Aardappelziekte
Juli is de maand dat de gevreesde aardappelziekte toe kan slaan. Het hoeft niet maar het kan wel. En omdat we op een volkstuin moestuinieren, waar in ons geval ruim 70 tuinburen ook aardappelen en/of tomaten telen is de kans op een vrij snelle verspreiding wat groter dan wanneer we een moestuin in de achtertuin zouden hebben.
Eigenlijk zagen de aardappelplanten er nog niet zo slecht uit:
We hebben 2 verhoogde bakken vol aardappelen. En ze zien er toch niet slecht uit?
Ze kwamen in het voorjaar door de kou maar traag bovengronds (en ook niet allemaal). Er heeft tijdens wateroverlast nog wel wat water in de vakken gestaan. Maar ze groeiden desondanks best goed. Toch had ik sinds enkele dagen zo mijn twijfels; ik hoorde van tuinburen over de eerste tekenen van aardappelziekte/phytophthora. En dan gaan er al bellen rinkelen. Bovendien komen er nu 3 dagen met regen aan (alweer, nog meer, zucht) en juist dat weer is voor aardappelziekte zeer geschikt om zich te verspreiden/uit te breiden.
Het is belangrijk om niet alleen over de planten heen te kijken maar ook ertussen.
Mmmm, er zitten wat gele bladeren tussen, met wat bruine, dorre en soms juist natte plekken. Als ik de aardappelplanten een beetje uit elkaar trek zie ik dit:
Vooral het blad links bovenin, met die bruine natte plekken erin, baren me zorgen. Niet goed! Ik overleg met Ruud en hij is het met me eens: Het wordt tijd dat we een plant rooien en kijken of er aardappelziekte in zit, of de aardappelen gezond zijn, hoe groot ze zijn, etc. We oogsten van die ene verdachte plant 6 gezonde aardappelen, niet heel groot, maar best leuk, maar ook 2 slechte: ze stinken, met paarsachtig bruine plekken die zacht zijn. Het kan ‘waterrot’ zijn, en er zitten ondertussen ook wat naaktslakken in, maar er hangt ook een vleug van phytophthora omheen. Vooral die geur en de paarsbruine kleur zijn simpelweg gewoon ‘niet goed’.
En dus stoppen we met dat waar we mee bezig zijn (Ruud was maar weer eens begonnen met wieden, ik wilde juist jonge zaailingen verspenen). We gaan aardappelen rooien. We hopen op toch nog een aardige oogst.
Ik heb al eens een pagina geschreven over aardappelziekte (mijn vader noemde het ‘het kwaad’), je vindt daar meer informatie en foto’s over/van deze akelige pseudoschimmel die een complete oogst kan verwoesten: Phytophthora
Nu er eenmaal ziekte in de aardappelen zit rooien we alles. We hebben 3 rassen gepoot: biologische Glorietta, Anaïs en Purple Rain. En door kou en wateroverlast liepen in april niet alle aardappelen uit. We kregen van tuinburen nog wat pootaardappelen die ze over hadden en dus zit er zo links en rechts ook nog een Annabelle en Roseval tussen. (maar die zijn een stuk kleiner omdat we die dus enige weken later pootten).
Opvallend is dat de aardappelen bovenin de wortels van de planten zitten. Doordat de grond zo lang zo nat was hebben de aardappelen blijkbaar geen behoefte gehad om wat verder van de planten te groeien, er was genoeg vocht om dichtbij te blijven. De grond is nog steeds nat en compact, soms moeten we de aardappelen uit de grond kleien :-).
Maar we zijn (vooralsnog!) toch blij met de de uiteindelijke opbrengst.
Wij vinden het altijd prettig om de aardappelen op de volkstuin te wassen en ze een uurtje op het warme terras te laten drogen. In dit geval ook nog eens belangrijk want tijdens het wassen kunnen we aardappelen die zijn aangevreten of ziek lijken of rot zijn gelijk apart leggen. Minder belangrijk maar wel ook handig vinden we dat we na het drogen de aardappelen gelijk kunnen sorteren: aardappelen die eerst op moeten omdat ze tijdens het rooien beschadigd zijn, kleine krielaardappeltjes om te bakken en de ‘gewone’ grote aardappelen per ras in een eigen krat, om te bewaren en te gebruiken voor alle andere gerechten.
Ik vrees dat we nog niet klaar zijn. Als er eenmaal phytophthora in de aardappelen zit is er altijd een vrij grote kans dat er wat aardappelen die er nu nog gezond uitzien op hun bewaarplaats in de schuur alsnog ziek worden. En die aardappelen kunnen heel gemakkelijk weer andere aardappelen aansteken. Het is dus belangrijk dat we de aardappelen in de kratten over 7 dagen nog een keer nakijken. Als er zieke aardappelen tussen zitten zullen we die er gelijk uit moeten halen en dan 7 dagen later weer moeten controleren. Net zo lang tot we geen zieke aardappelen meer vinden.
