Niet opgeven

De vorst is voorbij. Joepie!! En dus kunnen we aan het werk op de tuin. Fijn! Want nog zoveel te doen, er moeten nog bakken worden schoongemaakt, er moeten 2 bakken worden vervangen, 1 bak gaat helemaal weg (om wat ruimer te kunnen zitten), er moet nog 1 groot vak schoon worden gemaakt en omgewoeld, de bessenstruiken en fruitbomen moeten nog worden gesnoeid, de potten moeten nog worden geleegd en schoongemaakt, er moet nog worden opgeruimd, en gezaaid, en noem zo nog maar 100 dingen.

Maar misschien was ik iets te voorbarig, komt vast door alle regen en storm en daarna vorst, het voelt alsof ik al 4 weken niet meer op de tuin ben geweest (en dat kan op 2 keer een uurtje koudekiemers zaaien en aardperen oogsten na ook wel kloppen).

Het zat ons niet mee. Op tijd naar de tuin, de te behalen targets vastgesteld. Maar toen we over het bruggetje naar onze tuin liepen zagen we het al, nog flink wat ijs in de sloot, meer dan verwacht.

Oei, eerste bijstelling van de plannen. Is de grond wel ontdooid, voldoende voor de grelinette? Nee dus. Maar we geven niet op; dan gaan we de potten schoonmaken, want er hangen soms nog resten eenjarigen van vorig jaar in.

Bovenste 2 centimeter van de potgrond ontdooid. Maar de 7 tot 8 centimeter daaronder knal bevroren.

Oei, tweede bijstelling van de plannen. De potten moeten later deze week aan de beurt komen. Dan gaan we maar opruimen, want het is nogal een zootje in kas 2:

Sorry voor de wat knullige foto, die heb ik van buitenaf moeten maken, door het niet helemaal schone ruitje van de deur. Want daar is het volgende euvel; we kunnen niet naar binnen.

Dit is de deur (en je ziet dus achterin de plank met nogal wat troep die daar vorig jaar is verzameld (opgestapeld is misschien een beter woord). De deur loopt onder en boven in een soort rolijzer, zo ziet dat eruit:

En door de vorst zet dat ijzer uit, of het komt omhoog, of hoe je dat dan ook noemt. En dat betekent dat bij deze vorst de deur te strak tussen het boven- en het onder-rolijzer zit………… en dus niet open gaat.

Getsie, wat moet een mens wel niet overwinnen om te kunnen tuinieren deze dag? Grond bevroren, grond in potten bevroren, deur die niet open kan. En daarmee kunnen we dan ook gelijk het snoeien van de fruitbomen en -struiken van ons lijstje schrappen (want de snoeischaren en het zaagje liggen in de kas waar de deur niet van open gaat 🙂 ).

Tjongejonge, wat is er dan nog wel te doen in de tuin? Maar kijk, kas 3 gaat wel open! Zit blijkbaar iets ruimer in zijn jasje, die deur staat trouwens in de zon, de deur die niet open kan staat in de schaduw.

Dus wat hebben we voor opties; zaaien natuurlijk!!

Eerst de grond aanharken. Daarna maken we zaaigeultjes. Dat doen we door een dikke stok op de grond te leggen en die met één voet een beetje de grond in te duwen – een rechter zaaigeultje dan op deze manier kun je niet maken.

Op de foto zie je 2 zaaigeultjes waar al radijszaden in liggen (wij gebruiken er het ras ‘Ronde rode Broei’ voor, een ras dat zeer geschikt is voor extra vroege teelt onder glas – zomerradijzen maken in de kas vaak veel blad en heel kleine radijsjes, deze radijsjes maken ondanks de kou mooie radijsjes en weinig blad).

En op de foto zie je ook Ruud z’n knieën op een plank (zo trapt hij de behoorlijk natte grond niet vast. Je broek blijft er ook wat schoner van (of misschien is minder vuil een betere term). Knielkussentjes hebben we natuurlijk ook, maar de plank zorgt gelijk voor weer een nieuwe rechte lijn waarlangs we weer met de stok een nieuw zaaigeultje kunnen maken.

Afijn, een klein uurtje later…….

…….. hebben we 4 rijtjes radijsjes gezaaid, 3 rijtje pluksla en 7 rijtjes scherpzaad spinazie. De geultjes met zaden hebben we afgedekt met wat brekerzand, zo zijn de kiempjes straks makkelijk te vinden. En de rijtjes markeren we ook nog door er witte stokjes bij te steken (die zagen we van een elektriciteitsbuis, ze zijn al zeker 20 jaar oud, en gaan nog wel 20 jaar mee).

Er was nog 1 probleempje; het heeft op deze natte grond niet veel nodig, maar gewoon 1 keer water geven is voor de start van de kieming wel erg fijn. Maar in de watertonnen ligt nog een laag ijs van zeker 10 centimeter. En dus hakken we met een stuk ijzer een stukje ijs weg zodat we in ieder geval een klein gietertje water kunnen vullen. Tjonge, dat soort ontberingen zijn we toch niet meer gewend, mijn vingers vriezen er bijna vanaf, zo koud is dat water 🙂 .

