Amandel

De Latijnse naam voor de Amandel is Prunus dulcis. Die naam Prunus verklaard ook gelijk de prachtige en overdadige bloei in het voorjaar (zoals bijna alle Prunussoorten dat doen). Ze zou zeker niet misstaan in een siertuin; door die zachtroze bloei aan de dan nog kale takken in april, het groene blad in de zomer en de vruchten in het najaar.

Ze is een bladverliezende boom of struik, en kan wel 5-7 meter hoog worden. Als boom staat ze op een stam van 80-100 cm, als struik komen er meerdere takken uit de grond.

De Amandelboom zelf is winterhard, maar ze bloeit eind maart/april en dus moet je oppassen voor late nachtvorst want vorstschade aan de bloemen heeft uiteraard gevolgen voor de oogst. De bloemen worden bestoven door insecten.

Bodem en bemesting

Amandelboompjes staan graag in een neutrale of iets kalkrijke grond. Op zuurdere gronden zul je dus de grond moeten verrijken met compost en elk jaar in de winter wat kalk moeten strooien. Zelf geven we ook op onze kalkrijke kleigrond elke winter elke notenboom een handje kalk.

Amandelen willen graag een goede humeuze en warme grond; vochtig maar niet nat, en goed doorlatend. Bij het planten kun je flink wat compost toevoegen om het humusgehalte te verhogen.

Ze heeft ook wel wat voeding nodig; zelf geven we in het voorjaar wat koemestkorrels en in de winter wat kali. Ik las ook in een boek dat ze een jaarlijkse gift van wat beendermeel op prijs zou stellen al werd er niet bij uitgelegd waarom.

Planten en rassen

Amandel bloem

We hebben zelf 1 boom (op een stam dus) en dat is een Robijn, en eerlijk gezegd ken ik ook geen andere rassen. Van die ene boom haal je dus na een aantal jaar zeker al een leuke opbrengst maar mocht je meerdere bomen willen zetten, houd dan een plantafstand van zo’n 4 tot 5 meter aan.

Plant haar in de wintermaanden, wanneer ze zonder blad en in rust is, bij voorkeur in november want dan is de grond nog wat warm van de herfst – en wacht anders tot eind februari (indien mogelijk). Zoek vooral een warme, zonnige en beschutte standplaats voor haar; ze houdt van warmte en kan niet zo goed tegen koude stevige wind (is onze ervaring hier, dichtbij de kust).

Plant de boom of struik in een groot gat dat je gevuld hebt met rijpe compost of anders potgrond (in ieder geval niet in bemeste tuinaarde of verse mest of compost want dan kunnen wortels beschadigen/verbranden). Plant haar niet als er snel daarna een
vorstperiode wordt verwacht.

Bescherming

Je hoeft de oogst niet te beschermen want vogels eten de amandelen niet. Maar pas dus wel op voor nachtvorst tijdens de bloei in de lente. Je kunt ter bescherming wat vliesdoek over de boom draperen wanneer er nog echte nachtvorst verwacht wordt.

 

Snoeien

Een Amandel is een krachtig groeiende boom of struik. De takken hebben sterk de neiging om recht naar boven te groeien (niet erg maar op een gegeven moment wordt ze dan toch wel erg hoog). Een Amandel snoei je juist niet in de wintermaanden (zoals je dan wel appels en peren kunt snoeien). Je snoeit een Amandel (en ander steenfruit) in de zomermaanden, of anders direct na de oogst. Snoeien in de zomermaanden heeft 1 groot voordeel; je kunt zien waar vruchten hangen en je snoei daar dus op aanpassen. Snoei al te lange en hoge takken tot op 1/3 terug, plus uiteraard de gebroken, dode, zieke of kruisende takken. En aangezien je de vruchten ziet hangen kun je eventueel niet dragen takken of terugsnoeien of inkorten.

Zelf ben ik niet zo goed in het snoeien van een Amandel; omdat ze zo omhoog groeit wordt ze me wel eens te hoog en daar snoeien zorgt niet voor een echt mooie boom met volle kroon. Misschien zou ze inderdaad als struik wat beter van vorm lijken 🙂 Dat neemt niet weg dat we ondertussen al een paar jaar een leuke oogst amandelen hebben, en daar gaat het maar om.

