Stap 4 dus

Deno zaailingen uit filterDit is dan het laatste tuindagboek over de denomethode. En de leukste, vind ik zelf dan :-).

Niet dat alles al is gekiemd, nog lang niet. Er staan nog 20 zakjes met zaaisels in koffiefilters waar nog geen kiempje in is te zien. Ik verwacht ook niet dat alles kiemt, er zitten soorten tussen waarvan de zaden al 6 of misschien zelfs wel 7 jaar oud zijn. En met tomatenzaden zou het dan nog net kunnen lukken maar paprikazaden, peperzaden en auberginezaden hebben over het algemeen een kiemvermogen van maximaal 4 jaar.

Maar goed, niet gezaaid = niet gekiemd, en dus probeer ik het gewoon – als er maar 1 zaadje zou kiemen, zou het toch nog een succes zijn. En zo niet, dan kan ik het maar weten. En dat is gelijk ook de reden en het voordeel van vroeg zaaien – ik heb nog ruim de tijd om iets anders ervoor in de plaats te zaaien. Nadeel is trouwens dat ik wel vanaf nu tot zeker de 3e week van april met deze zaailingen in 1 huis leef. En dat is ook niet erg, maar er komt (hopelijk) nog heel veel  bij  aan zaailingen van groenten, bloemen en kruiden .j

Afijn, op de foto zie je dat het echt hoog tijd werd dat de zaden die een paar dagen geleden waren gekiemd overgaan naar een potje. En je kunt hier nog duidelijker zien waarom een zakje met filter rechtop hoort te staan en niet plat hoort te liggen; nogmaals; bij plat liggen probeert de zaailingen door het filter te groeien, op zoek naar het licht. Bij rechtopstaan kan de zaailing langs het filter groeien en het licht opzoeken, indien mogelijk het filter uit.

Tot nu toe kiemde het zaadje en groeide het van niets anders als zichtzelf. Maar de hoeveelheid voeding die het zaadje in het hoesje bij zich heeft is natuurlijk maar klein. Toch zou ze zeker nog wel een week kunnen blijven leven, mits ze maar vocht krijgt, maar op een gegeven moment is de voeding in haar echt op en raakt ze uitgeput. Tijd dus om haar nu in grond te planten, zodat ze daar voeding en vocht uit kan halen.

Deno zaailingen overgezetNiet gelijk in koude grond natuurlijk, het worteltje is nog zo klein en teer dat de overgang naar een te koude grond funest voor haar zou kunnen zijn. En op z’n minst geeft het een groeistilstand. Ik wil een zo gelijkmatig mogelijke overgang naar de nieuwe situatie. En dus hebben we potgrond en brekerzand gekocht, en heeft Ruud het gemengd (5 delen potgrond en 1 deel brekerzand vind ik zelf voor pepers een prettige samenstelling), en een heleboel potjes gevuld. Potjes al in huis, waardoor grondmengsel wat is opgewarmd. En ik zal het nog een beetje helpen door het grondmengsel eerst goed nat te maken met lauw water.

Het blijft priegelen, maar het pakken van de zaailingen gaat het gemakkelijkst wanneer je het hele papier met zaailingen eerst goed nat sproeit. Dan laten de zaailingen wat makkelijker los. Eventueel kun je een bot mesje of zo gebruiken om het zaailingetje wat omhoog te tillen. En pak het bij voorkeur nooit op bij het worteltje, pak het op bij de blaadjes, die zijn het sterkt (en de worteltjes zijn het meest kwetsbaar – en bovendien nu het allerbelangrijkst want bij een kleine beschadiging van het worteltje kan het zomaar slecht aflopen voor de hele zaailing).

Ik maak dus de grond in het potje eerst helemaal nat met lauw water. En dan maak ik er 3 gaten in, ruim op afstand van elkaar. Waarom 3, omdat ik nu eenmaal graag 3 planten van pepers, paprika’s en aubergines bij elkaar zet (maakt een volle plant met goede opbrengt in dezelfde ruimte = dus zuinig zonder dat de wortels later last van elkaar krijgen. Maar er zijn heel veel mensen die gewoon 1 plant per potje aanhouden, is natuurlijk ook prima. Ik weet uit ervaring wel dat bij meer planten dan 3 per pot de wortels elkaar later in de weg gaan zitten en geeft het voordeel meer maar juist een nadeel. Zaailingen na deno in potjesIk pak elke zaailing voorzichtig van het natte filter en laat het worteltje in het gaatje in de grond zakken. Direct daarna de grond rond de 3 zaailingen voorzichtig sluiten zodat de worteltjes zo kort mogelijk worden blootgesteld aan de lucht en zaailingen goed in de grond staan.