Afijn, niet veel gedaan, maar toch een voldaan gevoel. Ik had thuis trouwens ook al wat voorgezaaid en dat kunnen we deze week naar de tuin brengen. Ik heb over dat voorzaaien (van bijvoorbeeld tuinbonen, zomerprei, etc.) iets geschreven op de website van Pokon: Zaaien 

Tot slot dan nog even wat over de reacties op het vorige tuindagboek: ik kreeg van 2 mensen de tip om niet meer te spitten en naar filmpjes te kijken op YouTube. Wij spitten ook niet meer hoor, we woelen de bovenlaag van de grond alleen nog maar om met een grelinette, zonder dat wordt de vette kleigrond hier heel vast en dicht en zonder lucht, en wordt dan keihard, met geen worm meer te zien, en de grond die in natte perioden stinkt als bijna een riool (is onze ervaring van 1 jaar niet spitten en niet woelen). Wel of niet spitten heeft voor een groot deel ook nog wel te maken met de grondsoort waarop je tuiniert. Maar voor wie de filmpjes wil zien (want ze zijn niet alleen informatief maar ook heel leuk, ik kreeg bij alle beelden van de tuinen in de zomer al een lentegevoel): de tuin van Charles Dowding en de tuin van One Yard Revolution.

En verder:

  • over de vraag over cocopeat: ik was niet helemaal tevreden over de blokken cocopeat die ik bij de Action kocht, ik heb er hier iets over geschreven: Dood en Leven en hier: Algemene zaai-informatie (boven punt 7). Ik heb nu van Pokon 3 verschillende soorten potgrond gehad om eens te testen; gewone potgrond, biologische potgrond en kokospotgrond. Ik ben benieuwd hoe dat gaat verlopen ( ik ga ze naast elkaar gebruiken/testen bij het zaaien van de eenjarigen in maart).
  • over het zaaien van grotere bloemenzaden via de denomethode;  ik zaai alleen pepers, paprika’s en aubergines via de denomethode, en soms nog wel salviazaden of zo, maar heel fijn zaad is niet handig (want te klein om zonder te beschadigen over te planten), en zaad dat groter is dan een halve centimeter vind ik ook niet handig (omdat ze niet goed tussen het papier blijven zitten en meer vocht en bodem nodig lijken te hebben).
  • Over de temperatuur in de propagator: ze staat hier op 26 tot 28 graden, dag en nacht. En daar kiemen de meeste pepers, paprika’s en aubergines prima bij. De laatste nog niet gekiemde soorten (en dat zijn vaak oudere zaden) haal ik wel eens een paar dagen uit de propagator, voor die heel vast slapende oude zaden kan zo’n schommeling in temperatuur nog wel eens helpen, ze wat ruwer wakker te schudden 🙂 .

En dat brengt me gelijk bij de laatste foto van dit tuindagboek. De baby’s! In huis natuurlijk, maar buiten de propagator, in het volle licht, en vrij koel (graad of 15 tot 18).

Een deel staat nog buiten beeld, het zijn bij elkaar ruim 50 potjes/planten. En daar komen er nog een stuk of 10 bij, van soorten die (nog) niet willen kiemen (daar zitten ook rassen bij die al ouder zijn dan 4 jaar). Ik ga straks kijken of er van die rassen nog iets is gekiemd, en anders misschien nog een nieuwe zaaironde van die rassen doen, of als het de enige zaden waren misschien nog iets nieuws uitzoeken, ook leuk. Dus ook vandaag nog wat zaaien, is toch ook tuinieren!

 

Eng

Nou, niet eng, maar als je voor de eerste keer zaailingen vanuit de denomethode overbrengt naar een potje, dan ziet het er zo teer uit. Ik kreeg de vraag afgelopen week; hoe zorg je nu dat het zaailingetje gezond in een potje terecht komt?

Vandaar wat foto’s gemaakt vandaag (ik heb voor het eerst geprobeerd een filmpje te maken, maar daar heb ik duidelijk geen talent voor, filmpje ondertussen gedelete, en ik ben tot de conclusie gekomen; ik word nooit een vlogger 🙂 ).

Een aantal pepers, paprika en aubergines zijn al groot genoeg om overgeplant te worden. Te herkennen aan het feit dat er 2 blaadjes te zien zijn (weliswaar nog samengevouwen), en het worteltje lang genoeg is). Op deze foto zie je de deno-zaailingen van de aubergine Zebra. De foto’s hieronder zijn van de peper Aji Blanco Cristal:

Foto 1:

Aji Blanco Cristal dus. Groot genoeg, hebben een kop en een staart, blaadjes en een worteltje dat lang genoeg is. Labeltjes liggen klaar.

Foto 2:

Potjes staan klaar. Klinkt kinderachtig maar is het niet. Op het moment dat je nu gaat beginnen met het overbrengen van de zaailingen zul je moeten zorgen dat alles klaar staat want de kale worteltjes kunnen niet lang zonder vocht. Je hebt geen tijd om tussendoor nog van alles te gaan halen, vullen, of wat dan ook. Dus ik heb potgrond gemengd met 1/5e deel brekerzand en daarmee de potjes gevuld. Ik heb de potjes kletsnat gemaakt, met lauwwarm water (want zaailingen van 27 graden krijgen een wel erg grote schok als je ze nu in ijskoude potgrond overplant). En er staat lauwwarm water klaar.