Voor nu viel het ons mee. Dit was het hoopje echt slechte aardappelen die we alleen voor de foto nog even apart hebben gelegd en daarna hebben weggegooid.
Er waren ook nog wat aardappelen die niet meer geschikt voor de foto waren, omdat ze zo rot en zacht en snotterig waren dat we er met onze vingers in de klei doorheen prikten. Je ziet op de foto ook wat aardappelen met gaten van naaktslakken. Vaak hoort het bij elkaar en lijkt het een beetje op het verhaal van de kip en het ei: was de aardappel ziek en kwamen er toen naaktslakken op af om op te ruimen of werden de aardappelen aangevreten door naaktslakken en kan aardappelziekte er dan makkelijker in doordringen?
Hoe dan ook, voorlopig zijn we onder voorbehoud best blij. De oogst was bij elkaar ongeveer 60 kilo aardappelen en daar kunnen wij flink wat maanden van eten. Ondertussen was het wel al laat in de middag, we hebben de tuin achtergelaten zoals die er op dat moment uitzag:
Het karton en de mest die we als mulchlaag tussen de aardappelplanten gebruikten is voor een groot deel gecomposteerd. Morgen gaan we dit vak opruimen: nog een keer goed kijken of we geen aardappelen over het hoofd hebben gezien. En alle aardappelbladeren bij elkaar zoeken en weggooien zodat de schimmel niet op/in het aangetaste blad in de grond achterblijft. En de grond tot slot aanharken. Zo komen er 2 verhoogde bakken van ongeveer 9 vierkante meter per stuk vrij. En dat is ook leuk. Want ik had al nieuwe bietjes gezaaid, en verschillende soorten kool groenlof, nieuwe rucola, snijbiet, etc.
En deze zaailingen kunnen we dus binnenkort in deze vakken uitplanten. We verheugen ons daar al weer op! In de hoop dat het alsnog een mooie en lange zomer wordt en deze soorten in het najaar en misschien zelfs winter een goede opbrengst kunnen geven!
Tot slot weer 1 foto, dit keer eens niet van een bloem. We hangen hier zo ongeveer de vlag uit want eindelijk, 2 tot 3 weken later dan normaal, kunnen we het allereerste rijpe tomaatje oogsten! Het is het ras Honey Drop, en binnen enkele dagen komen daar enkele tomaatjes van de rassen Brad´s Atomic Grape en Rosella bij.
Pfff…, leuk is anders. Hopelijk blijven de goede goed!
Lie(f)s.
Hier per toeval net hetzelfde. Een paar bladeren ontdekt en alles maar gerooid. Wij hadden minder geluk, maar een magere oogst. Ik denk 1/6e van normaal. De grond was ook nog veel te nat.
Ik heb het ook gedaan, in de hoop m’n tomaten te beschermen, maar daar heb ik nu ook plekken op gezien.
Hier lukt eigenlijk niets echt goed dit jaar. De courgetten en pompoenen staan verzopen en groeien gewoon niet. Bijna alles wordt opgrvroten door de slakken en de mieren. De bonenplanten raken niet vertrokken want groeien traag en worden dus eerder opgegeten dan ze groot kunnen worden.
De uien staan er ondanks de mineervlieg eigenlijk nog het beste bij..
En bepaalde bietjes lukken hier ook goed, als ik er koffieprut tegen de mieren rond smeer alleszinds.
Hopelijk wordt het nog een beetje een mooi 2e deel van de zomer, want anders wordt het een uiterst teleurstellend jaar.
Hallo Valerie,
Ja, ik begrijp ondertussen dat we dit jaar helaas zeker niet de enige tuinders met een ruime hoeveelheid tegenslag zijn. Wij hebben 5 courgettes kunnen oogsten en nu staan de planten er heel zielig bij. We hopen dat het nog goed komt en ze ineens ‘in de groei schieten’. Maar ik heb wel voor alle zekerheid 2 weken geleden nog snel wat courgettes gezaaid en die zaailingen hebben ondertussen 2 kiemblaadjes en kunnen over een week worden uitgeplant.
Ik ga trouwens eens proberen om 5 uien met preimineervlieg zo lang te laten staan tot ze het begeven, of zoals jij aangeeft, erdoorheen groeien. Ik ben erg benieuwd!
groetjes en sterkte met alle tegenvallers en veel succes en plezier met alles wat wel lukt of wat je nog opnieuw gaat zaaien!
Diana
Hey Diana,
Nee, alleen zijn we zeker niet.. Ik heb weken geleden ook courgette dan maar meteen ter plaatse gezaaid. Omdat die planten dan sterker zijn dan wanneer ze uitgeplant worden. En die zien er wel beter uit maar groeien nog steeds ontzettend traag.
Op de plaats van de aardappels ga ik inderdaad nog blaadjes zaaien. Veel spinazie, denk ik, heb ik zin in. 🙂
En opnieuw sla want de slakken zij’ met een paar soorten volledig weg.
