Kou

We moeten nog heel even volhouden. Na een aantal mooie en warme lentedagen die we vorige en deze maand kregen vallen deze temperaturen tegen. We kunnen heel veel uitplanten in de tuin, van kool tot eenjarige bloemen en van andijvie tot peterselie en selderij. Maar het is een kleine moeite om even te wachten tot letterlijk de kou uit de lucht is. Hoewel, we zijn wel ongeduldig.

Te ongeduldig misschien. Ik durf het bijna niet te zeggen maar ik had de Brugmansia´s al buiten gezet. Terwijl ik natuurlijk ook wel weet dat ijsheiligen pas rond 12 mei is. Maar zoals elk voorjaar heb ik het idee dat het ´wel los zal lopen´. En dat na toch 28 jaar tuinervaring, ik leer het blijkbaar nooit 🙂 . Ik heb de planten in pot, met veel inspanning en zweet vorige week van zolder naar buiten gesjouwd. En nu weer versjouwd, maar dan om weer in huis te zetten. Niet meer naar zolder, voor die paar dagen staan ze nu middenin de huiskamer, direct achter ons bankstel, 7 grote potten met kuipplanten, Ruud scheldt op ze als hij er langs moet om de achtertuin in te gaan. ‘Ssshhht, zeg ik, nog 2 nachtjes en ze mogen weer naar buiten’. Dan versjouw ik ze voor de derde keer, eigen schuld.

Zelfs het onkruid groeit nog niet hard (“Wacht maar tot het volgende week warmer wordt en er daarna een bui valt”, zegt Ruud). Dit is een soort stilte voor de storm. We vervelen ons zeker niet, zetten stokken, ruimen de kassen leeg, hebben de Dahlia’s voor dit jaar al geplant, verspenen zaailingen, maar het zijn allemaal vervangende klusjes voor wat we eigenlijk willen. We willen eindelijk eens wat leven in de tuinbrouwerij.

In huis groeien de pepers, paprika’s en aubergines langzaam maar gestaag:

 

Ik heb de zaailingen vorige week wat voeding gegeven, omdat ze ondertussen al ruim 7 weken in hun potje met potgrond staan. Het blad begon wat gelig te worden en de zaailingen groeiden niet goed meer. Met de voeding die we gaven werd het blad binnen enkele dagen weer mooi groen en kwamen de planten ook weer aan de groei. Mits de temperatuur na het weekend oploopt gaan we vanaf dinsdag regelmatig wat zaailingen mee naar de tuin (kas) nemen.

En we hebben de eerste stek van de zoete aardappel kunnen oppotten. En de andere stekken groeien goed, moeten alleen nog wat worteltjes krijgen, voor ook die kunnen worden overgezet:

 

Het klinkt alsof er alleen in huis iets gebeurt. Dat is nou ook weer niet zo hoor, er zijn gelukkig genoeg soorten die best wat kou kunnen verdragen. De doperwten groeien, de tuinbonen gaan al bloeien (te vroeg), de pruimenbomen zijn uitgebloeid, de peren gaan nu bloeien en de appels komen in knop. Ook de palmkool bloeit:

 

Helaas is het nu even koud, er komen nog niet veel hommels en bijen op af, maar het is een vrolijk gezicht, en de bloempjes smaken (bij gebrek aan andere oogst) best lekker. Ik heb zelfs 2 bloeistengels die doorbogen afgeknipt en in een vaasje gezet, en die staan en bloeien daarin al een week lang.

In de komende 2 weken gaan we de laatste groenten uit de kas oogsten. We hebben al 4 keer spinazie gegeten en komende week oogsten voor de laatste keer:

 

En dan vriezen we gelijk in wat we niet eten. Want niet alleen moet de kas leeg voor de komst van de tomaten, paprika’s en pepers, maar de planten gaan ook doorschieten. En dat geldt ook voor de winterpostelein:

En ook het mosterdblad begint al wat omhoog te komen:

 

Buiten de kas is er nog niet veel te oogsten. Maar vanmorgen tilde ik het deksel op van mijn DIY bleekpot. En die hebben we gemaakt door met een decoupeerzaag de bodem uit een oude zwarte plastic pot te halen en die ondersteboven over de plant te zetten. En vervolgens hebben we daar een tweede plastic pot ondersteboven bovenop gezet. Bij het weghalen van de bovenste pot was dit het resultaat:

En bij het weghalen van de onderste pot konden we zien wat een mooie rozerode stengels we konden oogsten:

 

Het blad is wat verfomfaaid, omdat het wat klem tegen de zijkant van de pot heeft gezeten. Maar dit is onze eerste rabarberoogst! Daarmee zijn we zeker niet de eerste moestuinders die rabarber oogsten hoor, onze plant staat achterin de tuin, bij de sloot, in de halfschaduw, en komt daardoor altijd wat later op gang.