Ik plant altijd 3 zaailingen per potje, en dus maak ik gelijk ook met mijn wijsvinger 3  diepe gaten per potje, bijna tot onderin het potje.

Foto 3:

Eerst sproei je het papier met de zaailingen voorzichtig en met lauw water kletsnat, dan kun je de zaailingen makkelijk van het koffiefilterpapier af halen.

Pak een zaailing tussen wijsvinger en duim, bij de blaadjes of net eronder, nooit bij het worteltjes vastpakken (want dat is het meest bevattelijk voor breuk, ziekte, schimmels, kneuzen of wat dan ook).

Foto 4:

Het zaailingetje ziet er kerngezond uit, vind ik……..

Foto 5:

Laat het nu voorzichtig in een gaatje zakken en probeer uiteraard zo min mogelijk van de grond te raken zodat je het worteltje niet beschadigt.

Foto 6:

Misschien wel het meest precaire van de hele verhuizing, zaailingetje staat in het gaatje, nu heel voorzichtig iets dicht duwen met natte grond. Maar zeker niet te stevig want het worteltje kun je daarbij erg gemakkelijk breken. Ik duw het bovenaan voorzichtig iets dicht. En dan sproei ik nog flink wat lauw water rondom de zaailing, zodat de grond met water vanzelf rond het worteltjes dichtslibt.

Foto 7:

En zo ziet het er dan uit, als een ‘verzopen kat’ 🙂 . Twee overgebracht en nog één te gaan. Het potje gaat daarna in een droge bak zodat het teveel vocht eruit kan lopen.

En dan treedt nu de volgende stap in werking; Kraamkamer geopend! En dat betekent bovenlichtje van het veluxraam dicht, deur dichthouden zodat warmte van de schoorsteen binnen blijft en poes Lotje niet naar binnen kan om alles om te gooien. Zo vroeg mogelijk de gordijnen open voor zoveel mogelijk licht, maar direct na zonsondergang de gordijnen weer dicht, zodat het de kou van het raam een beetje tegenhoudt.

De eerste 12 potjes zijn gevuld, de komende week kan ik elke 2 of 3 dagen weer nieuwe zaailingen overpotten. Ondertussen zijn er trouwens ook nog zaaisels in de propagator helemaal niet gekiemd hoor, hebben meer tijd nodig.

In een volgend tuindagboek hoop ik te laten zien hoe de zaailingen er dan ondertussen bij staan. En eindelijk eens iets te laten zien van de tuin; want eerst was er storm en regen, nu is de grond bevroren en is die niet te bewerken. Hopen op een week droog weer met temperaturen boven nul!

Tot slot nog de mededelingen: Irene vraagt in een reactie op het vorige tuindagboek waarom we nog meer verhoogde bakken gaan maken. De laatste jaren hebben we steeds vaker last gehad van wateroverlast. Hier in Zuidwest Nederland liggen we al heel laag (heel ruim onder NAP). en met de enorme regenbuien die we de laatste jaren regelmatig krijgen hebben we steeds vaker last van de kleigrond die dan heel vast en moddernat is, etc.. Met verhoogde bakken lig je wat hoger, minder nat. Minder diep bukken ook, en omdat we geen 20 meer zijn, zijn we daar ook blij mee 🙂 . En we zijn gewoon tevreden over de kleine verhoogde bakken en zien steeds meer verhoogde bakken op de tuinen om ons heen en zien bij die verschillende tuinburen ook steeds vaker wat de voordelen zijn. We kunnen de bakken vullen met wat we willen (mest, zanderige grond, makkelijke moestuinmix, etc.. Ik verheug me nu al op rechte, ongevorkte worteltjes. Ter illustratie even wat pastinaken van onze tuinbuurvrouw van een paar weken geleden:

Het lijken wel spookjes 🙂 . Maar zij had in ieder geval pastinaken, wij hadden zelf 0 pastinaken, gewoon verdwenen in vette kleigrond met stilstaand water na flinke regenbuien. Daarom dus verhoogde bakken.

En laatste opmerking: ik heb afgelopen week een nieuwe pagina geschreven, over oerprei, te vinden via de groenteteeltpagina’s onder de wortelgewassen: Oerprei. En tot slot dan nog even een foto van de oerprei zoals die er nu bij staat in de tuin, morgen (als we de grond in kunnen komen) lekker een bosje oogsten voor in de soep:

 

Baby’s!!!!

Precies 4 dagen na het zaaien zijn de eerste paprika’s, pepers en aubergines geboren. Hoera!! Het voelt als lente op zo’n koude dag als deze.