Ik had nog een restje nieuw Zeelandse spinazie zaden en die heb ik in de hittegolf in mei gezaaid maar die waren nog niet boven toen het weer omsloeg. En nu is het natuurlijk te koud. Ik ben benieuwd of daar nog wat van komt.
We zullen het zien!
Ik ben benieuwd of jouw uien er ook doorheen groeien of dat toch niet lukt. Ik hoop het voor je.
60 kilo piepers!!!
Jemig. Ik ben er stil van, en dan meteen weer bakken vol zaailingen achter de hand voor de leeggevallen plek! Ik moet hier echt even mijn bewondering voor uiten, en ook voor de altijd positieve toon van je leerzame en vlot geschreven teksten. ‘n Stelletje superplanners en onverwoestbare doordouwers zijn jullie. Ik heb m’n petje al zolang ik je blog lees af!
Ga vooral lekker door en blijf genieten van de resultaten van jullie inspanning.
Hallo Juliette,
Dankjewel voor je aardige woorden!
Ergens in de afgelopen jaren heb ik geleerd wat ‘de kunst’ van het moestuinieren is: altijd blijven zaaien :-).
Elke 3 weken maak ik weer een lijstje met wat ik nog zou kunnen zaaien.
groetjes,
Diana
Hoi Diana,
Over de vraag kip of ei, oftewel eerst slak en dan ziekte, of eerst ziekte en dan slak kan ik heel duidelijk zijn… eerst de slak en daarna ziekte. Ik heb meerdere gezonde aardappelen (Friesland ers) gehad die waren aangevreten door naaktslakken, bij een collega tuinder zaten de dikke naaktslakken in de aardappel terwijl hij oogstte. Dit was nog voor de phytophthora uitbraak die op dit moment gaande is, veel piepers ziek en ook veel tomaten planten aangetast. Veel erger dan voorgaande jaren.. Mar we slaan ons er wel weer doorheen, dan maar wat vroeger oogsten met kleinere aardappels..
Hallo Johnny,
Wat vervelend voor je!! Ik heb hier slechts 2 tomatenplanten buiten staan en die lijken vooralsnog niet aangetast. Maar als er eenmaal phytophthora ‘door de tuin waait’ en er komen ook nog weer wat regenachtige dagen aan weten we niet hoe lang dat nog duurt.
Ook hier zijn door de wat vroegere oogst (en dat komt dan weer doordat we door de kou wat later hebben gepoot) de aardappelen wat kleiner. Maar ze zullen er niet minder door smaken!
groetjes,
Diana
Het is niet zo dat de slakken op de zieke aardappels afkomen, naaktslakken komen sowieso veel op aardappels af, ze bevatten veel vocht en op de mesthoop zoeken ze liefst de gezonde knollen. Maar als het weer vochtig is, heb je meer slakken en ook een grotere kans op Phytophtora.
Als je plant geïnfecteerd is, heb je nog een aantal middelen die in de gangbare teelt worden gebruikt voor het stopzetten maar wanneer het zo vochtig is als de laatste weken is het moeilijk te voorkomen. Je probeert dan te voorkomen dat de besmetting vanuit het loof de knol on trekt.
Je zou kunnen letten op de resistentie van de aardappelrassen die je kiest als je kiest om niet te spuiten.
Maar zoals je al zei, is dit weer funest. Ook wanneer het nu droog is, is de luchtvochtigheid vaak nog hoog en dus ideaal voor schimmels. Plant tomaten ook niet te dichtbij aardappels omdat het ook een plant is uit de nachtschadefamilie en dus ook vatbaar.
Wat fijn dat er toch nog een mooie oogst is En nu weer nieuwe planten er in daar gaat mijn vraag over. Ik heb net mooie knoflook geoogst en wil nu in die bak sla planten. Moet er nu eerst weer voeding in bv culterra / koemest voordat ik ga planten?
Hoe gaan jullie te werk na het rooien van de aardappels en nieuwe zaailingen planten?
Hallo Adriana,
Het ligt een beetje aan wat er in het vak groeide en wat je er wilt gaan zetten. En natuurlijk aan je grondsoort en wat je al aan voeding hebt gegeven. Onze aardappelen hebben flink wat voeding gebruikt en ik wil er nu onder andere koolsoorten gaan zetten (en die gebruiken ook wel flink wat voeding). Ik ga dus zelf wat organische moestuinvoeding geven (ik gebruik er in dit geval groene Culterra voor). Knoflook gebruikt niet heel veel voeding. Als je er nu wat stamboontjes op zou zetten zou ik kunnen denken dat je geen voeding hoeft te geven. Maar sla heeft wel wat stikstof nodig om te groeien. Ik zou er in dat geval in onze tuin zelf wat koemestkorrels voor gebruiken. Maar misschien tuinier je op armere zandgrond en moet je daarom wat meer voeding geven. En misschien geef je liever geen kant-en-klare voeding maar voed je door het mulchen van bladeren, of maak je je eigen aftreksels, het kan allemaal.
