Tomaat Indigo Blueberries tros

Tomaat Indigo Blueberries, prachtig van kleur, onrijp is ze mintgroen met paarsblauw, en ze rijpt naar een soort pruimig roze met paarsblauw. En ze is lekker!! Eindelijk begint al dat werk van veredelaars met hun kruisingen met de niet-lekkere blauwe tomaten goede resultaten te geven!

Binnenkort kunnen de eerste peperzaden worden geoogst, die hoeven gelukkig niet gefermenteerd te worden, maar die hebben wel weer andere aandachtspunten (zoals de eerste dagen niet in ogen wrijven, etc. 🙂 ).