De saladekuip

Het allerlaatste blog dat ik in december voor Pokon schreef is daar, net als het blog over het hele jaar sla door omstandigheden niet meer geplaatst. Toch zonde, want het gaat over iets waar we hier heel tevreden over zijn: verschillende soorten sla in een grote speciekuip. Vandaar dat ik het hier nog even plaats:

Bijna elk jaar zaai ik een mengsel van winterharde saladegroenten voor in een verhoogde bak. Deze zomer en herfst teelde ik kousenband buiten in een speciekuip (dat ging trouwens heel goed, ik heb er bijna evenveel van kunnen oogsten als van de planten die in de kas stonden). Toen de kousenbandplanten in september ‘op’ waren en op de composthoop belandden bedacht ik dat het zonde was om de kuip niet meer te gebruiken. Ik heb de grond in de kuip wat losser gemaakt en er als voeding een handje koemestkorrels door gemengd. Doordat er kousenbandplanten met kluit uit waren gehaald zat er iets minder grond in de kuip – en dat wilde ik zo laten want op die manier zouden de groenten iets lager in de pot groeien en zou ik er bijvoorbeeld bij strenge vorst tijdelijk een glasplaatje over kunnen leggen.

Ik heb er zaden voor gebruikt die ik ook voor de saladebak in een verhoogde bak gebruik. De zaden meng ik voor ik ze zaai:

De beste periode om dit mengsel te zaaien is half september maar iets later kan ook nog. Wanneer je er van kunt oogsten hangt niet alleen af van de zaaitijd maar ook van het weer en de standplaats van de speciekuip (of grote pot). In een milde winter, en als je er plaats voor hebt in een koude kas, tunneltje of tegen een zonnige zuidmuur, is er uiteraard een grotere kans op snellere kieming en groei.

Bij het zaaien in september is de grond in de pot nog vrij warm en kiemen de eerste zaden al binnen 1 tot 2 weken:

Het verschil met (dezelfde) zaden die ik in de verhoogde bak zaaide is dat het kiemen en groeien in pot in het begin sneller gaat, waarschijnlijk doordat de grond in de zwarte speciekuip wat makkelijker opwarmt.

Na enkele weken (begin oktober) zag de speciekuip er zo uit:

We zouden er al voorzichtig uit kunnen oogsten maar omdat ik ook wel nieuwsgierig was hoe de teelt in deze kuip verloopt wilde ik het eerst nog wat meer laten groeien. In een flinke regenachtige en koude periode heb ik de kuip net om de hoek in de koude kas gezet. En omdat de zon daarna weer ging schijnen en de kas daardoor overdag flink opwarmde zag de speciekuip er in december zo uit:

Je ziet er ook wel wat onkruid tussen, vooral in de vorm van vogelmuur (ook eetbaar trouwens, heeft een wat zachtere tuinkersachtige smaak). Maar door de beschermde kuip met potgrond groeit er veel minder onkruid dan in de verhoogde bak. En dat heeft als gevolg dat de jonge groenteplantjes makkelijker en meer worteltjes kunnen maken en de groenteplantjes in de speciekuip duidelijk wat sneller en groter groeien dan in de verhoogde bak.

Dan nog even een lijstje met geschikte soorten:

  • Winterharde slarassen, zoals Hivert de Tremont, Vailan Winter Gem, Arctic King, Winter Density, etc.
  • Snijsla
  • Rucola
  • Pluksla
  • Kervel (Brusselse Winter)
  • Winterpostelein
  • Spinazie (scherpzaad)
  • Tuinkers
  • Zuring
  • Veldsla
  • Mosterdblad
  • Wilde rucola
  • Bladbiet
  • Landkers

En je zou dat eventueel nog aan kunnen vullen met soorten die wat gevoeliger zijn, wat groter groeien en/of wat meer tijd nodig hebben, zoals gele mosterd, snijbiet, radijs, koriander, lenteui, raapstelen.

Uiteraard kun je elke pot gebruiken die je wilt, die mag ook kleiner of juist groter dan een speciekuip zijn. Pas de hoeveelheid zaden die je zaait aan de potmaat aan.