Ze zijn natuurlijk wel echt nog heel klein, bijna meer foetus dan baby, maar wel al voor de helft geboren. Op de foto (voor alle duidelijkheid flink in close-up) zie je hoe het zaadje kiemt. Eerst komt het worteltje eruit, later deze week zal het worteltje normaal gesproken langer worden en zal er een ‘lusje’ te zien zijn waar de eerste 2 kiemblaadjes verschijnen. En pas dan ga ik denken aan het overbrengen van de kiempjes/zaailingen naar een potje met potgrond. Nu is het nog zo teer, en het worteltje is het meest gevoelig van de hele zaailing. Er wordt dan ook gezegd dat je nooit een zaailingetje bij een worteltjes vastpakt maar altijd bij de blaadjes. En dus wacht ik op de blaadjes (met wederom een ijzeren zelfbeheersing).

Overigens zijn echt pas de eerste zaailingen geboren hoor, zeker nog niet allemaal. Ik heb er vandaag 14 geteld (van de 62 zakjes/filters).

De zaailingen-in-wording zullen deze week in de propagator (rond 27 graden) zo snel groeien dat ik komend weekend druk bezig zal zijn met het overplanten. En daarom treffen we nu al voorbereidingen, en dat zijn: potgrond en brekerzand in huis halen. Potjes van de volkstuin ophalen. En vervolgens die potjes schoonmaken. En ze hoeven dan niet te glanzen als een nieuwe; het gaat mij erom dat er geen ‘gespuis’ in zit.

Ik heb wel eens een jaar gehad dat ik in 2 dagen (en vooral nachten) meer dan 30 van deze zaailingen had:

De foto is al van een paar jaar geleden, in dat jaar vraten jonge naaktslakjes in een paar nachten dus de kiemblaadjes van heel veel zaailingen weg. En zonder blad is er geen leven mogelijk voor die peperzaailingen, ze zijn allemaal dood gegaan, ik heb ze opnieuw moeten zaaien of moeten vervangen door andere rassen. Dat gebeurt me niet meer; sindsdien gaan alle potjes hier elk jaar een paar dagen voor ik zaailingen kan overpotten in een oude plastic teil. Ik giet er kokend water over en een scheutje bleekmiddel. Bleekmiddel helpt tegen schimmels, en kokend water tegen mogelijke eitjes van slakjes. We spoelen trouwens alle potjes voor we ze in heet water zetten wel eerst goed uit en laten wormpjes, duizendpoten, spinnetjes en andere diertjes natuurlijk eerst los in de achtertuin.

Ik hoop dus komend weekend een nieuw tuindagboek te schrijven, met foto’s van de eerste echte zaailingen met een kop en een staart!

Ik zag nog wat vragen van mensen in mijn vorige tuindagboek waar ik even op terug wil komen. Dankjewel Willem voor de link naar de website van RTL, met daarin een link naar mijn website, wist ik niet, maar leuk (en bijzonder) om mijn website daar vermeld te zien staan!!

En de vraag van Clary over mijn planning, waarom ik de tomaten scheid van pepers en andersom; als een buffer, voor het oogsten van zaden. Door 3 hoge tomaten af te wisselen door 3 lagere pepers en vice versa kan ik redelijk veilig zaden oogsten met een zo klein mogelijke kans op kruisen. En daarnaast vind ik het prettig om iets hoogs af te wisselen door iets laags (makkelijker om in te werken, minder blad = minder hoge luchtvochtigheid = minder kans op klonteren stuifmeel). En planten die vatbaar zijn voor phytophthora wissel ik graag af met planten die daar niet erg gevoelig voor zijn (en pepers zijn dan weer gevoelig voor bijvoorbeeld luis en daar zijn tomaten dan weer niet zo gevoelig voor). Door de afwisseling hoop ik dat als er al ziekten en plagen in de kas komen, die zich niet zo snel zullen uitbreiden.

Dan nog de vraag van Janny over de rootbooster. Wat een toeval! Ik wilde het er net over hebben. Ik heb al rootbooster in huis, gekregen van Cellmax, om het dit jaar eens wat uitgebreider te testen.

Ik heb daarvoor van 10 rassen paprika’s en één aubergine waarvan ik allemaal 3 planten per ras wil zetten, 2 aparte zakjes gemaakt. In één zakje zitten zaden in koffiefilters vochtig gemaakt met water, en in het andere zakje zitten zaden (zelfde ras, zaden van dezelfde oorsprong, zelfde zaaidag, zelfde temperatuur, etc.) maar dan vochtig gemaakt met rootboosteroplossing in de verhouding zoals die wordt aangegeven op de verpakking.

Vooralsnog, maar we hebben het over 4 dagen, zie ik geen verschil in kieming tussen zaden in gewoon water en zaden in een rootboosteroplossing. Bij 10 van de 11 testjes is er geen enkel verschil te zien, nog niets gekiemd. Bij één ras, de paprika Earliest Red, zijn er wel zaden gekiemd.

Ach, nog pieper dan piepjong, een kiempje, meer is het niet. Dit zijn zaden van de Earliest Red met water.

En dit zijn zaden van de Earliest Red met rootbooster-oplossing. Bij beiden zijn van de 8 gezaaide zaden 2 zaden gekiemd. Dus evenveel zaden gekiemd van evenveel rassen. Op de website van Cellmax heb ik dat ook zien staan hoor, daar staat zoiets als dat het niet geschikt is voor nieuwe, ongewortelde stekken, het zorgt dat een aanwezig worteltje sneller en groter groeit, maar er moet dus eerst iets zijn.