Wij gaan het vak vandaag opruimen, schoonmaken en strooien er vervolgens wat groene Culterra over. Dat harken we tot slot door de grond en met regen op komst kunnen die voedingskorrels in de grond oplossen en ga ik begin volgende week zaaien en planten.
groetjes,
Diana
Hartelijk dank met het mooie uitgebreide antwoord. Ik heb nog brandnetelgier staan dat is misschien ook mogelijk?
Hallo Adriana,
Ja, dat is helemaal prima, het bevat relatief veel stikstof dus daar zullen de planten blij mee zijn.
Gebruik het wel zoals het hoort: verdun het 1 op 10 tot 15 liter water en geef het bij de voet van de planten als die eenmaal wat aan de groei komen.
groetjes,
Diana
Hallo,
Hier was het ook elk jaar een strijd tegen de aardappelziekte
Ik plant enkel nog rassen die bestand zijn tegen de ziekte zoals Alouette
bvb. Succes verzekerd .
Groeten Dirk
Ik zal morgen ook eerst eens naar die aardappelen gaan kijken. De planten stonden er nog mooi bij met roze bloemetjes. Maar na je verhaal, ook over die naaktslakken slaat de twijfel toe. We hebben enorme overlast van naaktslakken dit jaar, ze eten zelfs de bietjes op. Ik mag hopen dat ze nu ook niet nog eens in de aardappelen zitten!
Wij hebben geen moestuin meer, maar een tuin met zo hier en daar moes. Aardappelen gingen op onze lichte grond nooit echt goed. Al een aantal jaren zet ik eind januari een paar pootaardappeltjes in emmers met gaten (met compost en kali) op de vloerverwarming. Zodra ze aan de groei gaan een schepje compost erop en dat tot de emmer bijna vol is. Dan ligt het aan de temperatuur in bijkeuken/schuur/kas waar ze naar toe gaan. Dit jaar hebben we ze later gelegd en in de kas gezet. Zodra het beter weer werd mochten ze bij mooi weer buiten en bij regen binnen. Geen phytophthora gekregen en zoals altijd een kleine oogst maar wel heel vroeg en heel lekker.
Hoi Diana,
Zo fijn dat je je tuinervaringen met ons deelt! Geïnspireerd door jou, heb ik hier de aardappels ook maar uit de grond gehaald. Het blad was nog hartstikke groen, ze stonden nog volop in bloei maar helemaal onderin begonnen wel wat gele, bruine bladeren met van vlekjes te ontstaan.
Het is de eerste keer dat ik aardappels heb gepoot en ik ben toch wel blij met het resultaat. Sommige planten hingen vol aardappels en andere hadden maar een paar sneue… al met al van 12 planten zo’n 70 aardappels kunnen halen. Ach… voor de eerste keer…
Sommige waren krieltjes klein: andere supergroot en uit sommige groeiden alweer nieuwe wortels of zelfs aardappeltjes. Vast niet de bedoeling :-). Misschien iets te laat geoogst? Maar zo leer ik elk jaar bij.
Nog een leerpunt: leuke bloemen aan de rand van de bak met aardappels, heeft geen zin. Die werden verpletterd onder de mega aardappelplanten…
Succes en toch nog wel veel plezier gewenst in dit vreemde tuinseizoen!
Groeten,
Arianne
Beste Arianne,
Dat er soms aardappeltjes in kettingen groeien is niet verkeerd of abnormaal hoor. Het is zeker niet dat je te laat was met oogsten. Hangt een beetje van het ras af maar behalve bij de echt vroege rassen kan je gerust wachten tot het loof allemaal geel wordt, voor je moet oogsten. Een beetje bruine vlekken horen daar ook bij.
Niet elke plek is plaag. Al haal ik die bruine bladeren ook wel weg om de plaag te vermijden. Eens ik dan bijna geen blad meer over heb en alles plots geel wordt, oogst ik normaal.
Maar plekken die bruin zijn aan de ene zijde en grijzig aan de andere zijde, soms zelfs wat kleine haartjes erop, dat is Plaag. En dan kan je bij een beetje aantasting nog proberen met alles secuur elke 2 dagen weg te knippen het oordeel een week of 2 uit te stellen, maar uiteindelijk moet er dan toch alles uit. Als je ook bruine stelen krijgt, doe je beter alles er meteen uit want dan kan het naar de knollen gaan en dan kan je alles kwijt raken.
Succes voor volgend jaar!
Elk jaar een beetje beter, das zo leuk in het begin.
Dank voor je reactie! Ik was nu al best tevreden maar ga volgend jaar zeker wat langer wachten en kijken wat er dan allemaal onder de planten verborgen hangt :-).
Hey Diana en andere meelezers,
Een beetje een out of the box vraagje.