Als de plantjes groot genoeg zijn kun je beginnen met oogsten; ik knip elke week zelf wat blaadjes voor in een lekkere gemengde salade. Je kunt de plantjes eventueel ook voorzichtig in hun geheel uit de kuip trekken maar door alleen blaadjes af te knippen kan het gros van de soorten gewoon weer doorgroeien voor een volgende oogst. De kuip zag er vorige maand zo uit:

Je ziet jonge rucola, paars mosterdblad, wat sla en tuinkers. Het leuke van de kuip is dat er telkens weer wat anders kiemt en groeit, omdat elke groente zijn eigen kiemduur heeft. Ik ga volgend jaar zeker weer wintersalade in een kuip telen, want het is net iets gemakkelijker dan in een verhoogde bak: iets minder diep bukken, iets makkelijker groeien, minder ziekten en plagen, minder onkruid, iets meer ‘controleerbaar’. In ruil daarvoor moet je uiteraard wel af en toe water geven en de kuip het beste plekje in de tuin geven (zonnig, beschut, indien mogelijk onder glas of tunneltje).

Tot slot nog even ter vergelijking, dezelfde soorten in dezelfde week in een verhoogde bak

Dat gaat ook heel goed hoor, ook hier kunnen we heerlijk uit oogsten. Maar je ziet net iets meer gele blaadjes, wat meer wat gaatjes van aardvloeien of slakjes, wat meer onkruid en ook meer verschillende soorten onkruid, etc. Allebei leuk, handig en lekker. Maar de kuip is hier vanaf nu favoriet, En ook leuk in een achtertuin, wellicht op een zonnig balkon, dichtbij de keuken, om snel even wat lekkere blaadjes voor het eten te plukken. En extra leuk omdat het de hele winter wat kleur in de tuin geeft.      

De saladebak eind januari

13 reacties op De saladekuip

Bernice 3 februari 2021 om 14:42

Zou je de wortels van de kousenband niet in de kuip moeten laten? Je zou denken dat ze, net als sperziebonen, een stikstofbron zijn…

Ruud & Diana 3 februari 2021 om 21:07

Hallo Bernice,
Ja, dat had gekund, maar het was bij het opruimen nogal een kluwen wortels, waarvan ik later ook niet zo snel zou hebben bedacht of heel kleine zaailingen daarin prettig zouden kunnen groeien. En ik wist dus nog niet dat ik de kuip nog zou hergebruiken, heb de kousenband met zoveel mogelijk wortels eruit gehaald (en op de composthoop gegooid, daar heeft ze alsnog haar nuttige elementen gekeverd). En pas 1 of 2 weken later bedacht ik of ik de kuip leeg gooien in een verhoogde bak of dat ik de grond misschien nog zou hergebruiken en misschien wel eens saladesoorten in de kuip zou kunnen zaaien.
groetjes,
Diana

Anja 3 februari 2021 om 16:44

Is het ook mogelijk om nu in februari of maart een salade kuip te maken voor een vroege oogst?

Ruud & Diana 3 februari 2021 om 21:23

Hallo Anja,
Ja, dat kan zeker! Het punt is dat als de temperatuur van de grond te koud is de zaden niet dood gaan maar ook niet gaan kiemen. In een kas of tunneltje warmt de grond er uiteindelijk vanzelf op en kiemen de zaden zodra de grond warm genoeg is. Als je de kuip buiten hebt staan zou je er na het zaaien bijvoorbeeld een glazen plaatje op kunnen leggen zodat de grond eronder op zonnige dagen wat op kan warmen. De saladeblaadjes zelf kunnen dus prima tegen kou, het gaat vooral om het kiemen van de zaden in de dan nog koude grond.
groetjes,
Diana

Esther 4 februari 2021 om 07:52

Dat ziet er leuk en lekker uit! Ik had in de nazomer ook een mixje gezaaid in een aantal grote potten maar wat hier gebeurde is dat de rucola alles overgroeid heeft, haha! Nou houd ik erg van rucola maar het doel was natuurlijk zo’n mooie fleurige gemengde bak als bij jou. Nou ja, you live, you learn. In ieder geval gaan we de komende dagen snel alles opeten ivm de horrorwinter des doods die er aan komt.