En dus ben ik benieuwd over een paar dagen. Ik heb de zaaisels van de rassen zonder rootbooster die wat nieuw vocht nodig hadden gewoon weer een drupje water gegeven, en de rassen met rootbooster die niet nat genoeg waren wat druppels nieuwe roostboosteroplossing gegeven. Ik denk dat over een paar dagen verschil zou moeten zijn tussen de zaailingen met rootbooster en de zaailingen zonder rootbooster. Maar of dat ook echt zo is……. ik ben zelf ook erg benieuwd!

En dan nog even over de vraag van An over wanneer je geen propagator hebt; dan kun je dus, juist doordat je zaaisels maar weinig ruimte innemen, makkelijk de denomethode gebruiken, omdat je het bakje waarin de zaaisels in filterpapier staan op bijvoorbeeld een modem of mediabox of aquarium kunt zetten, of een ander apparaat dat een constante warmte geeft van bij voorkeur een temperatuur tussen de 22 en 28 graden (mijn ervaring is dat bij een temperatuur boven de 30 graden de vochtigheid in combinatie met die hoge temperaturen sneller kan leiden tot verwelkingsziekte, schimmel of gewoon rotten van het worteltje).

Maar zoals al eerder gezegd, de denomethode is zeker niet voor iedereen weggelegd; sommigen vinden het een onhandige manier van zaaien, ik ben er altijd erg tevreden over (maar gebruik de methode echt alleen bij pepers, paprika’s en aubergines). Ieder het zijne.

Vandaag op de tuin ook nog even gezaaid, de echte koudekiemers (voor wie het nog niet heeft gelezen, ik heb er vorige week ook al een stukje over geschreven op de website van Pokon: Koudekiemers. Want vorige week te nat voor de tuin. Maar nu lekker koud (en ze heten niet voor niets koudekiemers, hoewel ze sec gezien natuurlijk niet kiemen bij kou maar een periode van kou nodig hebben om daarna bij warmte te kunnen  kiemen).

Hoe dan ook, gezaaid: Myrrhis odorata, Smyrmium olusatrum, Polygonum oriëntale, Consolida ajacis Splish Splash en Chaerophyllum bulbosum, in het Nederlands Roomse kervel, Zwartmoeskervel, Kiss-me-over-the-garden-gate, eenjarige Ridderspoor en Knolkervel – klinkt in dit geval misschien toch allemaal iets makkelijker). De zaaisels heb ik afgedekt met brekerzand, bij gebrek aan vermiculiet – ik moet er duidelijk ook nog even inkomen, in een nieuw tuinjaar.

Stap 4 en de rest

Hoe was het ook al weer…….

Stap 1:     Planning gemaakt    

Zo maak ik die, in een excelbestandje, dit is de indeling voor kas 3. Ik weet ondertussen hoeveel planten ik kwijt kan per kant/per kas en dus hoef ik alleen maar elk jaar nieuwe namen in te vullen. In dit geval is geel voor de paprika’s, groen voor de tomaten, roze voor de aubergines.

Stap 2:     Zaden apart gelegd    

Stap 3:     Labels geschreven    

En toen bedacht ik al dat ik zou kunnen gaan zaaien, als ik dat zou willen, maar dat het misschien niet verstandig zou zijn. En Ruud zei dat ik eerst de slaapkamer (die hier dienst doet als kasten/opruim/stofzuiger/strijk-kamer) moest opruimen voor ik er überhaupt iets kwijt in zou kunnen.

Stap 4:     Slaapkamer annex kraamkamer opgeruimd    

Er stonden op de aanstaande kraamkamer nog wat zaailingen en stekken die ik binnenshuis de winter door wil helpen. Citroenblad = djeruk purut = Citrus hystrix en 3 stekken van de Colocasia esculenta Illustris, stekjes van Salvia Hot Lips en Salvia Nachtvlinder, en tot slot 2 zaailingen van de Feijoa sellowiana. Allemaal erg blij mee en trots op, maar ze mogen niet op de kraamkamer blijven. Om deze reden:

Iiiieeekkks. Luis!! Ik verwijder ze nu elke dag, en elke dag worden het er minder, maar het duurt nog wel even voor de planten ‘schoon’ zijn, tot die tijd moeten ze helaas op een koudere en donkerdere  kamer staan.

Maar afijn, waar was ik: oh ja, stap 4: kraamkamer schoon en opgeruimd     √

En toen bedacht ik dat ik de propagator wel eens alvast van zolder kon halen. En misschien dan ook gelijk de bak maar vullen met nat zilverzand (voor een goede geleiding van de warmte).

Stap 5:     Propagator installeren    

Wat een vrolijk gezicht hè?

En toen gebeurden er allerlei dingen die mijn toch ijzersterke zelfbeheersing aantastte. Allereerst Ruud die me zo ongeveer verbood om al te gaan zaaien. Vervolgens gingen we gezellig even bij goede vrienden langs. Mijn vriendin vroeg wat ik ’s middags ging doen en ik zei dat ik misschien wel ging zaaien. ‘Ben je gek geworden?’, zegt ze. ‘Ja, ik zei het ook al, ze lijkt wel gek’, zegt Ruud. De man van mijn vriendin, Ary, is de enige die me nog een beetje helpt en zegt ‘Ga je zaaien? Nou leuk hoor!’. Maar mijn eigenste echtgenoot en mijn beste vriendin vinden me rijp voor Maasoord cq Delta.

