Tagetes erecta

Tagetes erecta Kilimanjaro

 

Eerst even dit, mocht je internationale informatie/zaden/foto’s, etc. zoeken:

  • Nederlandse naam:     Groot afrikaantje
  • Engelse naam:     African Marigold
  • Duitse naam:     Aufrechte Studentenblume
  • Franse naam:     Rose d’Inde
  • Eenjarig, vorstgevoelig

Dit is het overbekende Afrikaantje. Maar die biedt dan wel veel meer leuke soorten en rassen dan de gewone gele, rode en oranje lage perkplanten die je in het voorjaar nog wel in bouw- en supermarkten tegenkomt.

En dat maakt dan ook gelijk dat ik een onderverdeling heb gemaakt in de soorten en die allemaal een eigen pagina heb gegeven. Want alle afrikaantjes willen wel zo ongeveer dezelfde omstandigheden en verzorging maar tegelijkertijd zijn ze heel verschillend in hoogte, bladvorm, bloemgrootte, geur, etc., etc.. Kijk voor meer informatie in deze database van zelf geteelde eenjarige bloemen ook nog even bij Tagetes patula (haar kleinere zusje), Tagetes lucida en Tagetes tenuifolia voor de andere leuke soorten en rassen! Bij de Tagetes patula en tenuifolia zul je voor een deel ongeveer dezelfde informatie aantreffen (want een aantal eigenschappen komen overeen), Tagetes lucida is wel echt een heel ander afrikaantje.

Er is één overeenkomst: er bestaan geen blauwe, roze, lila en helderwitte afrikaantjes. De kleuren zijn altijd crèmewit, groengeel, geel, oranje, rood, mahonie, en dan in alle tussenkleuren en dubbelkleuren natuurlijk.

De Tagetes erecta wordt ook wel groot afrikaantje genoemd, omdat ze de grotere zus van de Tagetes patula is (ik las ergens dat de Tagetes patula uit de erecta is ontstaan). Deze afrikaantjes worden ook wel stinkertjes genoemd, ik zou het zelf geen ‘stinken’ noemen maar ze heeft inderdaad wel een sterk kruidige geur, misschien wel de sterkste van de 4 soorten afrikaantjes die ik in deze database beschrijf). Ik vind het zelf wel lekker ruiken, voor mij geuren ze naar de zomer (net als tomatenblad 🙂 ).

Alle Tagetes eracta rassen zijn grotere afrikaantjes, zowel in plant als in bloem. Hieronder zie je Tagetes erecta SunSpot. De planten werden ruim 50 centimeter hoog en elke bloem is zo’n 8 centimeter in doorsnede.

 

Tagetes erecta is dus een grote plant met grote bloemen. En dat kost altijd energie. Grote afrikaantjes kunnen dus wat extra voeding gebruiken dan de kleinere afrikaantjes uit de patula-groep. En dan nog  zijn er wel wat consequenties: de planten bloeien wat minder rijk dan de rassen uit de patula-groep (maar dat maakt ze goed doordat de bloemen wel 3 tot 5 keer zo groot zijn). En de planten bloeien ook iets minder lang, waar Tagetes patula door bloeit tot soms wel in oktober of november (afhankelijk van de eerste koude nachten), bloeit Tagetes erecta tot eind september of begin oktober (uiteraard ook mede afhankelijk van het weer en zaaiperiode).

Let bij de aankoop van Tagetes-zaden dus altijd goed op welk soort en ras het is en wat je wilt (want ze zijn allebei even leuk maar dus wel anders, hebben een andere plantafstand, hoogte, etc.).

Je zaait de Tagetes erecta, net als de patula, tenuifolia en lucida  tussen ongeveer half maart en half april  binnenshuis voor, of in april/mei onder koud glas. Je kunt ze ook direct ter plaatse zaaien maar dan wacht je met zaaien tot na half mei. Bedek de zaden met alleen een heel dun laagje zand of vermiculiet, ze hebben licht nodig om te kiemen.

Ik las ook ergens dat de zaden niet horizontaal kunnen worden gezaaid maar bij voorkeur verticaal in de grond worden gestoken. Dat heb ik zelf nog nooit geprobeerd, ik zaai de zaden altijd door ze horizontaal op het potgrondmengsel te leggen en dan te bedekken met een dun laagje vermiculiet en zo kiemen de zaden hier al jaren prima. Maar het is misschien leuk om eens op beide manieren te zaaien en dan te vergelijken wat het verschil is (in hoeveelheid zaailingen, kiemduur, etc.).

De zaden kiemen bij kamertemperatuur binnen anderhalf tot twee weken, in de kas (afhankelijk van weer/temperatuur) binnen een week of 2 en bij buiten zaaien een week of drie.

Zelf zaai ik ze nooit buiten, ik zaai elk jaar kostbare rassen en de weinige zaden die in de zakjes zitten zaai ik liever wat meer gecontroleerd voor en dan plant ik de zaailingen later uit. Een andere reden is dat slakken verzot zijn op jonge afrikaantjes, ze kunnen ze in een enkele nacht tot op de nerf opvreten. Om die reden zaai ik ze voor en laat ik ze op een beschermde plaats staan (in de koude kas of buiten in een bak met scherpe opstaande rand die dan ook nog op een tafel staat) tot de zaailingen groot genoeg zijn en minder interessant voor slakken worden.