Ruud & Diana 4 februari 2021 om 21:00

Hallo Esther,
Ja rucola kan in een mix wel behoorlijk overheersen, hetzelfde geldt hier voor tuinkers.
Ook hier maken we ons op voor een week strenge vorst (bijna niet voor te stellen, vandaag nog een zonnige dag met 10 graden).
Sterkte komend weekend en volgende week!
Diana

Anne 4 februari 2021 om 13:06

Dag Diana,

Zo mooi en gezond ogend dat ik het onmiddellijk in mijn agenda heb geschreven om er in september mee aan de slag te gaan.
Ik had dezelfde vraag als Anja, dank je wel voor het antwoord.
Een andere vraag is waarom niet in de serre zaaien op dat moment? Om plaats te besparen? Beter resultaat?
Heb je een afwatering voorzien voor de ton? En heb je de ton met potgrond gevuld?
Een fijne dag,
Anne

Ruud & Diana 4 februari 2021 om 20:58

Hallo Anne,
Op het moment dat ik zaden over had (in de verhoogde bak gezaaid) en bedacht om die misschien in een kuip te zaaien, stonden de kassen hier nog vol met tomaten, paprika’s, komkommers en aubergines. En de voor de kousenband gebruikte speciekuip stond nog buiten. Toen bedacht is dat ik het restje zaden wel in de kuip kon zaaien, en dat ik de kuip de kas in kon schuiven als het koud werd en de tomatenplanten waren geruimd. Maar je kunt zeker ook gelijk in de kas zaaien hoor, dan kiemen de zaden nog sneller en groeien de zaailingen nog flink voor het koud wordt (waarmee ze vaak wel iets vatbaarder voor kou worden maar de kans op vorst in de laatste maanden van het jaar is tegenwoordig klein).
groetjes,
Diana

Margriet M 5 februari 2021 om 10:08

Hallo Diana en Ruud,
Ik wilde je bedanken voor het idee om in ton te zaaien in het najaar, ik heb het opgevolgd , met dit verschil; Ik heb grote verhoogde bak met kap gebruikt , die stond de hele winter buiten.
Ik heb er toch een paar maaltjes afgehaald van overheerlijke malse salade blaadjes. Ik doe het volgend jaar zeker weer.
*Mijn vraag is nu ivm kousenband bonen, zouden die ook in de volle grond kunnen tegen een zuid/oost wand❓

Ruud & Diana 5 februari 2021 om 22:22

Hallo Margriet,
Ik heb hier in het verleden wel kousenband in de volle grond geprobeerd maar dat mislukte hier altijd. Dat kwam ook omdat wij op vette klei tuinieren; de grond is te nat en te koud en te vast voor kousenband. Mocht je een verhoogde bak hebben, of tuinieren in zandgrond en een heel zonnig en beschut plekje hebben is het de moeite van het proberen waard. Maar de zaailingen dan niet voor eind mei uitplanten zodat de grond eerst goed kan opwarmen.
groetjes,
Diana

Margriet. M 5 februari 2021 om 22:48

Dank je voor de goede raad Dianna, Ik heb idd stukje tuin met zandgrond ( Apeldoorn) en op het zuiden. Met de zomers zoals de afgelopen jaren hoopte ik dat het zou kunnen gaan lukken, ook beetje als experiment, ik vind het altijd leuk om iets nieuws te proberen.
Groetjes

Maria 6 februari 2021 om 10:15

Heb je een afwatering in de speciekuip? Met hartelijke groet,

Ruud & Diana 6 februari 2021 om 14:01

Hallo Maria,
Ja, er moeten inderdaad gaten voor de afwatering in worden gemaakt (en dat geldt altijd en voor alles waar je planten in plant: dus in potten, kuipen, emmers, plastic bakjes waar je in zaait, etc.)
groetjes,
Diana


Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Of abonneer jezelf op deze discussie zonder te reageren.

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Naar de reacties