Is dat niet verdrietig, zo weinig steun krijgen voor iets wat toch heel begrijpelijk is? Redenen om al te gaan zaaien? Volgende week gaat het streng vriezen, en kan ik me heerlijk uitleven met de eerste kiempjes binnenshuis. Plus ik heb nog wat in mijn planning veranderd en zaai nog wat soorten waarvan de zaden al ouder zijn dan 4 jaar. Mochten ze niet kiemen, dan kan ik nog een nieuwe poging wagen, of alsnog een ander ras zaaien.

Dit alles bij elkaar (mijn schuld is het dus niet) zorgt er dus voor dat ik bij thuiskomst de propagator aan zet, de temperatuur op laat lopen tot zo’n 26,5 graden en mijn zaaispullen pak.

Stap 6:      Zaaien    

Het was heerlijk; buiten storm, sneeuw, hagel, regen, binnen de kachel aan, kop warme thee erbij. En bij elke soort peper, paprika en aubergine die ik zaaide bedacht ik al hoe ze er uit zou kunnen zien komende zomer, wat ik in de keuken mee zou kunnen doen, etc., etc.. Zelfs Ruud stopt met hoofdschudden en schenkt berustend een glas wijn in en gooit nog een blokje hout in de kachel.

Op de foto zie je alle benodigdheden voor het zaaien via de Deno-methode. En wie de Deno-methode niet kent; je zaait daarbij niet in grond maar tussen laagjes koffiefilterpapier die je vervolgens in een plastic zakje doet en bij een constante warmte zet. Een zaadje heeft bij het kiemen nog geen voeding van buitenaf nodig en kan tussen 2 lagen vochtig papier kiemen. Na de kieming moeten de zaailingen uiteraard zo snel mogelijk verhuizen naar een potje met potgrond zodat worteltjes zich verder kunnen ontwikkelen en er voeding en vocht op kan worden genomen om te groeien.

Zo zaai ik dus de zaadjes, zuinig en zichtbaar, na het maken van deze foto vouw ik het papier nogmaals dubbel, maak het met plantenspuit goed vochtig en doe zaden-in-papier in grote gripzakjes die ik open laat staan (voor wat zuurstof). En zo gaan de zaaisels rechtop in een bakje in de propagator op ruim 26 graden. Er staan meer dan 50 zakjes met zaden in een bakje in de propagator, het neem in dit stadium dus heel weinig ruimte in (en als je geen propagator hebt kun je zo’n bakje dus bijvoorbeeld op een modem of ander apparaat zetten dat dag en nacht warmte afgeeft).

Als je meer wilt weten over de Deno-methode kijk dan op deze pagina die ik erover heb geschreven: Denomethode. Ik ben er altijd fan van, zaai elk jaar de papers, paprika’s en aubergines op deze manier, maar er zijn zeker ook veel mensen die het geen fijne manier van zaaien vinden hoor.

Vanmorgen, dag 1 na het zaaien, ziet de propagator er dan zo uit:

Lekker warm daarbinnen! Schommelend tussen de 26 en 27 graden, het natte zilverzand zorgt voor een lekker vochtig klimaat voor zaden om te kiemen.

En bij deze temperatuur hoop ik dan dat zo ongeveer volgend weekend, als het buiten vriest dat het kraakt, ik de eerste kiempjes kan zien, en misschien zelfs wat zaailingen kan overbrengen naar potjes.

En dat brengt me bij stap 7; potjes ophalen van de volkstuin en schoonmaken, potgrond in huis op temperatuur laten komen, mengen met brekerzand en potjes vullen en alvast klaar zetten. En dat wordt dan hopelijk het volgende tuindagboek. Want op de tuin even niets te doen (of beter gezegd héél veel te doen maar nu staat de tuin bijna letterlijk onder water, en volgende week is alles bevroren.

Trouwens wel een mooie tijd voor het zaaien van koudekiemers, ga ik morgen dan ook even in de kas doen; zaden van Consolida ajacis Splish Splash, Polygonum oriëntale en Chaerophyllum bulbosum liggen al klaar. Met het zaaien van vroege groenten voor in de kas zoals pluksla, scherpzaad spinazie, rucola en radijsjes wacht ik maar even tot na de aanstaande koude week.

En dat brengt me gelijk tot slot nog even bij de huishoudelijke mededelingen: ik heb op de website van Pokon een stukje geschreven over koudekiemers, met als ik het zelf mag zeggen, heerlijk zomerse foto’s van bloeiende voorbeelden van koudekiemers: Koudekiemers

En verder ondertussen alle databases bijgewerkt; dus als mensen nog iets over soorten terug willen vinden die ondertussen zijn uitverkocht, dan kun je die in de databases van tomaten, paprika’s, eenjarigen, etc. vinden. En daarmee staan er ondertussen 98 eenjarigen in de database, 17 aubergines, 73 paprikarassen, 62 peperrassen en 395 tomatenrassen (heb ik blijkbaar al zo enorm veel verschillende rassen in de afgelopen jaren geteeld?).