Nu we er aardappels zo vroeg hebben moeten rooien vroeg mijn echtgenoot zich af of we geen 2e lichting konden kweken. Dus opnieuw aardappels poten. Ik zei meteen ‘nee’, het is te laat op het seizoen. Maar is dat ook zo? Heeft iemand dat ooit geprobeerd, zo laat op het seizoen nog aardappels poten?
Ik weet dat je na de oogst, ergens in augustus altijd nog een paar in bakken of zakken kunt telen die je dan binnenhoudt en tegen Nieuwjaar of zo kan oogsten. Maar kan het een dikke maand eerder nog in volle grond en dan weer iets eerder (eind september vb) oogsten?
Groeten
Valerie
Hallo,
Onlangs zag ik Gardeners’ World een reportage over een oudere man die gepassioneerd aardappels kweekt in in potten en ook nog na de zomer plantte hij van die paarse krieltjes… hij hoogste rond Kerstmis… misschien een tip
Dag Valerie,
Je kan nog aardappelen kweken, maar let op voor de koude hierna. Gewoonlijk rond september in de koude kast geeft rond het einde van het jaar hier nog een nieuwe oogst. In februari begin ik dan opnieuw maar dan onder een tunnel.
Maar doe dit niet waar je net aardappelen hebt gerooid. Bes5 roteren met andere groenten.
Groetjes Carine
Zie de laatste nieuwsbrief van https://www.vreeken.nl/nwb/1673.
Ow, dank jullie wel!
Het kan dus wel.
Eens kijken of ik nog een plekje vind. Wat leuk!
Groeten
Valerie
Hallo again,
Hier stel ik ook een tuindrama vast : al mijn tomatenplanten moeten eruit … PLAAG! Van de ene dag op de andere is alles aangetast! Ik heb geen kas en ze staan ook onoverdekt. Wat een rottige zomer!
Wat droevige groet
Lies
Hallo Lies,
Wat verdrietig!! Hier staan 2 tomaten buiten en daarvan zag ik gisteren ook de eerste aantasting.
Ik kreeg afgelopen weekend de tip van onze Engels/Italiaanse tuinbuurvrouw: meng 1 eetlepel baking soda met 3,5 liter water en vernevel dat over de planten. Zij vertelde me dat het niet geneest maar dat je daarmee het proces wel enige weken kunt rekken. Je zou dat elke 5 tot 7 dagen moeten herhalen. Ik heb het nog nooit geprobeerd dus ik weet niet of het helpt. Maar wellicht kun je er een paar planten mee redden tot je in ieder geval wat kunt oogsten? Ik hoop het van harte!! En zo niet, dan wens ik je veel sterkte en hoop ik dat je nog andere soorten groenten kunt zaaien en planten en daar dan nog een goede opbrengst van krijgt!!
groetjes,
Diana
p.s.: voor wie interesse in het recept heeft, ik zal het gelijk even op de pagina van de milieuvriendelijke bestrijdingsmiddelen plaatsen.
Heel veel dank voor jullie reactie! Toch voor de korte pijn gegaan en alles gerooid… Een jaartje zonder tomaten… wel spijtig want het waren voor mij ongekende soorten die ik zelf opkweekte jaar op jaar maar met schitterende opbrengst en zeer lekker. Ik hoop dat ik nog aan zaadjes geraak bij vrienden die ik plantjes gaf… Hoop laat leven, toch!?
Lieve tuingroetjes
Lies
Hier ook kommer en kwel in de moestuin. Met name door een overvloed aan naaktslakken. Van alles geprobeerd maar niets helpt echt. Het enige dat redelijk helpt tegen naaktslakken is appelazijn. Door omstandigheden had ik geen tijd om de planten er eerder mee te besproeien maar sinds afgelopen week ben ik er mee begonnen. En het helpt. Het is waarschijnlijk te laat om bijvoorbeeld mijn aardappelplanten ermee te redden maar ik zie verbetering. Dat wilde ik jullie mededelen omdat ik volgens mij dit middel nog niet voorbij heb zien komen? Een deel (biologische) appelazijn op drie delen (ongeveer) water en de planten ermee besproeien. Niet voordat het gaat regenen. Dit doe ik nu om de dag, totdat er verbetering komt en dan minder vaak. Heb het afgelopen week drie keer gedaan en ik constateer dat er minder slakken zijn (ze houden niet van de geur/smaak) en ik zie dat bijvoorbeeld de door de schimmel aangetaste aardappelplanten, er ook door opleven. Om de meest kwetsbare planten ligt een ring van schapenwol (ik ga er maar van uit dat naaktslakken daar niet zo makkelijk overheen kruipen), die wol besproei ik ook met de appelazijn. Waarschijnlijk schaadt de appelazijn de planten niet, zeker is wel dat de slakken funest zijn voor de planten dus het is het proberen waard. Vorig jaar heb ik de schimmelziekte ermee uit de aardappelplanten gekregen.
Ellen
Hallo Ellen,
Wat vervelend voor je!! Dit jaar is wel een moestuinjaar vol beproevingen.