Ik heb een salade van rauwe rabarbersliertjes gemaakt, met verschillende blaadjes sla, rucola, paars mosterdblad en winterpostelein uit de kas, met pistachenootjes en gedroogde cranberry’s (zie foto). En als dessert een erg lekkere crème brûlée met rabarber, het recept zal ik dit weekend op de website zetten.

Wat ik nog over had heb ik met wat vers sinaasappelsap en een schepje vanillesuiker tot moes gekookt voor in de kwark de komende dagen. Het is voorjaar op het bord (ondanks de bijna winterse temperaturen buiten).

45 gedachten over “Kou”

    1. Hallo Gerhardus,
      Onze rabarber is ook grotendeels groen hoor, alleen onderin zijn de stengels rood. Het extra rode/ rozerode komt echt door het ‘forceren’, door extra warmte en minder licht onder de pot zijn de stengels deze kleur. Als we de pot weg gaan halen worden de stengels hier ook weer meer groen (en trouwens ook zuurder 🙂 ).
      groetjes,
      Diana

  1. Ik ben heel benieuwd welke voeding je hebt gegeven aan de pepers en paprika’s. Ik zie inderdaad ook hier de blaadjes wat gelig worden. Alvast bedankt!

    1. Hallo Daniëlle,
      Ik heb hier de voedingskorrels voor terras- en balkonplanten gegeven (van Pokon), ongeveer een kleine koffielepel per potje.
      Verder gebruik ik deze voeding alleen voor kuipplanten want ze is niet biologisch, maar nu voor het laten groeien van de zaailingen tot ze uitgeplant gaan worden vinden we het wel erg fijn.
      groetjes,
      Diana

  2. Mooie blog weer. Ik vindt deze tijd vant jaar altijd de mooiste van het jaar, zeker met een koude kas. Je zou kunnen proberen om een keer een grote pot met brugmansia erin te laten overwinteren, van de grond af, dan met strenge vorst inpakken met een aantal lagen vliesdoek. Groet, Jeroen.

    1. Hallo Jeroen,
      Dankjewel voor het meedenken!
      Ik vrees dat ik in de afgelopen jaren twee keer een Brugmansia heb geprobeerd te overwinteren in de kas: op planken en de laatste keer op een pallet, de eerste keer met stro en jute en de laatste keer met isolatiefolie, beide planten hebben het niet overleefd. Maar misschien vroor het toen wat harder dan dat het de laatste jaren doet (het is al wel weer een jaar of 10 en een jaar of 6 geleden dat ik het probeerde). Als ik het nu weer zou willen proberen zou ik in september wat stekken nemen en die in huis overwinteren, als back-up 🙂
      groetjes,
      Diana

  3. Hoi Diana,

    Leuke blog weer!
    Eerlijk gezegd zaai ik alleen de tomaten, paprika en aubergines in huis. En zodra deze planten 3cm zijn krijgen ze hun eigen vakje in de tray en gaan ze naar de kas. De rest zaai ik allemaal voor in de kas. Ik heb daar eigenlijk nooit problemen mee gehad.
    In andere reacties op de blogs zie ik soms de vraag staan waar je trays kan kopen. Nu zag ik op marktplaats een aantal advertenties staan.