En voor alle duidelijkheid; ik heb dus gisteren paprika’s, pepers en aubergines geteeld. En daarmee ben ik echt heel vroeg, je kunt ook nog makkelijk 2 weken wachten, nog wel 3, 4 of 5 weken ook trouwens. Ik hou altijd aan dat ik deze 3 soorten uiterlijk voor 1 maart gezaaid wil hebben. Maar voor mijn planning vind ik dit vroege zaaien fijn, en ik hoop op zaailingen die in mei al zo groot zijn dat ze al vroeg gaan bloeien (en dus ook al vroeg vruchten geven).

Maar ik ga zeker nog geen tomaten zaaien, niet voor de laatste dagen van februari (en dat meen ik in dit geval ook echt). Tomaten kiemen en groeien heel veel sneller dan paprika’s, pepers en aubergines.

En dan echt als allerlaatste; het wordt echt heel koud, denk aan de vogels in de tuin, zij kunnen wat extra voedsel en een goede schuilplaats goed gebruiken.

Wij zien het al aan de vogels in onze tuin, het zijn er al veel meer dan normaal. Zij weten al lang dat er een week met matige tot strenge vorst aankomt en lijken al te gaan ‘hamsteren’, van de duiven (Ruud noemt ze slagschepen) bij het strooivoer, meesjes in pindakaas en vetbolletjes, groenlingen bij de zonnepitten, merels bij appeltjes en rozijntjes, en noem maar op. Zorg goed voor ze!!

 

Zelfbeheersing

Allereerst wil ik iedereen een gelukkig en gezond 2017 wensen!! En als ik daarnaast ook nog iets minder belangrijks mag wensen, dan ook nog graag een mooie zomer en goede oogst!

Eerst maar even een bekentenis; we hebben onze target niet gehaald. Ruud wilde heel graag alle vakken schoon en omgewoeld hebben, ik wilde graag alle verhoogde bakken winterklaar hebben. Maar gewoon te druk, en te donker, soms te mistig, te grijs, soms te winderig, en niet te vergeten te koud.

Het uitzicht vanaf onze tuin op een willekeurige dag vorige week.

Maar we zijn wel bijna klaar, Ruud nog 1 vak, ik nog 3 verhoogde bakken. En dan al die andere dingen nog die op onze to-do-lijst staan en voor het einde van de winter klaar moeten zijn (en dat is héél, héél veel).

Zoals? Snoeien. Op de foto zie je nog ongesnoeide bessenstruiken.

Volgende week deze cryptogram maar eens met snoeischaar in de hand gaan proberen op te lossen.

Oh ja, nog een echt heel erg belangrijke ontdekking gedaan, moet ik melden: ik heb een schat gevonden!!

Bij het schoonmaken van een verhoogde bak vond ik onder de grond dit:

Het leeft, er zitten zelfs nog wat verlepte stengels aan. En ernaast vond ik nog 2 van deze exemplaren maar die waren helaas dood (als in snot en half vergaan). Wat is het? Welke planten hebben in deze verhoogde bak gestaan? Uiteindelijk kom ik tot de conclusie dat het wellicht de wortels zijn van de Melothria scabra = Mexican Sour Gherkin. Om onbegrijpelijk redenen wordt ze tegenwoordig ook wel muismeloen genoemd – terwijl muizen ze niet lusten en ze vooral helemaal niets, maar dan ook niets met meloenen of de smaak van meloenen te maken hebben. Nee, dan zou ik haar zelf eerder Mexicaanse gurkjes noemen 🙂

Hoe dan ook, ik wist niet dat de Mexican Sour Gherkin knolletjes maakte. Maar nu ik denk dat het een Melothria-knolletje is (ik weet het natuurlijk pas zeker als ik stengels en blad zie) heb ik de enige overlevende snel opgepot.

En daar staat ze dan, in de grote pot, daar kun je ook gelijk wat van de verlepte stengel zien, ik ga haar zaterdag mee naar huis nemen, kijken of ze tot leven wil komen bij warmere temperaturen.

Op de wat rommelige foto zie je trouwens ook nog een bakje met zaailingen van de stokroos Alcea rosea Chater’s Double Pink, afgelopen oktober nog even snel gezaaid in de hoop dat ze in 2017 al wil en kan gaan bloeien. Groeien doet ze nu nog niet, maar als binnenkort de dagen langer worden en ik de zaailingen wat voeding ga geven komt dat goed. En je ziet ook gelijk nog de weeuwenteelt bloemkolen, nu nog kleine planten, maar gezond en wachtend op langere dagen en warmere temperaturen.

Tot zover de tuin, het is er dus vooral grijs en koud. En wat zijn mijn aller-allerslechtste eigenschappen als ik in januari in huis bij de warme kachel zit?

Juist, overmoed en ongeduld.

Al begint dat altijd heel onschuldig. Bij het schoonmaken en omwoelen van vakken en bakken komen we veel oude labels tegen. En ik kan het me niet verloven om elk jaar nieuwe labels te maken, mensen gooien tegenwoordig niet genoeg lamellen meer weg die ik van de gemeentewerf mee naar huis kan smokkelen. Bovendien heb ik er gewoon ook heel veel nodig. Ik doe tegenwoordig aan recycling.