Dankjewel voor de tip!! Ik hoop dat je het goed vindt dat ik die op de pagina met milieuvriendelijke bestrijdingsmiddelen plaats want wellicht willen andere mensen het ook eens proberen. Als ik het goed begrijp helpt het ook tegen phytophthora? Of het heel goed voor de grond en het leven daarin is betwijfel ik maar bij voorzichtig vernevelen is het zeker het proberen waard. Ik ga het in ieder geval zeker eens proberen, bij bijvoorbeeld afrikaantjes die hier in de lente zo snel en makkelijk door slakken worden opgevreten.
Nogmaals dank voor de tip!!
groetjes,
Diana
Hallo Diana.
Ja het heeft (bij mij dan) vorig jaar geholpen tegen phytophthora. Dit jaar nog even afwachten maar wat ik vorig jaar zag was dat de plant er langzaam aan van opknapte. Niet tot helemaal groen en gezond maar ze kon in ieder geval weer voeding opnemen en aan de aardappelen geven. De aardappelen bij oogst waren prima. Het merendeel dan.
Of appelazijn nadelig is voor de bodem en het bodemleven? Voor een zuur minnende bodem niet. Ik vermoed dat het in deze concentraties geen kwaad kan. Appelazijn is een wonder middeltje. Ook voor ons mensen is het heel erg gezond en op vele wijzen inzetbaar.
Ellen
Hallo Ellen,
Dankjewel voor de aanvulling! Ik wil zeker niet het nut van appelazijn in twijfel trekken, integendeel. Ik drink het nog steeds af en toe (1 eetlepel in een glas water per dag :-)). En ik gebruik vaak bij het inmaken, in dressings, etc. En ik ga het vanaf morgen op een buitentomaat met lichte aantasting proberen. Maar ik ga wel eerst heel goed kijken of er geen spinnetjes, lieveheersbeestjes, etc. op de plant zitten voor ik ga vernevelen. En te vaak teveel azijn op de grond morsen lijkt me voor geen enkele grond goed, ook al zijn het maar kleine hoeveelheden en is de concentratie azijnzuur in appelazijn veel lager dan die in bijvoorbeeld schoonmaakazijn. Op deze pagina vind je meer informatie over het gebruik van azijn in de tuin: RIVM. En ook daar wordt gesteld dat het dan om azijn met een veel hogere azijnzuurconcentratie gaat. Maar ik wil maar aangeven dat voorzichtigheid altijd verstandig is, vooral voor het biologische evenwicht. Ik ben benieuwd, ga morgen voor de eerste keer vernevelen.
groetjes,
Diana
Wat een verdrietig tuinjaar lijkt het zo. Ik heb vooral erg veel last van slakken, ik heb geen kool, bietjes, wortels, pompoen en meloen meer over. Dus volg ik jou Diana en blijf stug zaaien. Van aardappelziekte zie ik nog niks en ik duim dat dat tot het weekend goed gaat. Volgende week lijkt er warm zomerweer aan te komen, daar is de tuin wel aan toe.
Groet,
Bianca
2 dagen later… al het blad van de aardappels zwart, bruin, paars gevlekt. Snel geoogst. Weinig en kleine , maar wel gezonde knollen.
En de tomatenplanten hebben zwarte plekken op het blad. Elk blad met ook maar een minuscuul plekje gesnoeid. 2 planten uit de grond getrokken, nu duimen dat de rest het wel gaat redden. Ik ga maar vast nadenken over welke planten in allemaal wel niet kwijt kan in die lege vakken…
Hallo Bianca,
Wat jammer! Maar goed om te horen dat je in ieder geval gezonde aardappeltjes hebt kunnen oogsten!
Ik hoop dat de rest van je tomatenplanten het gaan redden!!
Ik kreeg van 2 mensen een tip hoe phytophthora in tomaten te kunnen bestrijden (zie op de pagina van de milieuvriendelijke bestrijdingsmiddelen. Misschien is het handig als ik er even een blog over schrijf, misschien zijn er meer mensen die nog iets aan de tip hebben.
groetjes,
Diana
Dag Diana,
Ik verbouw ook aardappels op een volkstuincomplex gelegen in een polder in Haarlem . Daar is elke tuin in drieën verdeeld, waarop slechts één keer in de 3 jaar aardappels gepoot mogen worden. In het begin hield ik me aan die regel, maar toch zag ik regelmatig phytophthora de kop opsteken. Ik heb toen elk derde deel nog eens doormidden gedeeld en poot nu één keer in de 6 jaar op dezelfde plek aardappels. Sindsdien gaat het veel beter. Ik poot om de ziekte minder kans te geven daarom enkel vroege aardappels en rooi nu al ongeveer een maand regelmatig piepers. Ik ben gelukkig dit jaar tot nu toe nog geen slechte aardappels tegengekomen.