En toch ziet het er dan na al het werk best sneu uit :-). Dat komt omdat de grond door en door nat is en de zaailingen toch wel even een kleine terugslag krijgen van de overgang van warm naar kou, van papier naar grond, van donker naar licht, maar ook van het nat sproeien en vastpakken. Morgen maak ik even een nieuwe foto en plaats die nog even hieronder.

Ik schrik er in ieder geval niet van. Er staan in elk potje 3 zaailingen die in principe gezond zijn. De blaadjes zijn nog dubbelgevouwen van het verblijf in het filterpapier maar ook van de kieming. Morgen zullen ze bedenken dat het heerlijk is om in het volle licht te staan (en nu maar hopen dat er wat zon schijnt want voor zon ben ik in april bang, maar nu is ze nog niet zo scherp en zaailingen zijn er nu nog heel blij mee).

Deno teveel zadenDe zaailingen staan nu op een kamer op het Zuidwesten, direct voor het raam. In deze koude tijden wel een beetje oppassen. We hebben het bovenlichtje dicht gedaan en houden de deur dicht (de kamer wordt er licht verward door de schoorsteen/kachelpijp die door de kamer loopt, en overdag warmt het kamertje op door de zon. Overdag lekker in de zon, ’s avonds gaan de gordijnen dicht zodat de zaailingen zo min mogelijk last hebben van kou van het raam. Nou, beter kan ik toch niet voor ze zorgen.

De eerste dagen hoeven de zaailingen geen water, de grond is nu zo nat dat ik daar wel even mee kan wachten. Maar natuurlijk wel elke dag even kijken en voelen of de grond niet droog wordt.

Ook nog even een foto gemaakt van de paprikazaden waarvan ik dacht dat ze niet goed meer zouden kiemen…. maar ik dat dus helemaal mis had. Omdat ik dacht dat er nog maar een paar zaden zouden kiemen extra zaden op het filter gelegd. En dit is het resultaat – eigenlijk veel te veel zaailingen te dicht op elkaar. Kiemen allemaal prima, maar zie ze maar eens zonder beschadigingen van elkaar los te halen en apart op te potten. Het is trouwens wel gelukt, al zijn er wel 1 of 2 zaailingen gesneuveld, maar maakt duidelijk dat het echt beter is om niet veel meer dan 10 zaden in 1 halve koffiefilter te zaaien.

En dat was het dan voor nu. Nou ja, niet helemaal natuurlijk, want er staan weer nieuwe peper/paprika/auberginezaden te kiemen en er zijn nog genoeg zaden die nog moeten beginnen te kiemen. Al met al ga ik de komende 3 weken zo 3 keer per week de propagator openen; alle zakjes met filters openen, vochtig sproeien wat te droog is geworden, droog deppen wat te nat is. En dus oppotten wat groot genoeg is.

Zaaitray klaar voor zaaienNog even een laatste foto. Want denozaailingen is gepriegel, en mijn taak. Maar Ruud heeft ondertussen ook hard gewerkt, Grond met zand gemengd, potten gevuld, en 2 zaaitray’s gevuld. 1 met grote vakken (foto) en 1 met kleine vakjes. Voor morgen, want morgen ga ik zaaien. Niks filters, niks gepriegel, gewoon lekker vuile handen, water, zaden en labels.

Op de foto zie je rechts in de hoek de labels die ik nog moet schrijven (ik knip ze van oude kunststof lamellen die ik desnoods van de gemeentewerf meeneem; sopje en prima bruikbaar). En erachter staat vermiculiet, is een ideaal afdekmiddel voor zaaisels, omdat het heel licht is en dus licht en lucht door laat aan zaden maar niet hard wordt, niet snel verkleurt, vocht vasthoudt maar ook af kan staan. Maar de eerste 10 jaar heb ik zonder vermiculiet gezaaid hoor, toen gebruikte ik wat grof (breker)zand om zaaisels af te dekken, is alleen wat sneller hard en je kunt niet goed zien wanneer het uitdroogt dus je moet goed de vochtigheid van de zaaisels controleren. Vermiculiet wordt trouwens tegenwoordig in elk tuincentrum verkocht, maar ook in kachelwinkels (omdat het enorm veel hitte kan verdragen wordt het gebruikt bij de bouw van schoorstenen). En het is natuurlijk ook te koop via internet.