Overige teelttips

Veel extra bijzonderheden zijn er niet, je kunt wat mulch om de boom: houdt onkruid weg en houdt vocht vast in droge perioden. In echt droge perioden zul je water moeten geven, maar ik moet zeggen dat dat op onze vochtvasthoudende kleigrond nog nooit nodig is geweest, wellicht op zandgrond wel.

Oogst en bewaren

Amandel barst

Zo rond eind september zie je de dikke groene vruchten barsten, zie foto rechts. Eerder hoef je ze echt niet te plukken; de dichte vruchten zijn met geen mogelijkheid open te krijgen, en als het wel lukt zijn de noten gewoon nog niet lekker.

Wacht vooral tot de vrucht helemaal open is gesprongen, nog verder dan op de foto, je kunt de noot dan zo uit de vrucht pakken. Als je te lang wacht kunnen de noten uit de vruchten vallen en met amandelen (niet erg hoor, dan raap je ze gewoon op, maar amandelen zijn niet zo groot als bijvoorbeeld walnoten en dat is wat lastiger zoeken en rapen. Zelf controleer ik dus liever elke paar dagen even wel noten rijp zijn om geoogst te worden.

Spreid de noten op een krant of in een bak uit, en laat ze zo een week of 2-3 drogen, op een droge warme plaats. Je kunt dan de amandelen kraken en rauw opeten. maar je kunt ze ook roosteren in een droge koekenpan.

Dat klinkt makkelijker dan het is. De noten zijn zo hard dat ik er wel eens een notenkraker op gebroken heb 🙂 De amandelen zijn ook iets minder dik dan amandelen uit de winkel en ze hebben een klein bittertje. Maar toch erg lekker, en het is erg leuk om je eigen amandelen te oogsten en te kraken (met een goede notenkraker dus).

De noten bevatten een bruine schil die niet iedereen lekker vindt. Ik eet of verwerk ze met schil maar mocht je de echte ‘blanke’ amandelen willen zul je de amandelen even moeten blancheren in wat kokend water. Na een paar minuten blancheren en afkoelen in koud water kun je de bruine velletjes er makkelijker af halen.

Je kunt de noten (wel in velletje en schil!) zeker nog een maand of 5-6 bewaren (droog, donker en vrij koel).

 

22 reacties op Amandel

Dittie Zoet 6 augustus 2019 om 09:42

Hallo Diana,
Ik heb een amandel gezaaid in een pot 2 jaar geleden en nu is het een lange tak geworden.
Vraag: moet ik hem snoeien? En kan hij in de pot blijven of moet hij in de volle grond?
Groeten, Dittie

Ruud & Diana 6 augustus 2019 om 10:27

Hallo Dittie,
Ik heb geen ervaring met het zelf opkweken van een amandelboom. Het schijnt heel moeilijk te zijn want de bomen worden heel groot, zijn niet goed winterhard, moeten eigenlijk op een goede onderstam geënt worden, komen niet soortecht terug uit zaden,. etc. Ik heb even voor je gegoogeld en vond op het moestuinforum een draad waarbij je van pagina 1 kunt lezen hoe mensen ze zaaien en later hoe de stekken worden verzorgd en later de struikjes/bomen eruit zien. Ik hoop dat je daar de informatie kunt vinden die je zoekt! : https://www.moestuinforum.nl/amandelpitten-t1014.html
groetjes,
Diana

Carine p 6 augustus 2019 om 14:43

Dag Dittie,
Leuk idee, maar ik denk persoonlijk dat je beter een geënte boom kunt kopen. Weet ook dat een amandelboom in Nl of Be weinig kans heeft tot slagen. De bloesem is één van de vroegste (rond maart) net vóór de abrikozen. De kans op een nachtvorst is dan nog vrij groot. Grt Carine

Esje 18 september 2019 om 20:13

Ik heb hier een amandelboom staan die ieder jaar een behoorlijke oogst geeft. Hij staat hier al een jaar of acht en heeft al best wat lage temperaturen overleefd zonder enige bescherming. Hij groeit behoorlijk hard en ik snoei hem ieder jaar flink terug. Dus blijkbaar kan het wel in Nederland?