    Groetjes,
    Karlein

    1. Hallo Karlein,
      Dankjewel!
      En dank ook voor de tip over marktplaats. Ik ben heel blij dat ik jaren geleden gelijk een aantal zaaitrays kocht van het soort die ik nu heb en die wel eens op de foto staan op de website; ze zijn zo stevig dat ze nog jaren meegaan. Ik hoop dat mensen goede tray’s kunnen vinden want ze zijn zo handig om in te zaaien, nemen weinig plaats in, etc.. Maar slappe tray’s zijn niet fijn, ik heb ze ook wel gehad, gingen snel kapot, klapten dubbel als ik ze op wilde pakken, het was lastig om de zaailingen eruit te krijgen, etc..
      Ik zaai ook zo veel mogelijk voor in de kas (door ruimtegebrek in huis 🙂 ), ik heb thuis nu alleen nog paprika’s, pepers, aubergines en de zaaisels van komkommers en meloenen staan. Vanaf morgen gaan de eerste zaailingen mee naar de kas.
      groetjes,
      Diana

      1. Hallo Karlein en Diana,
        Ik ben al jaren tevreden met de zaaitrays van Van de Wal: 5 x 8 vakjes. Ze gaan jaren mee en ze zijn ook makkelijk tot kleinere stukken op maat te knippen.
        Wat ik graag wil weten is of er in Nederland ook zaaidingen te koop zijn die Monty Don “root trainers” noemt: een zaaitray-systeem met smalle lange zaaicellen. Eén van de wanden kun je neer halen. Daardoor kun je goed gewortelde jonge planten zijdelings uitnemen en overplanten . Veel gemakkelijker dan wanneer je van bovenaf moet gaan pulken om zaailingen over te zetten.
        In de uitzending van 12 april van Gardeners World liet Monty Don nog eens zo’n uitvouwbare zaaitray zien. Wie weet waar ze in Nederland te koop zijn?

        1. Hallo Carola,
          Dankjewel voor de tip!
          Ja, dat soort zaaitrays zijn in Nederland ook te koop hoor, onder de naam rootrainer (met 1 T ipv 2, vreemd genoeg), je kunt ze bijvoorbeeld hier vrinden: http://www.tuinspul.nl/Webwinkel-Product-18981495/Rootrainer-Compact-Rapid.html
          en https://www.tuinadvies.be/tuinwinkel/product/15865/rootrainer-rapid-root-aanbieding-20-cellen-kweektray
          Ik heb er zelf geen ervaring mee, heb ze wel eens bij iemand gezien en het systeem zag er toen handig uit maar ik vond (bij diegene waarbij ik de tray toen zag) het materiaal te dun en flodderig om er zelf naar op zoek te gaan.
          groetjes,
          Diana

        2. Dag Carola, Ik heb deze ‘root trainers’ gekocht bij Vreeken’s Zaden in Dordrecht. Ze zijn er in verschillende afmetingen. Groetjes!

        3. Dag Carola, Ik heb deze root trainers gekocht bij Vreeken’s Zaden in Dordrecht. Ze zijn er in verschillende afmetingen. Groetjes!

            1. Hallo Carola, Ik gebruik ze al een paar jaar, ze bevallen goed. Ik sluit me helemaal aan bij het antwoord van Jo hierna. Als je bestelt, let dan op de verschillende afmetingen/diepten. Groetjes!

          1. Hallo iedereen die meedacht over root(t)rainers,
            Ik dacht dat het een typisch Brits fenomeen was dat ik Nederland onbekend is, maar jullie hebben me verder geholpen. De genoemde websites ga ik visiteren en dan wil ik ook nagaan of ze beschikbaar zijn in verschillende stevigheden. Als ze allemaal zo flodderig zijn als Diana zag, dan pas ik er voor. Hier in de tuin geen plastic dat slechts eenmalig te gebruiken is. En anders probeer ik ze eens.
            Nogmaals dank voor al jullie reacties en geniet van het prachtige weer!
            Groetjes,
            Carola

            1. Hoi Carola,
              Ik heb ze een paar jaar geleden gekocht en gebruik ze net als Monty Don vooral voor erwten peulen kapucijners e.d. Behalve dat ze diep zijn vind ik ze ook fijn omdat je ze open kunt vouwen en daardoor makkelijk uit kunt nemen. Ik doe er al een aantal jaren mee en ben er tevreden over. Het plastic is niet erg dik maar als je ze goed dichtvouwt en goed in de houder zet dan is het een stevige constructie.
              Groetjes,
              Jo

              1. Hallo Yvonne, Esther, Nancy, Jo, Anoniem en Diana: Ik ben om. Dit seizoen wordt het niet meer, maar volgend jaar ga ik ze proberen – de root trainers. Jullie info heb ik genoteerd in mijn tuinschrift op de bladzijde ‘veranderingen/verbeteringen voor 2020’. Veel dank voor jullie reacties!