En dan nog even tot slot een huishoudelijke mededeling; eindelijk weer eens tijd gehad om wat aan de website te doen. En dat betekent dat ik de afgelopen dagen de database van tomaten, paprika’s en aubergines heb bijgewerkt met de soorten die ik in 2014 teelde (en dat betekent ook dat als een uitverkocht soort in de zadenlijst stond die ik er nu uit heb gehaald omdat de informatie altijd via de database beschikbaar blijft).

En……. eindelijk, een begin gemaakt met de database van pepers die ik zelf heb geteeld: database peper.

 

Stap 2 (en 3, en morgen 4)

In het tuindagboek van afgelopen zaterdag schreef ik over de denomethode. Vrijdag gezaaid, via die denomethode, in een elektrische propagator op zo’n 26 tot 27 graden.

En nu is het woensdag, 5 dagen later, en vond ik handig (en misschien vooral ook leuk) om eens te kijken hoe het gaat. Zoals ik schreef hoor ik niet alleen maar positieve berichten over deze methode. En ik snap dat ook wel, want er zijn wel wat voorwaarden. De juiste temperatuur en vooral de juiste vochtigheid zijn wel heel belangrijk. Als zaden tussen de lagen papier te vochtig zijn kunnen ze, in combinatie met de warmte, makkelijk afsterven (bruin worden, afbreken).

Hoe vochtig moet het dan zijn? Nou, nat genoeg voor het kiemen maar niet zo nat dat ze kunnen rotten. Bij mijn eerste spiekmoment vandaag leg ik een handdoek neer en zet de plantensproeier klaar. Bij het openmaken van het papier voel ik het meestal al wel, te nat of te droog. Bij te droog sproei ik er nog wat vocht op. Bij te vochtig (maar dus ook gelijk na het sproeien) leg ik het gevouwen papier met de zaden tussen een opgevouwen handdoek (dus tussen 4 lagen handdoek en druk daar zo’n 2 seconden lang zacht met mij hand op (alsof ik er 2 seconden lang een boek op zou leggen). Dan het papier tussen de lagen handdoek halen, en dat vind ik ideaal vochtig; nat dus, maar niet zo nat dat zaden in het vocht liggen.

En hoe ziet het er dan nu uit? Zo.

Deno zaden bollenHet overgrote deel ziet eruit zoals op de foto hierboven. Gezond, vochtig genoeg, nog niet aan het kiemen, maar geen onregelmatigheden. En het belangrijkste: de zaden worden al wat voller, gaan wat bol staan. Goed teken, want er is blijkbaar iets binnenin de zaden aan het gebeuren, er wordt vocht opgenomen door de zaadhuid en dat is een goed teken.

Sommige zaden zien er zo uit:

Deno zaden kiemen

Dit is toevallig de paprika Morgenrot, die ik in het vorige tuindagboek ook liet zien. Hier wat meer zaden omdat de zaden al wat ouder waren en wellicht niet allemaal meer zouden kiemen. Ik had het mis, ze kiemen bijna allemaal al. Nog niet groot genoeg om te verspenen hoor, het is nu allemaal heel teer en breekbaar. Wat water bij sproeien, even tussen de handdoek drukken om overtollig vocht te verwijderen, en dan snel terug in het open plastic zakje,  en terug de warme propagator in. Maar het is wel duidelijk dat deze zaden (of noem ik het nu al zaailingen?) binnen een dag of 3 tot 5 over mogen naar een potje met potgrond.

Soms zien zaden er ook zo uit:

Deno zaden kiemen en schimmel

Je ziet 1 heel gezond gekiemd zaadje. En nog wat zaden die aan hun kieming zijn begonnen. Maar je ziet ook wat donker gekleurde zaden, wat beginnende schimmel wellicht. Maar zaden worden soms ook (met het vocht) zo donker als ze al wat ouder zijn. Vroeger haalde ik die zaden weg, met het idee dat het niet goed was en het andere zaden aan zou kunnen steken. Maar dat blijkt toch niet helemaal waar te zijn. Je kunt het aan het zaadje middenonder zien, wel donker maar toch ook aan het kiemen. En dus mag het blijven. Ik hou deze filters met zaden wel altijd apart en kijk ze om de dag na, als ik echt een spoor van schimmel ga zien haal ik de zaden of zaailingen er alsnog tussenuit, of als het er echt vies uit gaat zien.