Carine p 18 september 2019 om 21:12

Dag Elsje,
De amandelboom kan best lage temperaturen aan hoor., toch zeker tot -20graden. Dit is niet wat ik bedoelde. De bloesem is normalerwijze vrij vroeg en als het op dat moment nog eens wat vriest, zal de bloesem bevriezen en heb je geen amandelen. Als je elk jaar behoorlijk wat amandelen hebt, is dit leuk meegenomen voor jou, maar het hangt toch van het weer af. Nu zijn er ook soorten die een latere bloesem hebben, zodat je meer kans op slagen hebt, bv. Prunus amygdalus ‘Ferragnes’ .
Groetjes Carine

Kathleen 13 april 2020 om 10:19

hallo
ik heb sinds vorig jaar een Prunus dulcis ‘Robijn’. Graag zou ik binnen enkele jaren gebruik willen maken van de schaduw van deze boom om er een schaduwtuintje te maken (wat oorspronkelijk niet de bedoeling was. Nu lees ik dat deze smal naar boven groeit, wat doe ik best om toch een mooie kroon te krijgen.

Ruud & Diana 14 april 2020 om 09:41

Hallo Kathleen,
Als je wilt dat de takken breeduit groeien snoei je altijd op naar buiten gerichte knoppen. En eventueel kun je ook nog helpen door een touw om een tak te binden en die aan een paaltje naast de boom te binden, zodanig dat je de takken wat uitbuigt. Uiteraard kan dit alleen met jonge takken die nog iets buigzaam zijn. Google even op ‘takken uitbuigen’ voor meer informatie en foto’s.
groetjes,
Diana

Rosette 24 april 2020 om 11:18

Er zijn vlak na de bloei heel veel amandelen gevallen n’a een harde storm, kan ik die oprapen en laten drogen?? Rijpen ze ook zonder aan de boom te hangen? Rosette

Carine p 24 april 2020 om 15:12

Dag Rosette,
Ik vrees van niet. Gewoon laten composteren zou ik zeggen.
Grt carine

Wil 6 mei 2020 om 12:04

Mijn amandelboompje heeft nog nooit geen vrucht gegeven staat nu al 20 jaar in de tuin.
Er beginnen nu ook een ander soort bladeren aan te groeien,wil toch zo graag eens dat er nu eindelijk amandelen aan komen

Ria 6 mei 2020 om 17:02

Hallo Wil,

Ik vermoed dat je een Prunus triloba hebt. Die wordt amandelboompje genoemd, heel verwarrend eigenlijk want er komen geen amandelen aan. Het is een sierboompje, meestal op stam. Voor echte amandelen moet je een Prunus dulcis hebben.

Groet,
Ria

Corry Rijnbeek 17 mei 2020 om 11:57

Ik heb nu 2 jaar een kleine amandelboom en ze heeft vorig jaar best veel noten gegeven. Nu groeien er dikke rode bladeren aan een groen blad. Ze lijken op donkerrode bloemen. Ik weet niet of ik hier een foto kan plaatsen. Maar moet ik dat aan dd boom laten zitten of moet ik ze eraf halen

Ruud & Diana 17 mei 2020 om 22:37

Hallo Corry,
Ik vrees dat ik je niet kan helpen, ik ben maar een hobbyist en heb geen verstand van ziekten en plagen.
Misschien kun je googelen op wat je aan de boom ziet, en dan bij voorkeur in de Engelse taal, dat geeft altijd meer resultaten. Het klinkt bijna een beetje als bloedblaarluis maar voor zoverf ik weet komt die niet voor bij amandelbomen. Ik heb even voor je gegoogeld en dan vind ik bijvoorbeeld dit: Leaf Curl of peaches, nectarines and almonds
Ik hoop dat je via die weg kunt achterhalen wat het is!
Diana

Fleur 5 juli 2020 om 21:28

Fantastische webste, ik kom er regelmatig op. Hiervoor dank!
Wat betreft de amandelboom, ik heb er 3 of liever had, 1 lijkt nog maar gezond te zijn. De krulziekye komt ook bij mij amgs en ik verwijder dan die bladeren.
Maar de andere 2 hadden dit jaar veel dode takken, en lijken op sterven te zijn. Maar nu zag ik dat naast de stam een soort struik opkwam (toevallig bij de 2 stervenden die op grote afstand van elkaar staan) Ik was benieuwd of iemand dot herkemde, en weet of dat te maken heeft met de stervende amandelboom.