Bedenk ook dat afrikaantjes oorspronkelijk uit Midden-Amerika komen (Joost mag weten waarom ze Afrikaantjes heten want ze komen dus zeker niet uit Afrika 🙂 ), ze houden dus van zon en warmte, en ze kunnen geen vorst verdragen. Om die reden zaai je haar dus vrij warm voor en plant je de zaailingen pas uit vanaf ongeveer begin tot half mei, wanneer de kans op nachtvorst heel klein is (kijk uiteraard ook altijd nog even naar de weerberichten).

Op de foto hieronder zie je jonge Tagetes-zaailingen, je ziet zelfs nog een zaadje (het zijn luciferachtige leisteengrijze stokjes) op een blaadje zitten. Ik zaai altijd een stuk of 5 zaden per vakje/potje, en ik leg de stokjesvormige zaden altijd plat op de grond. Die grond is een mengsel van 6 delen potgrond en 1 deel grof brekerzand, soms met nog wat vermiculiet of perliet erdoor.

De zaden van Tagetes erecta en patula zien er ongeveer hetzelfde uit, soms ietsje kleiner of groter. En de zaailingen van deze 2 soorten zien er ook ongeveer hetzelfde uit. Het verschil is pas wat later te zien, wanneer de patulazaailingen vaak wat compacter blijven en de erectazaailingen al vlot fors gaan groeien.

 

Ik dun de zaailingen zelf nooit uit (onder andere omdat ik er geen tijd voor heb, maar ook omdat ik weet dat ze zelf wel uitmaken wie de sterkste is, en vaak blijven er wel een paar van de vijf zaailingen leven die samen een mooi bosje en later een mooie volle plant maken.

Op de foto hieronder zie je (de eerste 3,5 rijen links) hoe de zaailingen er na het overzetten in 9-centimeterpotjes uitzien. In deze potjes kunnen de zaailingen nog even doorgroeien tot ze groot genoeg zijn om uitgeplant te worden.

 

Plant de zaailingen uit op een zonnig plekje, in een luchtige grond. Vroeger groeiden afrikaantjes in onze vette klei niet altijd even mooi uit, al bloeiden ze er niet minder om (maar de planten zelf bleven vaak wat iel). Sinds we haar in een verhoogde bak planten doet ze het heel veel beter. In de volle grond in de achtertuin doet Tagetes erecta het ook prima, de grond is daar wat minder kleiachtig, meer leem, en bevat voldoende vocht en voeding voor een goede groei en bloei.

Pas de eerste weken nog wel op voor slakken. Als de zaailingen eenmaal wat zijn gegroeid hebben ze in principe geen interesse meer, hoewel ik in een jaar met een slakkenplaag ook nog wel eens heb gezien dat zelfs volwassen planten werden opgevreten. In het jaar dat ik de Sunspot teelde was het zelfs zo erg dat ik elke avond uit elke volwassen plant 10 tot 20 naaktslakken kon halen, ze zaten op (en vraten aan) het blad maar zelfs ook op/aan de bloemen.

De planten bloeien van het begin van de zomer (half tot eind juni) tot de herfst. Verwijder regelmatig uitgebloeide bloemen, dat ziet er niet alleen mooier uit maar het verlengt ook de bloei.

Net als de afrikaantjes uit de patula-groep heeft ook deze erecta de eigenschap dat ze een schonende werking op de grond heeft en aaltjes kan onderdrukken. Om die reden alleen al is ze een geweldige eenjarige voor in de moestuin (maar natuurlijk ook vanwege de opvallende bloei en vrolijke kleuren).

Als de planten ergens in september/oktober stoppen met bloeien halen we ze uit de grond en gaan ze op de composthoop (want ook daar doen ze nog hun nuttige werk en doordat het grote planten zijn leveren ze relatief veel compost op). Maar voor die tijd oogsten we uiteraard zelf nog zaden van de planten. De uitgebloeide, verdorde en verdroogde bloemen bevatten een hele reeks van de al eerder genoemde luciferachtige stokjes:

Laat de zaden nog een paar dagen goed drogen en bewaar ze maximaal 4 jaar op een donkere, droge en koele plaats.

Tot slot: zie hieronder nog even de foto’s van rassen die ik al eens teelde. Vergeet niet om ook nog even op de pagina van Tagetes patula (haar kleinere zusje) te kijken, en op de pagina van Tagetes lucida (klein en eetbaar, met naar anijs smakende blaadjes) en de pagina van Tagetes tenuifolia (kleinbloemig maar enorm rijkbloeiend en eetbaar met een citrusachtige smaak).

Tagetes erecta Lime Green

 

Tagetes erecta Kees Orange

 

Ageratum houstonianum met Tagetes erecta Vanilla Ice

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.