En dan tot slot nog wat auberginezaden:

Deno auberginezaden kiemen en al blaadje

Zie je hoe belangrijk het is om de plastic zakjes rechtop te zetten? Want als het papier plat had gelegen had de zaailing geprobeerd om door het filterpapier naar het licht te groeien (en door een dak heen kun je niet groeien). En nu kunnen de zaailingen gewoon langs het filter naar boven groeien. En uiteindelijk zoekt een zaailing dan het licht, en er is meer licht buiten het papier dan in het papier. Alle zaailingen die groot genoeg zijn zie je op een gegeven moment met de eerste blaadjes buiten het papier piepen.

Je ziet op deze foto ook dat er zaden zijn die nog moeten gaan kiemen, zaden die net gaan kiemen en dus zaailingen die al helemaal klaar zijn. Elk zaadje heeft z’n eigen tijd nodig om wakker te worden en gooi dus nooit zomaar zaden weg, sommige zaden kiemen binnen 5 dagen, andere zaden hebben er wel 2 of 3 weken voor nodig. En uiteindelijk leg ik de zaden die helemaal niet willen kiemen, vaak bij het overplanten van de zaailingen gewoon op de potgrond bij de zaailingen en dek ze af met een heel dun laagje grond of zand of perliet. Soms kiemen zelfs dan ook nog zaden, de plotselinge overgang van constante warmte naar logeerkamerlucht die overdag warmer is dan in de nacht, meer of minder vochtige grond in plaats van papier, kunnen allemaal alsnog de ‘wekker’ zijn die zaden laten kiemen.

En zo staan er nu hier 35 zakjes met zaden in filterpapier die nog niks doen, maar ook al een stuk of 10 filters met zaden die al een klein kiempje geven. En 6 filters met zaden die echt binnen een dag of 3 al over zouden willen naar een gewoon potje met potgrond.

En dat is dan stap 3; voorbereiden. Niet leuk, wel handig (misschien zelfs nodig). Heb ik wel eens verteld dat ik een aantal jaar geleden eens naar bed wilde gaan en dacht “Wat ligt er aan het voeteneind van het bed?”. Slak, al bijna volwassen. Niet fris. Niet fris voor mij, maar nog heel veel minder fijn voor de zaailingen die dan nog teer en klein in het raamkozijn proberen te leven en te groeien. Een slak verorbert in 1 nacht zomaar 10 zaailingen, hij onthoofdt ze door de 2 kiemblaadjes op te vreten en dan is zijn honger voldoende gestild en de interesse verdwenen. En zo vind je dan de andere ochtend geen zaailingen meer maar alleen nog maar sneue steeltjes. En die gaan het niet meer halen. Als er al meerdere blaadjes zijn is er nog een kans voor ze, maar als de eerste 2 kiemblaadjes er niet meer zijn heeft de zaailing ook geen mogelijkheid meer om voeding op te nemen en kan dus ook geen nieuwe blaadjes maken en gaat dus dood.

En dus zorg ik er al jaren elk voorjaar voor dat de potjes die ik gebruik schoon zijn. En met schoon bedoel ik dan met koud water afgespoeld en ze daarna in het heetste water uit de kraan in een emmer zetten, met een scheutje bleekmiddel.

Schoon dus, en dan heb ik het niet over modder of grond, maar over slakkeneitjes, vliegeneitjes, of wat voor eitjes of minuscule larfjes dan ook. En ook geen schimmels. Morgen haal ik de potjes uit het water en mogen ze uitlekken en drogen.

P9 potten schoonmaken

En dan komt vervolgens stap 4. En dat is zorgen voor de andere benodigdheden. En dus morgen potgrond en brekerzand kopen en mengen en alvast op een warm plekje zetten (want tere zaailingen van een 27 graden ‘couveuse’ zo in potgrond van 4 graden overplanten is vragen om problemen).

Het is nu woensdag, zaterdag of zondag gaan de 6 filters met zaailingen overgezet worden naar potjes. En dan dus weer een nieuw tuindagboek :-).

 

Oeps…

Nou ja, ‘oeps’,  dat nu ook weer niet. Eigenlijk vond ik het wel gewoon mooi tijd om te gaan zaaien. Ik had mezelf voorgenomen om niet voor de laatste week van januari de pepers, paprika’s en aubergines te zaaien, en op dat voornemen heb ik slechts 2 dagen gesmokkeld. Peanuts :-).

Het kwam ook een beetje door het weer, met wat zonnige dagen werd het pas na half zes in de avond echt donker. De dagen gaan dus weer langer licht worden. En dat werkt hier als een soort startschot.