Ik verbaasde over het aanvreten van de aardappels door naaktslakken. Dat kende ik helemaal niet, terwijl het hier wemelt van die slijmerige beesten. Ik vind ze overdag wel op donkere plekken, maar nooit in of onder de grond. Zodra ik aardappels boven de grond uit zie steken, dek ik ze af met een extra laag grond om het groen worden van de aardappels tegen te gaan en tevens om ze te verbergen voor de naaktslakken.
Uit ervaring weet ik dat veel aardappels voor een klein dan wel een groot deel aangegeten zijn. Maar in mijn geval niet door slakken , maar door ‘veenmollen’, welke onder de grond naar plantaardig voedsel zoeken.
Nog een tip:
Ik poot in februari één of 2 aardappels in een container ( 20L emmer kan ook, met onderin enkel gaten geboord) en plaats deze in mijn koude kas. In april zet ik deze containers vervolgens buiten. Je oogst door de emmer onderste boven te keren. De aardappels vallen er vanzelf uit. Je kunt zo heel vroeg oogsten, waardoor je minder kans op ziektes hebt en in mijn geval kunnen de veenmollen er ook niet bij. Dus mooie gave aardappels.
Hallo Hans,
Dankjewel voor het delen van je verhaal/ervaring!
Hier gaat het de laatste jaren ook best goed, dit is de eerste phytophthora in een jaar of 5, denk ik. Op een volkstuinencomplex ben je altijd afhankelijk van je omgeving, ik zag gisteren nog aardappelen in tuinen die veel meer aangetast waren en de kans dat die weer andere besmetten is natuurlijk heel erg groot. Ook wij zetten alleen nog maar vroege en middelvroege aardappelen. Maar ik houd wel een vruchtwisseling van 4 jaar aan. Ik zou er best eens 6 jaar van kunnen maken (Velt adviseert dat ook) want zoveel aardappelen als vroeger eten we niet meer. Maar dan nog blijven we afhankelijk van welke al dan niet gecontroleerde rassen tuinburen zetten en/of tomaten, en wat ze doen als de eerste tekenen van phytophthora verschijnen.
Hier gelukkig geen veenmollen, wat een griezels zijn dat :-).
groetjes,
Diana
Geen phytophthora in de aardappelen. Ik zet al jarenlang Alouette en die heeft er geen last van. Wel dit jaar voor het eerst de coloradokever, is volgens internet niets aan te doen, alleen wegvangen. Gelukkig op tijd kunnen rooien, mooie aardappelen. Ik woon in zuid Limburg en ik hoef me over mijn tuin geen zorgen te maken. Is nu een zwembad, alles staat onder water. De kas vol met tomaten, kan wel janken. Maar ik doe het niet, volgend jaar nieuwe kansen, zucht.
Groet,
Yvonne
Hallo Yvonne,
Wat verdrietig!!
Ik weet dat mensenlevens het allerbelangrijkste zijn, en daarna huizen en bezittingen, maar telkens wanneer we trieste beelden op tv zien moeten we ook denken aan mensen met een tuin, hoe alles nu dood moet zijn, ook fruitbomen, etc.. Ik kan alleen maar zeggen dat we met jullie meeleven en hopen dat het water zo snel mogelijk weg is zodat jullie kunnen zien welke ravage er over is en hopelijk uiteindelijk weer naar de toekomst kunnen kijken.
Heel veel sterkte!!
Diana
Ik heb de foto’s nader bekeken en de symptomen lijken op roodrot/melkzuur/ natrot en zeker niet op phytophtora infestans. U heeft het ook over geur. De eerste 3 hebben een specifieke geur. De laatste (phytopthora) niet. Het kan wel gaan rotten, maar dat is secundair. Ik ben bang dat veel mensen op het verkeerde been worden gezet. Daar maak ik me zorgen over.
Over roodrot/melkzuur/natrot weet ik niets. Wat ik wel uit ervaring weet is de stank die heel duidelijk is bij een aardappel die is aangetast door phytophtora infestans.
Hallo meneer Koning en Ria,
Ik ben het met Ria eens. En ook ik weet niks van roodrot en melkzuur. Maar natrot herken ik wel (wij noemen het hier ‘waterrot’). Het is een interessante discussie want zoals ik overal op mijn website aangeef ben ik een hobbyist en geen bioloog of botanist, en ik wil graag leren. Maar dan zou u wellicht wat meer informatie moeten geven. Ik heb ook een aantal aardappelen gevonden die waterrot hadden (zo snotterig als een bevroren pompoen, niet eens meer vast te pakken). En op de foto zie je ook 2 aardappelen (onderaan) die ook plekken met waterrot hadden. Zelf denk ik dat die allemaal naast elkaar kunnen bestaan, en dat de slechte gezondheid van de aardappelen ervoor zorgen dat ze vatbaar zijn voor meerdere ziekten en schimmels en plagen. Wij hebben alle geoogste aardappelen gewassen, gedroogd, per stuk gecontroleerd en zoals elk jaar in kratten in de schuur opgeslagen. Er zaten dus echt geen aardappelen met plekjes tussen, zelfs een aardappel met een lichte verkleuring hebben we apart gehouden. En toch roken we eergisteren dat we aardappelen na moesten kijken en haalden we inderdaad een stuk of 20 aardappelen eruit die vorige week nog kerngezond leken en nu ernstig aangetast waren, en volgens mij moet dat phytophthora zijn want waterrot kan niet na verloop van tijd in gezond lijkende aardappelen verschijnen, voor zover ik dat als leek weet.
groetjes,
Diana
Wie kent er een veilige remedie om de veenmol te bestrijden? Want mijn aardappelen zijn dit jaar geweldig door dat diertje gebeten.
