Moeilijk

Dit is mijn eerste blog sinds 26 september. Ik denk niet dat het wat wordt. En toch wil ik wat schrijven. Een beetje gek, een soort behoefte die blijft.

Niet iedereen leest elk blog, en zeker niet iedereen leest de reacties daarop. In zo’n reactie heb ik 2 weken geleden een klein berichtje geplaatst. Maar het moet ook op deze plaats. Ruud is op 9 oktober overleden.

Zie je, nu weet ik al niet meer hoe ik verder moet, met dit blog, met schrijven in het algemeen, maar ook met mijn dagindeling, eigenlijk mijn hele leven. Er staat niks op z’n kop en er staat ook niks stil. Alles gaat gewoon door, maar ik dwarrel er een beetje doorheen, geen zin om te koken maar een mens moet toch wat eten, geen dorst maar ik zet uit gewoonte een potje thee, geen zin in tv maar ik zet die wel aan. Ik moet nog van alles regelen naar aanleiding van het overlijden maar ik stel dat telkens weer een dag uit.

“Gewoon doorgaan”, zijn woorden die in onze familie wel vaker werden uitgesproken, het laatst afgelopen voorjaar door mijn 93-jarige tante Sjaan op de begrafenis van haar zus, maar ik hoor het mijn vader (8 jaar geleden overleden) ook zo zeggen. Nou, dan ga ik dat ook maar doen.

De tuin gaat me helpen. Zoals zo vaak. Nu al. Sinds het overlijden ben ik een paar keer naar de moestuin geweest en dat gaat heel goed; ik heb het er best druk met alle dingen die nog gedaan moeten worden, van het leeg maken van potten en het snoeien van struiken tot het uitgraven van planten die ik wil verzetten en het planten van de laatste koolplantjes in de kas. Naast de frisse lucht die mijn bovenkamer wat opschudt zijn er alleen maar goede herinneringen, Ruud en ik hebben er 34 jaar getuinierd, waarvan 31 jaar samen. De tuinkat komt op schoot liggen, ik drink een kop thee met Jan en ik klets wat met moestuinburen. Als ik naar huis ga komt het verdriet weer en de akelige herinneringen aan de afgelopen 2 jaar met het laatste jaar als dieptepunt. Ik moet Ruud’s kleding uitzoeken en wegbrengen, maar niet vandaag. Ik moet de bank bellen, maar niet nu. Ik moet boodschappen doen maar ik eet wel een boterham, ik moet nog een was draaien en moet huilen als ik dan nog een laatste paar vuile sokken van Ruud tegenkom.

Het is vast herkenbaar. Soms ben ik ook een heel klein beetje opgelucht, het ging de laatste weken zo slecht met Ruud dat ik elke dag al met een zwaar gemoed naar hem toe ging. Zoveel onrust, zo in een eigen wereld die overduidelijk niet leuk was, zo moe maar toch de dwang om te lopen, zo wankel, nauwelijks nog taal, boos zonder te weten op wie, verdrietig zonder te weten waarom. Het was moeilijk om hem zo te zien en alleen de buitenkant nog maar te herkennen. En te weten dat hij dit nooit had gewild. Dus het is ook goed zo. Maar daarom niet minder verdrietig.

Ruud gaat nog vaak in blogs terugkomen, maar dan op een vrolijke manier. Zoals hij zelf zou willen. En zoals de hele website doorspekt is met zijn uitspraken, de dingen die we samen deden, de verschillen van mening, de inmaak die hij lekker of juist niet lekker vond (Ruud hield niet van velletjes en pitjes in de jam), de bomen die we samen hebben geplant, de soorten die ik zaaide en hij uitplantte, de discussies over rechte lijnen of kriskras door elkaar planten, de ontelbare boterhammen die we samen aten terwijl we naar de tuin keken en bespraken wat we nog wilden doen, en noem maar op.

De website blijft dus zeker bestaan. Sterker nog, ik krijg wellicht wat meer tijd om te schrijven als ik er zin in heb. Het zou wel kunnen dat er één of twee advertenties op de website bij komen, ik geef toe dat een extraatje van harte welkom is nu Ruud’s inkomen wegvalt. Jullie vergeven me dat vast (en zo niet, dan kan ik er niks aan doen, het is wat het is). Maar daar moet ik het ook met Augus over hebben. En ik ben gevraagd voor nog 4 artikelen voor De Tuin op Tafel, daar heb ik ook zin in: mijn hersenen voor wat anders gebruiken dan de spinsels die er nu heen en weer in deinen. Ik schreef het in de eerste zinnen van dit blog al, ik heb behoefte aan schrijven. En natuurlijk aan tuinieren. Altijd.

Ik wil alle mensen die het korte berichtje van eerder deze maand hebben gelezen en reageerden hartelijk danken voor hun medeleven!

De 3 foto’s in dit blog zijn van Laura Beijn (van de zaaiagenda maar ze is geboortefotograaf en ook te boeken voor dit soort bijzondere gelegenheden). Ik heb haar gevraagd om foto’s van de uitvaart te maken en dat heeft ze werkelijk prachtig gedaan, en dan zijn dit alleen nog maar 3 ruwe foto’s waar ook niet heel zichtbaar mensen op staan. Een heel waardevol aandenken aan de uitvaart. De bloemen heeft Laura (andere Laura, mijn tuinvriendin) uit haar eigen tuin en uit de mijne geplukt en er 2 mooie boeketten van gemaakt voor bij de uitvaart. De foto bovenaan dit blog maakte ik deze week zelf, van Fuchsia Lottie Hobby; de bloempjes zijn piepklein (nog geen centimeter groot), maar ze bloeit zo lang en zo overdadig in zo’n fel roze kleur dat zelfs ik er vrolijk van word 😀

En de laatste foto, hieronder, maakte ik 2 weken geleden. En ik bedenk dat ik zo gelijk even op de teeltpagina van knolvenkel wil schrijven dat iedereen met een moestuin toch eigenlijk wel verplicht is om in de zomer venkel te zetten (knolvenkel of het kruid/vaste plant venkel, allebei goed). Ook als je venkel niet heel lekker vindt. Omdat ze een waardplant is van de koninginnenpage, de rupsen zijn makkelijk te herkennen aan de prachtige tekening en het flinke formaat. Ik las dat de rupsen ook dol zijn op wilde peen en winterpeen (en nog wel wat meer schermbloemigen, maar met een grote voorkeur voor venkel en peen). Misschien moet ik Jan dit weekend even vertellen dat ik een paar winterpenen wil laten staan, want de rupsen gaan uiteindelijk in of bij de plant verpoppen, soms zelfs in de grond, zodat ze eerst nog van de wortel kunnen eten. Ik offer er graag een paar winterpenen voor op! Nu Jan nog even zien te overtuigen. Wat dat betreft is er niet veel veranderd, ik moet nog steeds mijn best doen om mijn medetuinder te overtuigen van mijn gelijk 😄