Ook dit jaar weer via de denomethode gezaaid, het kan zeker niet iedereen bekoren maar ik kan er prima mee overweg. Voor wie het niet kent; je zaait niet in grond maar in papier. De voordelen daarvan zijn dat je heel veel soorten/zaden kunt zaaien op een klein plekje, je daar dus ook het warmte plekje in huis voor op kunt zoeken, en je heel gecontroleerd kunt zaaien (want je kunt de zaden altijd zien en dus ook zien wanneer ze kiemen of juist schimmelen of rotten, of gewoon niet kiemen). Nadelen: je moet er wat gevoel voor hebben want het is wel een gepriegel, en je moet de zaailingen verspenen (hetgeen niet hoeft als je direct in potjes met grond zaait).

Maar dus woensdag de propagator van zolder gehaald. Ideaal apparaat want je kunt er zo warm in zaaien als je wilt. Maar als ik eerlijk ben moet ik wel toegeven dat ik het eigenlijk alleen gebruik voor het zaaien van pepers, paprika’s en aubergines, voor andere soorten gebruik ik eigenlijk nooit een propagator, niet verwarmd en niet onverwarmd (omdat het ook wel licht tegenhoudt en dus relatief donker is, met mogelijk iele, dunne, lange zaailingen als gevolg). Als je via de denomethode wilt zaaien maar geen elektrische propagator hebt, is het ook heel handig, want het bakje met zaaisels kun je dan gewoon op een modem te zetten, of een ander apparaat dat 24 uur per dag warmte afgeeft (koelkast, aquarium, digitale tv-box, etc.).

Propagator voorbereid jan 2015

En dus zo de propagator voorbereid. Het verwarmingselement zit in de zwarte piepschuimbak. De groene binnenbak gevuld met een centimeter of 3 zilverzand en daar zoveel water bij gedaan dat het zand helemaal verzadigd is. En een potje met wat grond gevuld zodat de temperatuurvoeler daarin de temperatuur kan meten (dat lukt heel slecht in zand, is onnauwkeurig want in zand wordt temperatuur niet goed gemeten, en de bodem is warmer dan de lucht/potgrond in het potje want daar ligt het verwarminselement).

De propagator heb ik aangezet, met dimmer ertussen, het is nog wel wat schuiven om de juiste temperatuur te vinden. En wat de juiste temperatuur is is ook geen wetmatigheid. Vroeger liet ik de zaden graag kiemen op een temperatuur van wel 28 of 29 graden. Maar tegenwoordig vind ik iets minder warm en iets meer tijd toch beter voor de zaden en staat de thermometer op zo’n 26 graden. Warm zat, de zaden kiemen wat later en langzamer maar lijken wat steviger en een dagje te lang in de propagator maakt niet zoveel uit. Maar iedereen heeft daar een eigen mening over. Feit blijft dat alles boven de 20 graden zorgt voor een betere kieming dan een temperatuur van onder de 20 graden (voor pepers, paprika’s en aubergines).

Dus propagator aan, staat al lekker te verwarmen. En dan begint het grote gepriegel.

Pepers gezaaid jan 2015

Ik gebruik koffiefilters voor koffieautomaten, die halveer ik. De halve maan maak ik nat met een plantensproeier en vouw ik 2 keer dubbel. En daarop gaan dan de zaden. Het aantal zaden op de foto is wel erg veel, maar dat komt in dit geval omdat ik wel 9 planten zou willen en de zaden van 2011 zijn, dus al behoorlijk oud (voor paprikazaden), ik verwacht niet dat alle zaden kiemen. Normaal gesproken leg ik zo’n 10 zaden op het koffiefilterpapier. En dan vouw ik het papier dus nog een keer dubbel zodat de zaden vochtig tussen 2 keer 4 lagen papier zitten. En dan gaat het zo in een plastic zakje, rechtop (want zaden die kiemen groeien naar boven en dat lukt niet als een filter plat ligt). Labeltjes erbij (die met inkt zijn beschreven die  bestand is tegen vocht, erg belangrijk :-)). En met het plastic zakje open, zodat er licht en lucht bij kan en een eventueel teveel aan vocht weg kan.

Propagator staat aanEn zo staan de zaaisels in een bakje lekker warm bij een graad of 26 in de propagator. In het volgende tuindagboek hopelijk foto’s van de eerste gekiemde zaden en het overbrengen van de zaailingen naar potten.