                Groetjes, Carola

  4. Vorige jaar de Brugmansia s in garage laten overwintering, met wollen dekens en plastic
    kleden er over heen, maar toch waren de meesten bevroren, nu dus weer in kelder en slaapkamer.

    1. Hallo Janke,
      Ja, het zijn gevoelige planten, ook al lijken ze in de zomer zo groot en sterk.
      Het is een hoop gesjouw maar ik durf ze toch eigenlijk ook geen andere plek te geven dan ergens in huis.
      groetjes,
      Diana

  5. Ik kijk altijd uit naar je nieuwe berichtgeving. Nu las ik dat je de zaailingen hebt voorzien van wat voeding. Wat kun je daar het best voor gebruiken? Ook mijn rabarber komt nu pas opzetten. Je inhalen lukt me niet meer

  6. hallo diana,
    Ik ben net zo als jij het duurt me altijd te lang, nu maar hopen dat alles nog goed komt.
    IK heb de courgettes al een week buiten staan en afgedekt met stro.
    De uien komen al boven de grond en de wortels er tussenin ook.
    In de kas staat alles klaar om geoogst te worden, sla, paksoi hebben we al gegeten, radijs en andijvie wachten met smart om naar buiten te gaan. De stoksnijbonen komen in de kas al boven de grond. En de suikermais wordt ook wakker

    1. Hallo Martin,
      Oei, het is hier nog te koud voor courgettes in de volle grond, ik weet niet waar je woont/tuiniert maar ik hoop dat ze de afgelopen 3 nachten met wat nachtvorst hebben overleefd!
      Ik ga komende week pompoenen en maïs zaaien, misschien ook wat boontjes (dan heb ik er ook plek voor in huis want dan gaan de eerste paprika’s en pepers naar de tuin).
      Het is heerlijk hè, al die vroege oogst uit de kas! Wij eten vandaag weer sla, en morgen de allerlaatste 2 kroppen andijvie uit de kas.
      groetjes,
      Diana

  7. Hallo Diana en Ruud,

    Lees altijd wat jullie schrijven, dit is de eerste keer dat ik dit doe.
    Prachtig hoe jullie dit doen. Lees het altijd met plezier.
    En ik leer er ook nog wat van nou ja een heleboel.

    1. Hallo Corry,
      Dankjewel voor je berichtje!
      Leuk om te horen dat je blij bent met mijn website/blog. En zonder lezers zou deze website niet bestaan, ik ben dus net zo blij met jou als jij met mij 🙂
      groetjes,
      Diana

  8. Ja leuk om te zien, die overgang naar de lente. Ik heb ook zin in de zomer, lekker tomaatjes en sla uit eigen tuin. Wel balen dat het zaaien van de tomaten dit jaar compleet mislukt is. Zou ik nog een nieuwe poging kunnen wagen of is dat te laat?

      1. Hallo Kees (en Saskia),
        Wat vervelend dat je tomatenzaaisels mislukt zijn!
        Ik heb zelf eergisteren nog wat laatste tomaten gezaaid, dat gaat nog prima, en met het mooie en warme weer dat wordt beloofd zouden de zaden binnen een week kunnen kiemen.
        groetjes,
        Diana

  9. Hallo Diana,
    Weet jij hoeveel jaar zonnebloemzaden kiemkrachtig zijn?
    Heb uit een zakje van 1-2 jaar geleden er 12 gezaaid en er zijn er 4 opgekomen en later nog 8 gezaaid en er komt er maar 1 op.
    Groet, Janneke

