Landkers

Barbarea vulgaris variegata

 

Landkers is een winterharde tweejarige groenblijvende plant waarvan de blaadjes eetbaar zijn. Ze maakt nette polletjes en de blaadjes smaken groenig; een beetje sla-achtig, niet bitter, maar met een klein “pepertje” erin, zoals bij tuinkers en waterkers maar dan wat minder sterk. Al met al erg lekker in salades, als eetbare garnering, etc..

 

PLANT

De Latijnse naam is Barbarea vulgaris. Zoals al gezegd is landkers tweejarig: in het eerste jaar maakt ze laag bij de grond een toef bladeren die aangroeien als je er blaadjes van plukt maar het hart goed intact laat. In de winter houdt ze volledig haar blad, en dus kun je ook in de winter haar blaadjes plukken (in Engeland wordt ze daarom onder andere ook ‘wintercress’ genoemd).

Naast de ‘gewone’ Barbarea vulgaris met middel- tot donkergroen blad is er ook een bonte vorm (donkergroen met crème), de Barbarea vulgaris variegata. Die zie je op de foto’s op deze pagina, want ik heb nog nooit de gewone groene gehad (als ik kan kiezen tussen lekker en lekker/mooi kies is altijd voor het laatste, en het bonte blad vind ik zelf niet alleen erg lekker maar ook erg decoratief).

Barbarea vulgaris variegata 2

 

Na de winter gaat ze uiteindelijk, in haar tweede jaar dus, doorschieten; zo rond maart-april wordt ze hoger en bloeit uiteindelijk met gele (eetbare – smaken een beetje koolachtig) bloempjes. Het blad is dan niet smakelijk meer, tijdens de bloei wordt het blad bitter (zoals dat ook met bijvoorbeeld rucola gaat als die doorschiet).

Als je haar niet wilt voor de bloempjes en/of de teelt van zaden kun je haar gewoon in april uit de tuin halen want na de bloei zal ze afsterven. De bloeiende planten worden uiteindelijk zo’n 70 centimeter groot.

 

BODEM / BEMESTING

Hier krijgt landkers een goede basisbemesting gekregen van wat ondergewerkte verteerde stalmest / compost, en een week of 3 voor het zaaien wat samengestelde organische mest.

 

OPKWEKEN

Dat gaat niet elk jaar even geweldig hier. Soms willen (gekochte) zaden helemaal niet kiemen. Geen idee hoe het komt want in principe zouden landkers-zaden binnen 1 tot 2 weken moeten kiemen bij 10 tot 20 graden. Misschien toch al wat oudere zaden gekocht. Misschien is het handig als ik hier in ieder geval vermeld dat ze dus wel eens wat onregelmatig kan kiemen.

In principe: zaai landkers-zaden in maart of april bij ongeveer 18 graden, ze kiemt dan binnen 2 weken. Ze is een lichtkiemer, het is wel belangrijk om de zaden met slechts een heel dun laagje zaden te bedekken en zeker niet met een wat dikkere laag grond.

Vroeg zaaien geeft uiteraard een langer groei- en dus oogstseizoen. Zelf zaai ik haar rond begin maart in de kas voor, ze kiemt dan (afhankelijk van het weer) zo rond eind maart.

Barbarea vulgaris variegata 3

 

PLANTEN

Aangezien de planten winterhard zijn kunnen de zaailingen nog voor mei buiten worden uitgeplant, uiteraard moeten de zaailingen wel groot genoeg zijn. Plant ze op een zonnig of halfbeschaduwd plekje uit op 25 x 25 centimeter

 

TEELTZORGEN

Barbarea behoort tot de familie van kruisbloemigen (net als koolgewassen), tot de Brassicaceae. Daarom moet je oppassen om haar voor of na andere koolgewassen te telen, neem haar mee in de vruchtwisseling van de koolgewassen.

Zorg verder voor regelmatig wat water geven bij droogte (anders zou ze in haar eerste jaar bijvoorbeeld al door kunnen gaan schieten).

De planten worden in hun eerste jaar niet groter dan zo’n 30 centimeter. Pluk de blaadjes zonder het hart te beschadigen, zo kan de plant weer nieuwe blaadjes maken.

Leuk ook in een eetbare siertuin omdat (zeker de bontbladige vorm) decoratief is met haar wintergroene blad. Als je de plant in haar tweede jaar in bloei wilt laten komen (wellicht voor de teelt van zaden of gewoon voor de sier), dan is het handig om een stok bij de omhoogschietende plant te plaatsen zodat ze niet kan omvallen.

Barbarea vulgaris variegata bloem

 

OOGST / BEWAREN

De blaadjes blijven helaas niet heel lang goed, maar in een krant of stukje  keukenpapier gerold in ieder geval wel 1 of 2 dagen in de koelkast. Pluk de blaadjes zo laat mogelijk voor de bereiding ervan. Je kunt de blaadjes ook nog wel opfrissen door ze een kwartiertje in wat ijskoud water te leggen. Voor de lange termijn is er geen bewaarmethode nodig: aangezien de plant winterhard en wintergroen is kun je in alle seizoenen, en dus ook in de winter, frisse verse blaadjes plukken.

ZAADTEELT

Barbarea behoort tot de familie van kruisbloemigen maar kruist niet met koolsoorten of soorten als radijs of mosterd. Laat voor de zaadteelt een paar planten doorschieten na de winter en zet stokken bij de planten (want in bloei worden de planten nog wel zo’n 70-80 centimeter hoog).

Op de foto kun je zien dat ze ook in bloei heel decoratief is, de plant (in dit geval ook weer de variegata met bont blad) geeft een wolk van gele bloempjes.

Na de bloei vormt ze zaden, die je aan het einde van de  zomer kunt oogsten. Laat de zaden een paar dagen nadrogen. De zaden zijn, mits koel en donker bewaard zo’n 3 tot 4 jaar kiemkrachtig.