Ondertussen begint dan stap 2 alvast. Plaats maken op het allerlichtste plekje in huis dat ook nog licht verwarmd is. Want na het kiemen moeten de zaailingen vrij vlot over naar een potje met potgrond. En moeten ze uit de propagator, om te voorkomen dat ze lang en dun en iel en ziekelijk worden – warm en donker kiemen is prima, maar warm en donker opgroeien is echt heel slecht voor zaailingen.

En potten schoonmaken, want in de gebruikte potjes die we vorige week al van de tuin hebben opgehaald, kunnen bijvoorbeeld schimmelresten of slakkeneitjes zitten die voor veel ellende kunnen zorgen.

En hiermee is dan wat mij betreft officieel het tuinjaar 2015 begonnen. En wordt het tijd om ook eens te kijken wat we op de volkstuin al kunnen gaan zaaien, of voorzaaien in de kas.

Tot slot nog een foto van het citroengras dat ik vorige week in een pot met water heb gezet om te laten wortelen.

Citroengras worteltHet is maar een ieniemienie-begin, maar het leeft en loopt uit. Ik ververs om de 2 of 3 dagen even het water door schoon water dat niet warm is maar ook niet zo ijskoud uit de kraan komt. En zo naast de houtkachel hebben de citroengrasjes het dus prima naar hun zin want ze worden wakker. Het duurt nog wel een aantal weken voor ze zoveel wortels hebben dan ik ze kan oppotten en naar de ‘kraamkamer’ (waar ook de propagator met peper/paprika/auberginezaaisels staan) kan brengen. Maar het begin is er. Bij de zoete aardappelen is er trouwens nog niets te zien maar dat is ook heel normaal, zoete aardappelen hebben heel veel meer tijd nodig om te gaan spruiten.

 

Binnen tuinieren

Tuinbonen kiemenBuiten tuinieren is nu geen optie. En dat is jammer want we hebben nog wel heel veel te doen; er moeten nog 2 stukjes worden gespit, er moeten fruitbomen en -struiken worden gesnoeid, er moet nog 1 kas worden opgeruimd, er moet nog een hekje worden gerepareerd, etc., etc..

Maar meer dan even op de tuin gekeken hebben we niet. Wel natuurlijk even in de kassen gekeken, want daar staan wat gezaaide koudekiemers, en de tuinbonen die ik begin december had voorgezaaid. En die laatsten zijn aan het kiemen! Op de foto zie je een kopje dat net boven de grond komt. De zaailingen mogen in de kas blijven tot ze een centimeter of 10 hoog zijn, dan plant ik ze (bij niet vriezend weer) buiten uit, tuinbonen kunnen best veel vorst verdragen. En tegen de tijd dat deze zaailingen de grond in kunnen is het begin februari en kunnen ook de sjalotten de grond in. En als de sjalotten de grond in kunnen………dan barst het tuinseizoen ook wel zo ongeveer los.

Maar nu is het hier nog even te nat, en het wordt ook koud. We noemen dat ‘mooi weer om ook eens iets in huis te doen’. En dus verven we, tot het weer beter wordt en we weer kunnen gaan tuinieren :-).

En dat is maar goed ook, want ondanks het weer wordt ook de neiging om te gaan zaaien steeds groter. Geen idee hoe het kan maar ik ga op een gegeven moment altijd  denken dat ik anders ‘te laat’ ben. Dat is niet zo, ik weet het wel, maar mijn groene vingers beslissen soms anders. Als de dagen al iets lichter worden, zoals nu, dan begint het gewoon te kriebelen en wil ik iets zaaien, iets zien kiemen, of wat dan ook.

En dus ben ik tussen het verven van deur en verwarming op microniveau begonnen met mijn binnentuin…….

Zoete aardappel en Sereh in waterOp de foto zie je zoete aardappelen en citroengras (Sereh). Deze week gekocht en ze staan nu naast de kachel, lekker warm. De zoete aardappelen heb ik op 4 plaatsen met tandenstokers ingeprikt en ze hangen nu op de rand van het glas, net boven water. Ze mogen daar (hopelijk) wortels gaan krijgen, en als het goed is krijgen ze dan tegelijkertijd ook blaadjes. De teelt van zoete aardappelen is een langdurige kwestie, ik hoop ze zo rond half tot eind april naar de tuin te kunnen brengen, ondertussen in pot en al een leuk plantje. Vorig jaar had ik ze in een grote pot op een warm terras maar we vonden ze zo lekker dat ik besloot ze dit jaar eens in de kas te gaan zetten. Ik moet nog even verzinnen of ze in de kas in de volle grond gaan of in een pot, dat hangt af van de ruimte die ik wel of niet kan vinden.