    1. Hallo Janneke,
      Mijn ervaring is dat ze wel een jaar of 4 kiemkrachtig blijven. Vanaf het moment van oogsten. Dus moet je vooral ook goed op het zakje kijken: als je het zakjes 2 jaar geleden heeft gekocht maar de zaden al 2 jaar jaar in het zakje zitten zijn de zaden toch ook 4 jaar oud. Ik heb vorige jaar zaden uit Engeland besteld en op die zakjes staat geen datum, dat vind ik erg vervelend want dan kan ik niet inschatten hoe lang de zaden nog kiemkrachtig zijn.
      Daarnaast, in jouw geval: alle zetmeelhoudende zaden (bonen, maïs, courgettes, zonnebloemen, etc.) rotten wat makkelijker in te vochtige grond. Als je 2 keer in dit voorjaar hebt gezaaid en het aantal zaailingen was bij de eerste zaai groter dan bij de tweede zaai, dan denk ik dat het in dit geval niet om een verminderde kiemkracht gaat maar dat de zaden in je tweede zaaisels zijn gaan rotten. Als je de zaaisels buiten of onder glas hebt gezaaid en niet afgedekt is er ook een grote kans dat de zaden door een muis of vogel zijn opgegeten. En slakken houden ook erg van jonge zonnebloemzaailingen. Er zijn dus meerdere opties. Misschien kun je de grond uit de potjes opgraven en kijken of je nog iets van de zonnebloemzaden terugvindt (weg = gestolen, smurrie = rot, of gewoon nog aanwezig maar niet gekiemde = oude zaden).
      groetjes,
      Diana

  10. Ha Diana en Ruud en alle enthousiastelingen.
    Ik kom even terug op de zaaikalender die ik gekocht had. Die is er de oorzaak van dat ik voor het eerst dit voorjaar in volle rust kan tuinieren. Het zit nl zo! Ik heb ieder voorjaar (en dat begint al in januari) z g tuinstress. Dit houdt in dat ik nooit weet waar te beginnen met zaaien, wanneer wat, waar neerzetten, etc etc. En als ik dan gezaaid had in potjes had ik weer niet goed aangegeven wat in welk potje zat etc etc met het voortdurend gevolg van algehele chaos. Potjes hier en daar ( in de vensterbank , in de badkamer op de warme vloer)met commentaar van mijn vrouw (een soort Ruud probleem maar dan omgekeerd) etc. Uiteindelijk kwam het meeste wel goed op, maar dat gaf me toch te veel voorjaarsproblemen. Zonde van al die energie in de mooiste tijd van het jaar. Vorig jaar dacht ik: ik moet het anders aanpakken.
    Ik besloot alle groenten, bloemen en planten in de computer , Excel, een nummer te geven
    (ik zit nu op ±180 , maar gebruik niet alles natuurlijk) . Ik heb oude luxaflex gesloopt , brede voor in de tuin, smalle voor in potjes. Toen de zaaikalender kwam was er ineens een prachtig systeem. Ik printte mijn excell uit, zat aan de keukentafel met de kalender er bij en kon rustig, vooral rustig, op papier tuinieren d w z aankruisen wat ,welk nummer eind januari te zaaien etc etc. Op alle zaadzakjes zette ik met dikke stift , het corresponderende nummer.
    gevolg: andijvie nr 1, prei nr 20 , wortel nr105 ,vlijtig liesje nr 166 en ga zo maar door. Ik heb nog nooit zo, n mooi voorjaar gehad. ook in de tuin staan overal genummerde labels zodat mijn vrouw ook weet waar niet te schoffelen. Voor elk doel print ik even een nieuw lijstje en hang er bv een op in de kas en het schuurtje.
    Diana , dank voor de mooie kalender/agenda. Ik merk trouwens nu pas hoe knap hij in elkaar steekt. Aan alles is gedacht.
    Wordt vervolgd
    O Ja, ik las eerder dat jij meerdere tomaten bij een stok plant. Hou je dan wel dezelfde afstand aan tussen de planten?

    1. Hallo Cor,
      Wat leuk om je verhaal over de zaaiagenda te lezen/horen! Ik ben blij dat je er tevreden over bent en de agenda veelvuldig gebruikt!!
      Zelf kan ik het vroege voorjaar mijn planning nog wel redelijk volgen. Maar juist nu ga ik zelf ook steeds vaker in de agenda kijken: omdat er nog een leeg plekje in de tuin is, of om even te kijken of ik iets ben vergeten te zaaien. Maar soms ook om even een plantafstand te checken, etc..