Op de foto een bergje gebruikte, vuile labels. 2 avonden bezig geweest om ze van hun plakband te ontdoen en te soppen en te herplakken. Ik knip ze dus van oude gebruikte kunststof lamellen, 2 centimeter breed, 6 centimeter lang, puntje eraf, helemaal goed als label, gaan jaren mee.

Maar de inkt blijft vaak langer dan een jaar zitten en dan zijn ze dus niet overschrijfbaar. Dat los ik nu op door een streep plakband op het labeltje te plakken en daarop te schrijven (met zo’n permanent marker van de Hema of een DVD-writer). Gaat een heel jaar mee en dan kunnen de plakbandjes er met tekst vanaf gepulkt worden, schoonmaken, nieuw plakbandje erop en weer beschrijven.

En zo zijn de labels weer beschreven, volgens de planning voor 2017. Helemaal schoon zijn ze niet meer (wel schoon maar gewoon verkleurd, verweerd en wat dan ook), maar voor mij nog leesbaar = bruikbaar. Dit zijn de labels voor de paprika’s, pepers en aubergines van dit jaar. Vanavond schrijf ik de labels voor de tomaten, eenjarigen, kruiden, etc. en ik doe ze dan in plastic zakjes en leg ze bij de enveloppen waar de zaden op periode en soort in zitten die ik dit jaar wil gaan zaaien.

Oef, gevaarlijk, want daarmee is stap 3 klaar.

  • Planning gemaakt 
  • Zaden apart gelegd 
  • Labels geschreven 

Ik zei het een uurtje geleden tegen Ruud; ‘Als ik zou willen zou ik pepers kunnen gaan zaaien’. Ruud zucht en zegt alleen maar ‘ik zou wachten’. Ik zeg ook niet dat ik wil zaaien, maar ik zou het wel kunnen, alles is er klaar voor. Ruud zegt ‘De tuin is nog niet eens klaar’. Nee, dat weet ik ook wel, en ik ga natuurlijk ook niet zaaien, maar veel tijd zou het niet kosten, ik kan in 2 uurtjes, als ik mijn best zou doen, alle pepers en paprika’s en aubergines voor dit jaar hebben gezaaid.

Ruud zucht nogmaals en zegt dat de potjes nog niet eens schoon zijn. Ja, dat weet ik ook wel, en ik wil ook niet gaan zaaien, maar als ik zou zaaien, zou ik dat via de deno-methode doen en dan heb ik voor nu nog geen potjes nodig.

Ik zeg tegen Ruud dat ik dan wel misschien al tuinbonen in de kas voor kan gaan zaaien, want dat kan wel. Ruud zucht weer en zegt dat ik beter kan wachten tot februari. Ja, dat weet ik ook wel, maar ik heb wel eens eerder in januari tuinbonen gezaaid en dat gaat prima. ‘Je hebt nog niets eens potgrond’, zegt Ruud. En dat is zo. Ruud schrikt, herkent gelijk die blik (als in ‘dan kunnen we nu wel even een zakje gaan kopen’). Ik zeg nog dat we dan misschien gelijk ook een zak brekerzand kunnen kopen, om te mengen met potgrond. Maar Ruud is vertrokken, jas aan, deur uit, onderweg iets mompelend over vogels en zaadjes voeren.

Nou ja zeg, hij begrijpt het niet. Of hij is bang dat door wat hij zegt ik juist bedenk dat ik best zou kunnen gaan zaaien. Soms is het beter om helemaal niets te zeggen, denkt hij vast, en misschien is dat ook zo.

Afijn, ik heb niet gezaaid, ga dat ook echt pas in de laatste week van januari doen. Dat heb ik me (zoals elk jaar) stellig voorgenomen. Of misschien in de derde week van januari, dat scheelt maar een week en dat is eigenlijk toch ook prima. En 3e week januari….. dat is nog maar 17 nachtjes slapen.

Ik hoop maar dat het mooi weer wordt, dan kunnen we lekker naar de tuin gaan en daar heel veel doen, en dan hoef ik niet thuis te gaan zitten staren naar de zaden en de labels.

Tot slot nog even 2 kleine opmerkingen, want ik antwoord niet meer op reacties in mijn tuindagboek maar ik lees ze natuurlijk wel allemaal. Iedereen heel hartelijk dank voor alle lieve nieuwjaarswensen die ik daar las! En iemand vroeg of ik Facebook of Instagram heb; nee, dat heb ik niet, eigenlijk gewoon geen tijd voor dat soort dingen, dan zou ik niet eens kunnen zaaien wanneer ik zou willen 🙂 . En iemand vroeg om het recept voor sorbetijs van citroengras en dat heb ik afgelopen weekend gelijk even opgezocht en onder de recepten geplaatst: Sereh-ijs

Iedereen heel veel sterkte met het wachten, en geduld hebben, en nog meer wachten, tot we eindelijk aan het nieuwe tuinjaar kunnen beginnen. En kunnen gaan zaaien!