Ook al eerder sereh geteeld en daarvan wel ondervonden dat ze misschien nog wel meer warmte nodig heeft dan de zoete aardappel. Ik had ze 2 jaar geleden in de volle grond in de kas en toen heb ik van 5 stekken ongeveer 1 tot anderhalf pond schoongewogen serehstukken kunnen oogsten/invriezen. Ik vind sereh heerlijk, in curry’s en soepen, maar ook in thee. En ook eens erg lekker sereh-sorbetijs gemaakt, heerlijk in een warme zomer.

En dus ook weer sereh gekocht, de stengels uitgekozen die nog het meest groen zijn. Ik snijd een heel dun plakje van de onderkant af want dat is vaak zo verdroogd dat wortels daar moeilijk doorheen kunnen groeien. En nu staan ze in een laagje water dat ik eens per week ververs. Ook dit is een langdurige kwestie, ik hoop dat ze over een week of 8 zoveel wortels hebben dat ik ze in potten kan planten. En sereh kan echt helemaal geen enkele graad vorst verdragen, de planten mogen daarom pas eind april/begin mei naar de kas. Daar kan ik ze dan onder de statafel uitplanten. En hopelijk in oktober dan weer een goede oogst.

Rek met inmaak januari 2015Maar zover is het allemaal nog lang niet. Eerst maar eens paprika’s, pepers en aubergines zaaien. Deze week nog niet, maar in de laatste week van januari wil ik ze wel gaan zaaien. In de hele maand februari kan ook nog hoor, maar ik zaai nu eenmaal graag vroeg, ook omdat er nog wat oudere zaden tussen zitten die misschien niet meer kiemen en ik dus na een paar weken alsnog kan vervangen door een ander soort te zaaien.

Tot slot nog een foto van de stellage op zolder. Nog behoorlijk vol met alle inmaak, maar er is ook al best veel van gegeten. Perenjam, bessengelei, peertjes in rode wijn, appelmoes, pastasaus, sambal, rabarbermoes, appeltaartjam, appelstukjes in siroop, bouillonpasta, vlierbloesemsiroop, aardbeienjam, etc., etc..

We kunnen er nog tot in de komende zomer van eten. Uit de vriezer trouwens ook, die zit nog vol met bietjes en rodekool, prei en paprikastukjes, worteltjes en doperwtjes, courgetteblokjes en tomatensap. Wat een rijkdom (zo noemen we dat tenminste zelf altijd als we het zien :-)).

 

Gelukkig nieuwjaar!

Duiven wachten op voer

 

Allereerst iedereen een gezond, gelukkig en groeizaam 2015 gewenst!!

 

Zo, kerstdiner achter de rug, oliebollen op, weer een beetje in een normaal ritme zien te raken en dan gaan we weer tuinieren. Niet dat we dat niet hebben gedaan in de afgelopen 3 weken, maar dankzij feestdagen en behoorlijk wat sneeuw en regen zijn we toch minder vaak op de tuin geweest dan normaal.

De dag na kerst heb ik deze foto gemaakt. Het heeft hier behoorlijk gesneeuwd, al dooide het daarna en vroor het weer op en toen was alles vies en vooral erg glad. Maar even hadden we een witte wereld, en bij opkomst zaten de duiven op de schutting al op Ruud te wachten (met hun rug naar onze tuin, niet verontwaardigd maar ongetwijfeld omdat ze best slim zijn en met hun rug naar de wind gaan zitten). Want Ruud is hier de grote vogelvoerder, weet ook wie wat wil hebben; gewoon voer voor de duiven (want die vreten alles), zonnepitten voor de groenlingen, appeltje voor de merel, pinda’s voor de mezen, pindakaas voor de kauwtjes, etc.. Elke ochtend hier een ritueel welk voer welk plekje voor welke vogels krijgt. Poes Lotje en ik bekijken het van achter het raam allemaal (Lotje jaloers en ik blij dat ik de kou niet in hoef en een foto vanachter het raam kan maken).

Maar toch tussendoor ook nog naar de tuin geweest. En soms heb je het idee dat je niet opschiet, vraag je je af wat er nou eigenlijk helemaal is gedaan. Maar lang leve het fototoestel, want dat is de beste manier om vast te leggen dat we toch niet hebben zitten niksen.