      Nog even over je vraag: ik zet niet meerdere tomatenplanten bij elkaar hoor, tomaten plant ik altijd per stuk en dus apart uit. Ik plant pepers, paprika’s en aubergines per drie bij elkaar maar tomaten dus nooit. Ik zal dat voor alle duidelijkheid in mijn volgende blog komende vrijdag nog even melden.

      Heel veel plezier en succes met je planning, het zaaien en uitplanten!!
      Diana

    2. Hallo Cor,
      Je verhaal is zo herkenbaar! Tuinieren is vooruit plannen (ook met het oog op wisselteelt) en het opstellen van een zaai- en plantschema is voor mij een mooie bezigheid in de dorre wintermaanden. Plannen in de winter geeft rust als het aan komt op zaaien en planten in de lente en zomer. Daarnaast heb ik een tuinschrift – ordinair ruitjespapier waar ik in kolommen schrijf wanneer ik iets zaai, wanneer het opkomt, wanneer het (eventueel) uitgeplant wordt, vanaf wanneer je het kun eten en tot hoe lang. Elk jaar opnieuw. Je leert er veel van.
      Je schrijft dat je alles in een Excel bestand hebt gezet (doe ik ook hoor) om rust te houden. Maar weet je dat naast Diana’s fenomenale zaaiagenda in boekvorm, er ook nog een ‘groentezaaikalender’ staat op deze website? Als je linksboven op deze website in het zoekvakje ‘groentezaaikalender’ tikt dan ben je snel bij een prachtig schema van Diana in Excel. Ik gebruik het vaak; ik heb er mijn eigen versie van gemaakt door de groenten die ik niet zaai er uit te strepen. Erg handig en ik beveel het iedereen aan.
      Succes Cor en geniet van de ontspanning die de tuin biedt,

      Carola

      1. Hallo Carola,
        Vroeger had ik de groentezaaiakalender altijd uitgeprint en in plastic gesealed in mijn tuintas. Nu zit de zaaiagenda altijd in een jasje in mijn tuintas 🙂
        De groentezaaikalender wijkt wel iets af van de zaaiagenda; de kalender heb ik gemaakt met informatie zoals die op heel veel websites en in boeken te vinden is, de agenda heb ik gemaakt zoals ik zelf zaai en plant (met vaak andere plantafstanden, maar soms ook andere periodes, etc.). Als ik er ooit tijd voor vind wil ik de groentezaaikalender aanpassen met de gegevens zoals ze in de agenda staan, maar ik vrees dat dat de komende maanden in ieder geval niet zal gebeuren. Maar omdat het in excel is gemaakt is het inderdaad heel handig om te downloaden, dan kun je zelf soorten toevoegen of weghalen, of plantafstanden aanpassen, etc..
        Nog even de link voor wie de kalender niet kent: https://www.mooiemoestuin.nl/moestuin/groentezaaikalender/
        groetjes, en succes met alle zaaisels en zaailingen!
        Diana

  11. He Diana! We moeten creatief zijn met de wisselende weersomstandigheden.. Moet zeggen dat alles wat hier in de vensterbank naar de zon staat te lonken graag naar buiten zou willen. En ik zou t ook wel willen, alles groeit al zo groot! Even nog.. Wij telen al wat soorten in de platten bak en dat gaat goed. Heb dit jaar veel bloemen gezaaid, heb zin in n fleurige tuin;) Komende dagen hopen we wat soorten al uit te planten, er kan steeds meer naar buiten he.. Heerlijk!
    De tomaatjes van jou gaan goed! Alleen over de rebel yell heb ik s een vraagje.. De plantjes hebben al vier bladeren, maar hoe gek.. Geen tomatenblaadjes maar net als de kiemblaadjes! Is t een foutje van moeder natuur? En geeft t kans dat er tomaatjes aan komen of zijn planten met een genetisch foutje over t algemeen zwakke planten? Ik heb t nog nooit zo gezien, alle plantjes zijn zo..
    Als je (of iemand anders) hier raad over hebt, graag!
    Dankjewel☺️
    Lieve groet Milly

  12. He Ellen, dankjewel voor je reactie! Gelukkig dat t zo hoort, vind altijd zo erg om iets wat kiemde en groeit weg te moeten doen..
    lieve groet Milly

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.