Ria 6 juli 2020 om 07:08

Fleur, ik denk dat dat een scheut is uit de onderstam waar de amandelboom op geent is. Die onderstam leeft dus nog maar daar heb je niets aan, d.w.z. daar komen geen amandelen aan.

Ria

Iris 9 september 2020 om 18:45

Ik wil een amandelboompje van nu 4 jaar oud gaan verhuizen naar een andere tuin.
Wat is het beste seizoen?ik lees verschillende dingen.

Ruud & Diana 10 september 2020 om 09:17

Hallo Iris,
Het beste seizoen voor het verzetten van een amandelboom is de herfst. Je moet wachten tot ze al haar blad heeft verloren want pas dan is ze in winterrust. Maar dan verzet je haar het beste als je goed naar het weerbericht kijkt, er geen nachtvorst komt en het bij voorkeur een regenachtige week is. Als wij zelf een fruitboom moeten verzetten doen we dan bij voorkeur rond eind november maar december of januari mag ook (mits met de juiste weersomstandigheden). Vanaf februari kan heel langzaam de sapstroom alweer op gang komen, zeker met in en zachte winter.
Als je het boompje gaat verzetten: steek het ruim uit en probeer het met een zo groot mogelijke kluit (en dus wortels) uit de grond te halen. Zorg alvast dat je op de nieuwe plek een nieuw en nog groter gat hebt gegraven en vul dat langs de randen met potgrond of aanplantgrond (geen bemeste tuinaarde!) zodat het boompje in goede grond wordt geplant. Zet het boompje in de grond en vul verder op met een mengsel van de grond die daar al lag en de potgrond of aanplantgrond. Geef direct en ruim water (2 gieters vol) zodat de grond langs en rond de kleinste worteltjes kan spoelen. Als het de periode niet af en toe regent zul je wellicht nog een paar keer water moeten geven.
groetjes,
Diana

GODELIEVE KEMPS 20 september 2020 om 01:41

Wij brachten een amandelboompje mee uit Spanje. Hij staat nu het tweede jaar in de tuin maar draagt geen vruchten, is wel al heel flink gegroeid
Wat zou het uitblijven van vruchten kunnen verklaren?

mvg

G. Kemps

Ruud & Diana 20 september 2020 om 09:35

Hallo Godelieve,
Ik weet niet welk ras je hebt, het zou kunnen zijn dat dat ras minder geschikt is voor de teelt in Nederland want amandelen houden van warmte (de boom kan dan winterhard zijn maar de bloei te vroeg of het seizoen tekort). Het kan dan misschien ook nog zo zijn dat je een amandel hebt die kruisbestuiving nodig heeft want er zijn zelfbestuivende rassen en rassen die kruisbestuiving nodig hebben. Je schrijft niet of ze wel heeft gebloeid: als ze niet heeft gebloeid is het boompje misschien nog te jong en moet ze dus inderdaad eerst groeien voor ze daaraan begint. Als ze wel heeft gebloeid dan is de kans groot dat ze dat in maart heeft gedaan, in een tijd dat er misschien nog nachtvorst is geweest waardoor er geen vruchtzetting is geweest, of er te weinig insecten in je tuin waren of er dus geen kruisbestuiving mogelijk is door het ontbreken van andere amandelbomen.
groetjes,
Diana

Sofie 9 oktober 2020 om 07:32

Hallo, Ik vraag me af of de amandelboom een diepwortelende boom is of breedwortelend. Rondom ligt er terras, kan dit problemen geven? Dan voor je advies, Sofie

Ruud & Diana 9 oktober 2020 om 09:15

Hallo Sofie,
Amandelbomen maken zowel diep als horizontale wortels, zo kunnen ze in meerdere omstandigheden (zoals vorst en droogte) vocht en voeding opnemen. Ik vond hier een leuke en handige uitleg (pdf): Root & Rhizosphere
groetjes,
Diana

Sofie 11 oktober 2020 om 08:43

Dank voor je snelle reactie!


Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Do NOT follow this link or you will be banned from the site!