Foto van de tuintafel op 18 december:

Tuintafel 18-12-14Zoals je ziet had ik sinds de herfst helemaal geen tijd meer voor gehad. En met dank aan de platanen die langs de Baljuwlaan staan ligt alles bezaaid met blad. En dat blad is natgeregend en uiteindelijk wordt alles glibberig. En elke keer loop ik er langs en denk ik: “getver, dat ziet er niet uit, maar dat wordt een hoop werk”. Uiteindelijk viel het mee, 2 halve middagjes en toen zag het er zo uit:

Tuintafel 03-01-15Netjes aangeveegd, potten met eenjarigen opgeruimd. Nog niet klaar, ik ga de potten nog bedekken met stro, houdt onkruid tegen en er kan misschien nog een beestje in/onder schuilen. En ze dan bij elkaar zetten, half onder de tafel, zodat ze niet bij storm omvallen en breken.

Soms vervang ik de grond in het voorjaar door verse potgrond. Maar zeker niet altijd, vooral de grotere potten mogen wel 2 of 3 jaar met dezelfde grond doen, want er is niks mis met die grond, er zit alleen geen voeding meer in, en er zitten wel misschien nog oude wortels in (voor alle duidelijkheid, ik hergebruik nooit potgrond of potgrondmengsels voor het zaaien, maar daar zal ik het in een volgend tuindagboek even over hebben, zie voor meer informatie daarover alvast even bij de reacties de reactie van Emmie). Maar dus haal ik nu gelijk uit de potten zoveel mogelijk wortelresten weg, en vul ik de potten in maart/april weer bij met wat verse potgrond, en krijgen ze ook gelijk een goede dosis voedsel. En dan mogen de nieuwe planten voor 2015 erin. Maar zover is het nog lang niet, want die moeten eerst eind volgende maand gezaaid worden.

Wel ga ik eind deze maand al de pepers, paprika’s en aubergines zaaien. En dus gisteren naar de tuin (jammer, in de regen), en vandaag met mooi weer thuis. Maar ook nuttig. Want vandaag de labels maken voor alle pepers en paprika’s die ik deze maand ga zaaien. Misschien zelfs de propagator al eens van zolder halen, controleren of alles nog klopt en werkt. En dan komende week alvast zilverzand halen. Gevaarlijke tijd, want als alles eenmaal in orde is, is het zo gemakkelijk om dan ook maar te gaan zaaien. Maar ik ga me proberen te beheersen en echt nog minimaal 3 weken wachten (want dan worden de dagen al wat langer en het licht helderder, dat scheelt zoveel voor een meer stevige groei van zaailingen).

En gisteren ook heel nuttig want ook van kas 2 heb ik een foto van voor het opruimen en een foto van na het opruimen:

Voor het opruimen: ook niks meer aan gedaan in de herfst, want bij mooi weer is Ruud aan het spitten, ik verdeel het stro en ruim op, en snoei, etc.. Maar nu, in de regen gisteren, eindelijk eens tijd voor de kas.

Kas 2 16-12-14

Je ziet nog overal onkruid. gieters, bakken en noem maar op, om nog maar niet te praten over de enorme puinhoop op de zwevende werkplank achterin de kas.

En na opruimen ziet het er zo uit:

Kas 2 03-01-15

Spitten doen we hier niet meer, we hebben het onkruid verwijderd en de grond wat los gemaakt. Rechts ligt al karton, het karton voor de linkerkant ligt nog thuis. Ruud heeft de temperzon rechts van de ramen verwijderd. En de werkplank met enorm veel rotzooi is opgeruimd. De tuinhandschoenen liggen rechts onderin op de rand van een bak te drogen (wassen zou ook geen overbodige luxe zijn).

Klaar voor het voorjaar? Nee, links nog karton, en misschien dus nog stro erop maar daar moet ik nog even over nadenken. En dan de ramen nog wassen.

Wordt wel eens wat lacherig over gedaan, wie gaat er nou ramen wassen van een kas. Nou, de laatste foto maakt duidelijk wat het verschil is. Ruud begon alvast in kas 3 de ramen te wasen en daar even een foto van gemaakt:

Ruiten schoon maken kas 3

Het lijkt mij duidelijk genoeg dat de linkerkant nog moet worden gedaan en rechts al klaar is. Van een oude boer eens gehoord dat 10% meer licht 20% meer opbrengst geeft. Geen idee of die opmerking ook tot op de procent klopt, maar onderschat nooit een gezegde van iemand die zijn leven lang in een tuin/kas heeft gewerkt.

Misschien is dat een goed voornemen voor het nieuwe jaar :-). Iedereen veel plezier met plannen en voorbereiden van de tuin. Nog héél héél even geduld en we mogen weer ‘los’.