We kan mij helpen om kattenstaarten of paardenstaarten te bestrijden?
Dit is een zeer vervelend onkruid.
Hallo Rogiest,
Ik heb geen verstand van veenmollen, ik heb ze hier gelukkig nog nooit gezien. Ik hoop dat iemand anders die dit leest je kan helpen.
Over heermoes heb ik eens een blog geschreven: Huisdieren en onkruid. In de reacties op dat blog vind je ook nog wat tips van lezers.
groetjes,
Diana
[…] Aardappelziekte […]
Hoe bewaar je eigenlijk al die aardappelen? Gaan ze niet ontzettend uitlopen?
Ik heb een donkere kelder maar daar is het wel 20 graden ofzo helaas. Heb nu een deel van de aardappels maar in de koelkast gelegd.
M’n zusje gaf aan dat je beter soms de aardappelen na weghalen van het aangetaste blad door phytophthora nog even in de grond kunt laten zitten. De schilletjes worden dan wat harder waardoor de aardappels beter te bewaren zijn. Dus we hebben de helft gerooid en de helft laten zitten, dat moet er dit weekend uit. Hopelijk wordt het ergens dit weekend droog zodat we kunnen rooien ;).
En we hebben nog twee andere rassen staan die we bij van der wal hebben gekocht en geen last van phytophthora lijken te hebben. Dat zijn ook late rassen dus die laten we nog even staan. Voor het eerst aardappels dit jaar, dus erg benieuwd!
Hallo Maaike,
Wij bewaren ze in een donkere schuur die op het noordoosten staat. Als ze droog genoeg zijn kunnen ze zeker een aantal maanden worden bewaard, ook als de temperatuur nu nog 20 graden is (het is wel belangrijk dat de temperatuur in het najaar daalt want anders is er een kans op te vroeg uitlopen).
Elk ras heeft ook zijn eigen bewaarperiode, kijk daarvoor even in de aardappellijst op de website van Zaadhandel van der Wal (er zijn dus rassen die tot in het najaar bewaard kunnen worden maar ook rassen die in goede omstandigheden tot in het volgende voorjaar bewaard kunnen worden).
groetjes,
Diana
Ok dan ga ik dat ook proberen!
Een aantal zitten sowieso nog in de grond. Maar dan kunnen we misschien best een tijdje bewaren.
Meestal wordt het door de vloerverwarming juist in de winter iets warmer in de kelder, maar misschien kunnen ze dan weer in de garage ofzo. Moeten we ze alleen donker zien te leggen.
Bedankt voor de tips in ieder geval, zal ook nog even beter de site van van der wal bekijken.
Weet u wat het jonge aardappelloof heeft op de foto? Wij begrijpen het niet. En komen er ook niet uit met zoeken op internet. De plant er voor alle zekerheid uitgehaald. Mvg
Hallo Adriaan,
Ik zou kunnen denken dat het gewoon vorstschade is.
Helaas heb ik er zelf geen foto van om te laten zien zodat je het kunt vergelijken, maar googel even op ‘aardappel vorstschade’ en je ziet flink wat foto’s van milde tot zeer ernstige vorstschade.
Vorstschade kost de plant altijd energie maar in dit geval is het niet heel ernstig en kunnen de planten er zeker weer prima ‘doorheen groeien’.
Ik hoop van harte dat het vorstschade is, mocht je na vergelijken toch een andere conclusie trekken, dan ben ik heel benieuwd en hoop ik dat je het hier nog eens wilt laten weten.
groetjes,
Diana
Super. Dank voor de reactie. Ik heb even gegoogeld en inderdaad ziet dat er net zo uit. Wij hebben weer wat geleerd. We hebben nieuwe aardappels gepoot en de rest heeft het gelukkig niet.
Mvg Adriaan en José
Wat een herkenbaar verhaal, maar dan een paar jaar later… Hier is zelfs onze zandgrond dit jaar zo nat geweest… Het vak met vroege aardappels heeft ook van die verdachte vlekken, die gaan er dus binnenkort maar uit. De late lijken nog helemaal mooi (ik probeer ook altijd resistente rassen te krijgen, dus daar hoop ik dan maar op).
Ik weet dat je niet graag over ziektes en plagen schrijft, maar ik vind het toch altijd heel behulpzaam om te lezen. En ook een bevestiging om de tijd van het jaar te zien van dit bericht 🙂